خبرهای کوتاه
مقام آلمانی: در صورت پیروزی ترامپ بریتانیا میتواند در دفاع هستهای اروپا مشارکت کند
یک عضو ارشد دولت آلمان این موضوع را مطرح کرد که در صورت بازگشت دونالد ترامپ به کاخ سفید، بریتانیا میتواند در سپر دفاع هستهای اروپا مشارکت کند.
اظهارنظر کریستیان لیندر، وزیر دارایی و رهبر حزب دموکرات آزاد که بخشی از دولت ائتلافی آلمان است، این بحث را در میان سیاستگذاران بریتانیایی مطرح کرده که در صورت پیروزی دونالد ترامپ در انتخابات ریاست جمهوری آمریکا چگونه میتوان امنیت اروپا را تقویت کرد.
روزنامه بریتانیایی گاردین روز پنجشنبه ۲۶ بهمن نوشت که پرسشها در مورد تقویت قدرت هستهای بازدارنده پس از اظهارنظر جنجالی رئیسجمهور پیشین آمریکا در روز شنبه جدیتر شده است.
آقای ترامپ در یک همایش انتخاباتی گفت او به عنوان رئیسجمهور از اعضای ناتو که دو درصد تولید ناخالص ملی خود را به هزینههای نظامی اختصاص نمیدهند دفاع نخواهد کرد و حتی روسیه را تشویق خواهد کرد به آنها حمله کند.
ناتو هرچند هدفش مقابله با تهدید شوروی بود اما نهتنها با فروپاشی این نظام سیاسی هم به کار خود ادامه داد که حتی روزبهروز گستردهتر هم شد. اما دونالد ترامپ که منتقد نقشآفرینیهای ایالات متحده در معادلات و مناقشات جهانی است، بار دیگر این سازمان ناتو را به باد انتقاد گرفته است.
بسیاری از رهبران اروپایی سخنان جدید آقای ترامپ را هشداری جدی تفسیر کردهاند که در صورت بازگشت او به قدرت نمیتوان روی نقش محوری آمریکا در سپر دفاع هستهای اروپا حساب کرد.
کریستیان لیندر، وزیر دارایی و رهبر حزب دموکرات آزاد که بخشی از دولت ائتلافی آلمان است، از رهبران و سیاستگذاران اروپایی خواست یک الگوی جایگزین را برای دفاع هستهای اروپا با مشارک سلاحهای هستهای فرانسه و بریتانیا مدنظر قرار دهند.
آقای لیندر در مقالهای که در شماره تازه روزنامه فرانکفورتر آلگمانیه زایتونگ منتشر شد نوشت:
«نیروهای اتمی راهبردی فرانسه و بریتانیا در حال حاضر بخشی از امنیت اعضای ناتو را تأمین میکنند. امانوئل مکرون، رئیسجمهور فرانسه، با هدف توسعه همکاری امنیتی اروپا تلاشهای متعددی انجام داده است. ما باید اظهارنظر اخیر دونالد ترامپ را به عنوان درخواستی دیگر برای بازبینی در این وجه از امنیت اروپا زیر چتر ناتو تعبیر کنیم.»
او در ادامه این مقاله افزود: «سؤال این است که لندن و پاریس تحت چه شرایط سیاسی و مالی حاضرند قابلیتهای راهبردی خود را در راستای امنیت جمعی اروپا به شکل فعلی حفظ کرده یا آن را توسعه دهند؟ و در مقابل، ما تا چه حد حاضریم در چنین طرحی مشارکت کنیم؟ وقتی موضوع صلح و آزادی در اروپا در میان است نباید از طرح پرسشهای دشوار طفره رفت.»
روزنامه گاردین میافزاید در بحث هستهای موضوع اصلی این نیست که آیا بریتانیا و فرانسه حاضرند سلاحهای هستهای خود را در دسترس اتحادیه اروپا قرار دهند یا نه. موضوع محوری این است که آیا آنها حاضرند این سلاحها را در خدمت یک استراتژی بازدارنده برای محدوده اروپایی ناتو قرار دهند؟.
هر چند سلاحهای هستهای فرانسه خارج از ساختار فرماندهی ناتو است ولی رئیسجمهور این کشور از سالها پیش پیشنهاد همکاری با اروپا در زمینه بازدارندگی هستهای را مطرح کرده است. امانوئل مکرون در سال ۲۰۲۰ خواستار «گفتمان راهبردی در مورد نقش قدرت هستهای فرانسه در امنیت جمعی اروپا» شد ولی آلمان هیچگاه این پیشنهاد را نپذیرفت.
دونالد تاسک، نخستوزیر لهستان نیز در روزهای اخیر گفت پیشنهاد امانوئل مکرون برای اروپایی کردن سلاحهای هستهای و ایجاد یک نظام امنیتی مشترک را «باید جدی گرفت.»
این مسئله به احتمال فراوان به یکی از موضوعات مهم در انتخابات پارلمان اروپا بدل خواهد شد که ماه ژوئن برگزار میشود.
به نظر میرسد که کاتارینا بارلی، نامزد اصلی حزب سوسیال دمکرات آلمان در این انتخابات، نیز طرفدار این موضوع است. او اخیراً به روزنامه آلمانی تاگس اشپیگل گفت: «معنی اظهارنظر اخیر دونالد ترامپ این است که نمیتوان روی تضمینهای امنیتی آمریکا حساب کرد.»
دولت بریتانیا در سیاست رسمی خود اعلام کرده که سلاحهای هستهای این کشور در صورت درخواست فرمانده ارشد ناتو در اروپا در اختیار دفاع مشترک قرار میگیرند و «فقط در وضعیت بسیار بحرانی برای دفاع از خود از جمله دفاع از اعضای ناتو» میتوانند به کار برده شوند.
البته این سیاست بریتانیا با در نظر گرفتن این اصل است که جنگافزار هستهای آمریکا در اروپا مستقر و قابل اتکا باشند.
حزب کارگر، حزب اصلی مخالف دولت فعلی بریتانیا، وعده داده است که همکاریهای دفاعی با اروپا را افزایش دهد.
جان هیلی، مسئول امور دفاعی این حزب اخیراً تعهد داد که حزب کارگر به فاصله شش ماه پس از رسیدن به قدرت در زمینه همکاریهای دفاعی با آلمان به توافق خواهد رسید. ولی این تعهد کوچک حزب کارگر با به اشتراک گذاشتن قدرت هستهای بریتانیا هیچ ارتباطی ندارد.
مهمترین خبرهای ایران و جهان
پزشکیان میگوید طی درگیریها، ۱۵۰۰ نیروی نظامی ایران «پای لانچرها» کشته شدند
مسعود پزشکیان، رئیسجمهور ایران، روز پنجشنبه ۲۳ مهر گفت طی درگیریهای نظامی با آمریکا و اسرائیل، «۱۵۰۰ نفر» از نیروهای نظامی جمهوری اسلامی که به گفته او «پای لانچرها» بودند، کشته شدند.
اشاره او به پرتابگرهای موشکهایی است که آمریکا و اسرائیل در جریان جنگ در پایگاههای موشکی ایران در زیر زمین هدف قرار دادند. این حملات به پرتابگرهای متحرک روی سطح زمین نیز انجام شد و شماری از آنها راز از بین برد.
ایران در جریان جنگ ۱۲ روزه و جنگ ۴۰ روزه صدها موشک بالستیک به اسرائیل و سایر کشورهای منطقه شلیک کرد.
پزشکیان در اظهاراتی که رسانههای حکومتی منتشر کردهاند، گفته است: «کسانی که پای لانچرها بودند، ۱۵۰۰ نفر از این عزیزان در آنجا شهید شدند. چندین ماه حتی از آن پناهگاهشان که لانچرها از آنجا بیرون میآمد، بیرون نیامده بودند و به خانه هم نرفته بودند.»
مقامهای جمهوری اسلامی طی ماههای اخیر آمار دقیقی از تلفات نیروهای نظامی در جریان جنگ ۴۰ روزه منتشر نکردهاند.
سخنگوی قوه قضائیه جمهوری اسلامی روز اول تیرماه شمار کل کشتهشدگان در جنگ ۴۰ روزه را «۳۵۱۹» نفر اعلام کرد اما تفکیکی بین نظامیان و غیرنظامیان قائل نشد.
در یک دور دیگر درگیریهای متمرکز بین ایران و آمریکا که در تیر ماه رخ داد نیز شماری از اهداف نظامی در نقاط مختلف ایران، بخصوص استانهای جنوبی، هدف قرار گرفت و تلفاتی به بار آمد.
پزشکیان در یک سخنرانی دیگر در روز پنجشنبه بار دیگر به تأثیر محاصره دریایی اعمالشده توسط ایالات متحده اشاره کرد و گفت که در طول ۴۸ سال گذشته «هیچگاه با چنین شدتی در محاصره، جنگ و مجموعهای از گرفتاریها قرار نداشتهایم».
او آمریکا را متهم کرد که با این محاصره و همچنین اعمال محدودیت هوایی برای ایران در پی وقوع اعتراضهای مردمی در ایران است.
پزشکیان گفت: «راهها را بستهاند، مسیر دریایی را مسدود کردهاند و به دنبال محدود کردن مسیر هوایی نیز هستند. آنها تلاش میکنند همه راهها را ببندند تا نتوانیم به مردم عزیز کشورمان خدمت کنیم و مردم با مشکل و نارضایتی مواجه شوند و در نهایت، اعتراضات اجتماعی شکل بگیرد.»
در آخرین دور اعتراضها در ایران که در دی ماه سال گذشته در شهرهای مختلف ایران انجام شد،نیروهای امنیتی هزاران نفر از معترضان را کشتند.
دولت ایران به شکل رسمی کشته شدن حدود ۳۱۱۷ نفر را اعلام کرد اما نهادهای حقوق بشری میگویند شمار کشتهشدگان این اعتراضات بسیار بیشتر است.
آمریکا مجوز تراکنشهای مالی «بانک توسعۀ عراق» با ایران را لغو میکند
وزارت خزانهداری ایالات متحده پنجشنبه ۲۳ مهرماه، تحریمهای تازهای را علیه ایران اعلام کرد.
بر اساس بیانیۀ جدید وزارت خزانهداری ایالات متحده، مجوز انجام تمامی تراکنشهای «بانک توسعه بینالمللی برای سرمایهگذاری و تأمین مالی»، که با نام «بانک توسعه عراق» نیز شناخته میشود، یا هر نهادی که «بانک توسعه عراق» بهطور مستقیم یا غیرمستقیم مالکیت ۵۰ درصد یا بیشتر از آن را در اختیار دارد، با حسابهای افراد، نهادها و سازمانهای تحت تحریم مرتبط با ایران، تنها تا دو هفته دیگر، یعنی پایان جمعه ۳۰ اکتبر اعتبار دارد و پس از آن، ممنوع خواهد بود.
این بیانیه میگوید وزارت خزانهداری ایالات متحده انجام هرگونه تراکنشی که به موجب مقررات ITSR ممنوع است -از جمله تراکنشهای مرتبط با هر شخصِ تحریمشدهای، (بجز موارد استثنایی مشخص)- را مجاز نمیشمارد؛ مگر آنکه بهطور جداگانه برای آن مجوزی صادر شده باشد.
در بیانیۀ تازۀ این نهاد دولت فدرال آمریکا آمده است: «امروز، وزارت خزانهداری ایالات متحده در چارچوب «عملیات طرد یا انزوای اقتصادی»، تلاشهای ایران برای نفوذ به نظام مالی بینالمللی را از طریق یک بانک عراقی که از گروههای شبهنظامی نیابتی و تروریستی ایران هم پشتیبانی میکند، مختل کرد».
وزارت خزانهداری در ادامۀ بیانیۀ خود گفته: «با برچیدن این نهادها از جمله بانکهای برونمرزی و تأمینکنندگان مالی پنهانی که صدها میلیون دلار را از طریق شرکتهای صوری و کارگزاران ارزی در سراسر خاورمیانه و آسیا جابهجا کردهاند، در حال قطع جریانهای درآمدی حیاتیای که نیروهای نظامی و گروههای نیابتی ایران را سرپا نگه میدارند، هستیم».
اسکات بسنت، وزیر خزانهداری، گفت: «حلقه محاصره پیرامون اقتصاد ایران تنگتر میشود و حتی بهاصطلاح متحدانِ ایران نیز نمیتوانند آن را نجات دهند.»
اسکات بسنت در ادامه تأکید کرد: «وزارت خزانهداری تا زمانی که خزانههای رژیم ایران خالی نشود و تمامی شریانهای حیاتی مالیای که ماشین جنگی این رژیم را سرپا نگه داشتهاند قطع نگردند، از پای نخواهد نشست».
وزارت خزانهداری ایالات متحده از نزدیک به دو ماه پیش، در قالب کارزار «انزوای اقتصادی ایران»، هر هفته مجموعهای از افراد، مقامها، نهادها و داراییهای ایران یا مرتبط با این کشور را تحت تحریم قرار داده است.
در یکی از تازهترین موارد، شرکتهای خودروسازی و راهآهن مسافری و باری ایران هم تحت تحریم قرار گرفته بودند.
دونالد ترامپ: اعدام نضال حسن پخش زندۀ تصویری نخواهد داشت
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، میگوید مراسم تیرباران نضال مالک حسن، پخش زندۀ تصویری نخواهد داشت.
او با انتشار پیامی در شبکۀ اجتماعی خود، «تروث سوشال»، نوشت: «حسن، طبق برنامه تیرباران خواهد شد؛ اما این برنامه پخش زنده نخواهد داشت».
دونالد ترامپ روز پنجشنبه نوشت که با وجود منع پخش تلویزیونی، بستگان درجه یک قربانیان میتوانند در صورت تمایل، در محل اجرای حکم حضور داشته و این مراسم را از نزدیک ببینند.
پیشتر پیت هگست، وزیر دفاع آمریکا اعلام کرده بود که این مراسم بهشکل زنده پخش خواهد شد؛ موضوعی که با انتقادات زیادی هم مواجه شده بود و حتی جِی دی ونس، معاون رئیسجمهور آمریکا هم تأکید کرده بود که آن را تماشا نخواهد کرد.
گروهی از بازنشستگان ارتش آمریکا هم با امضای نامهای، مخالفت خود با پخش زندۀ مراسم اعدام نضال حسن را اعلام کرده و هشدار داده بودند که اینکار، به شهرت و افتخار ارتش آمریکا ضربه زده و از نضال حسن هم در میان همفکرانش، یک «شهید» خواهد ساخت.
نضال حسن ۵۶ ساله، که پزشک ارتش ایالات متحده بود، ۱۷ سال پیش در پایگاه فورت هود، همقطارانش را به گلوله بست و ۱۳ تن از جمله ۱۲ نظامی آمریکایی را کشت و ۳۰ مجروح هم بهجا گذاشت.
در صورت اعدام نضال حسن با جوخۀ آتش، که برای هفت هفتۀ دیگر برنامهریزی شده، این نخستین تیرباران در ارتش آمریکا از سال ۱۹۴۵ خواهد بود.
آخرین اعدام ارتش ایالات متحده، در سال ۱۹۶۱، شصت و پنج سال پیش انجام شد؛ زمانی که جان بِنِت، به جرم تجاوز و اقدام به قتل، به دار آویخته شد.
به گفتۀ مرکز اطلاعات مجازات مرگ، در طول یکصد و ۱۰ سال اخیر، ۱۳۵ نظامی آمریکایی اعدام شدهاند.
نضال حسن در زمان محاکمه، از داشتن وکیل سر باز زده و گفته بود شخصاً دفاع از خود را پیش خواهد برد؛ اما در دادگاه دفاعی ارائه نکرد.
بر اساس مدارک ارائهشده به دادگاه، او با اشغال عراق و افغانستان بهدست ارتش آمریکا مخالف بوده و با انور العولقی، روحانی تندرو و یکی از چهرههای شناختهشدۀ القاعده هم ارتباط داشته است.
شدیدترین بارندگی ۸۰ سال اخیر استانبول، دستکم سه کشته بر جا گذاشت
ساکنان و مسئولان استانبول، همچنان با تبعات بارندگی اخیر دستبهگریبان هستند و به گفته مسئولان سیلاب ناشی از این بارندگی سه کشته به جا گذاشته است.
بارانی که بهگفتۀ مسئولان شهر، سنگینترین بارندگی هشتاد سال اخیر بوده، صبح چهارشنبه ۲۲ مهرماه آغاز شد و در طول روز به شدتش افزوده شد. این بارندگی در بسیاری از نقاط موجب سیلاب و آبگرفتگی شد و حتی تصاویری از خودروهایی منتشر شد که با جریان شدید آب، جابجا میشدند.
دفتر فرمانداری استانبول تأیید کرده که شمار قربانیان سیل و بارندگی، به دستکم ۳ نفر افزایش یافته است.
به گفتۀ مسئولان، چهار تن هم مفقود هستند.
با توجه به پیشبینی ادامۀ بارندگی در چند روز آینده، مدارس استانبول تا دوشنبه تعطیل اعلام شد. فرمانداری از شهروندان خواست که تنها در صورت نیازهای بسیار ضروری از خانه خارج شوند.
در دو روز اخیر، چهلوسه پرواز به مقصد فرودگاه اصلی این شهر و سه پرواز به مقصد فرودگاه صبیحا در بخش آسیایی استانبول، ناچار به تغییر مسیر شدند.
نیروی دریایی ایران: یک نفتکش «متخلف» در دریای عمان دچار آتشسوزی شد
نیروی دریایی ارتش جمهوری اسلامی میگوید یک نفتکش «متخلف»، که قصد عبور از «مسیری ممنوعه» در دریای عمان را داشته، دچار آتشسوزی شده است.
در بیانیۀ نیروی دریایی ایران، که در تلویزیون حکومتی پخش شد، آمده که: «ساعاتی پیش تیمهای نظارتی نیروی دریایی، یک نفتکش متخلف را که دچار حریق شده بود، شناسایی کردند».
بر پایۀ این بیانیه، این نفتکش، فرستندههای رادیویی و تجهیزات ردیابی خود را خاموش کرده بوده و قصد عبور از «منطقۀ ممنوعه» را داشته است.
این بیانیه به نام و سایر مشخصات این نفتکش اشاره نکرده و علت بروز حریق در آن را هم اعلام نکرده است.
طی هفتهها و ماههای اخیر، ایران دهها نفتکش و کشتی تجاری عبوری از تنگۀ هرمز، که به گفتۀ مقامهای نظامی ایرانی، «در مسیرهای ممنوعه» بودهاند را هدف قرار داده است.
تنها در فاصله یکشنبه تا چهارشنبه، دستکم ۱۴ کشتی در این منطقه هدف قرار گرفتند؛ از جمله دو کشتی سنگاپوری، که به گفتۀ مقامات این کشور، یکی از آنها غرق شده است.
نشست اتحادیه اروپا و کشورهای خلیج فارس در ریاض بهدلایل امنیتی به تعویق افتاد
اتحادیه اروپا اعلام کرد نشست سران این اتحادیه و کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس که قرار بود در عربستان سعودی برگزار شود، بهدلیل نگرانیهای امنیتی به تعویق افتاده است.
شورای اروپا روز پنجشنبه ۲۳ مهر اعلام کرد که این نشست برای دوم آبان در ریاض پایتخت عربستان سعودی، برنامهریزی شده بود و تاریخ جدید آن بعداً اعلام خواهد شد.
این تصمیم در پی حملات پیاپی حوثیهای یمن به نقاط مختلف عربستان سعودی، از جمله فرودگاه بینالمللی ریاض، گرفته شده است.
حوثیها که از حمایت جمهوری اسلامی برخوردارند، در هفتههای اخیر حملات خود به عربستان سعودی را افزایش داده و شدت بخشیدهاند.
قرار بود سران اتحادیه اروپا و شش کشور عضو شورای همکاری خلیج فارس، شامل عربستان سعودی، امارات متحده عربی، قطر، کویت، بحرین و عمان، در این نشست دربارهٔ گسترش همکاریهای اقتصادی و امنیتی گفتوگو کنند.
این نشست در شرایطی برنامهریزی شده بود که جنگ در خاورمیانه به اقتصاد کشورهای منطقه آسیب زده و نگرانیها دربارهٔ تأمین انرژی اروپا را افزایش داده است.
شورای اروپا در بیانیهٔ خود تأکید کرد که روابط اتحادیهٔ اروپا و کشورهای شورای همکاری خلیج فارس همچنان اهمیت راهبردی دارد و دو طرف به گسترش همکاریهای خود متعهدند.
نخستین نشست سران اتحادیهٔ اروپا و شورای همکاری خلیج فارس در اکتبر ۲۰۲۴ برگزار شده بود.
غلامحسین کرباسچی میگوید ایران «نمیتواند پدر آمریکا را درآورد»
غلامحسین کرباسچی، دبیرکل پیشین حزب کارگزاران سازندگی ایران، در یک برنامه تلویزیونی، گفت که ما «نمیتوانیم پدر آمریکا را دربیاوریم».
آقای کرباسچی، این سخنان را چهارشنبه ۲۲ مهر در برنامه زندۀ «به وقت ایران» که از شبکه خبر صداوسیمای جمهوری اسلامی پخش شد، بیان کرد.
او گفت: «اینکه هر روز یک کارشناس در تلویزیون بیاورید و بگویید ما پدر آمریکا را درآوردیم، دردی از مردم ما دوا نمیکند. به شما میگویم، ما نمیتوانیم پدر آمریکا را دربیاوریم.»
کرباسچی که فعالان سیاسی نزدیک به دولت مسعود پزشکیان است، همچنین تأکید کرد آسیبهایی که ایران به آمریکا وارد کرده، «با خسارتهایی که کشور و مردم خودمان متحمل شدهاند، قابل مقایسه نیست» و افزود «اساساً توان و ظرفیت ما با آمریکا قابل مقایسه نیست.»
کرباسچی در پاسخ به پرسش مجری مبنی بر اینکه آیا جمهوری اسلامی باید «جام زهر» را بنوشد و با آمریکا توافق کند، گفت: «ما اصلاً نمیدانیم انتهای این قضیه درگیری و جنگ تا کجاست. باید یک ارزیابی غیر احساسی از وضعیت داشته باشیم. ما با قدرت و دیپلماسی آمریکا نمیتوانیم طرف بشویم.»
غلامحسین کرباسچی در بخش دیگری از اظهارات خود در این برنامه همچنین به حملهٔ منسوب به ایران به سه کشتی در تنگه هرمز اشاره کرد و گفت این اقدام «بهانهٔ نقض تفاهمنامه اسلامآباد را فراهم کرد».
او راهحل پایان این وضعیت را «بازگشت» جمهوری اسلامی به مردم دانست و اضافه کرد: «اگر دیدار پزشکیان و ترامپ مشکلات مردم را حل میکند، باید هزینههایش را هم تحمل کرد.»
جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران که روز نهم اسفند سال گذشته آغاز شد، پس از ۴۰ روز با برقراری آتشبس متوقف شد و به امضای تفاهمنامه «اسلامآباد» انجامید، اما این تفاهمنامه سه هفته بعد، پس از حملات منسوب به ایران به سه کشتی در تنگه هرمز و سپس حملات نظامی مجدد آمریکا در پاسح به آن فروپاشید.
از آن زمان اما تلاشها برای دستیابی به توافقی پایدار به نتیجه نرسیده و تنشهای نظامی و اقتصادی میان دو طرف همچنان ادامه دارد.
آتشسوزی دو کشتی در آبهای رومانی در دریای سیاه؛ هشت ملوان مفقود شدند
مقامهای رومانی از آتشسوزی دو کشتی حامل نفت و مواد شیمیایی در آبهای سرزمینی این کشور در دریای سیاه خبر دادند و اعلام کردند که هشت ملوان مفقود شدهاند.
به گزارش رویترز، این دو کشتی شامگاه چهارشنبه ۲۲ مهر در نزدیکی دهانهٔ کانال سولینا، در مسیر اتصال رود دانوب به دریای سیاه، دچار آتشسوزی شدند.
سازمان دریانوردی رومانی اعلام کرد که از کشتی «واین تریدر» با پرچم سنمارینو پیام اضطراری دریافت کرده و از مجموع ۱۲ خدمهٔ آن، چهار نفر نجات یافتهاند، اما هشت نفر همچنان مفقود هستند.
کشتی دیگر با نام «یارا جی» و پرچم کومور نیز دچار آتشسوزی شده، اما تمامی خدمهٔ آن سالم هستند.
این حوادث پس از ورود پهپادهای روسی به حریم هوایی رومانی رخ داده، اما مقامهای این کشور تاکنون ارتباط مستقیم میان آتشسوزی کشتیها و پهپادهای روسی را تأیید نکردهاند.
در ۱۰ روز گذشته دستکم پنج کشتی باری دیگر نیز در نزدیکی سواحل رومانی و بلغارستان، دو کشور عضو ناتو، هدف حملات پهپادی قرار گرفتهاند که به کشته شدن دستکم ۲۳ ملوان منجر شده است.
برخلاف حملات پیشین که در خارج از آبهای سرزمینی کشورهای عضو ناتو رخ داده بودند، دو آتشسوزی تازه در آبهای سرزمینی رومانی اتفاق افتادهاند.
با تشدید حملات روسیه به بنادر اوکراین در دریای سیاه، مسیر رود دانوب و آبهای نزدیک سواحل رومانی و بلغارستان به یکی از راههای مهم صادرات کالا، بهویژه غلات اوکراین، تبدیل شده است.
تصویر و پیام نرگس محمدی بر ساختمان شهرداری پاریس مرکزی؛ «مردم ایران را فراموش نکنید»
شهرداری منطقهٔ مرکزی پاریس با برگزاری مراسمی یک بنر تصویری برای ادای احترام به نرگس محمدی، برندهٔ جایزهٔ صلح نوبل، بر نمای ساختمان نصب کرد با این پیام خود او که «مردم ایران را فراموش نکنید و در کنار مردم بایستید».
بر اساس اطلاعیهٔ بنیاد نرگس محمدی، این مراسم روز چهارشنبه ۲۲ مهر با حضور مقامهای محلی، نمایندگان پارلمان فرانسه، فعالان حقوق بشر و اعضای خانوادهٔ محمدی برگزار شد.
نرگس محمدی در پیامی که از تهران فرستاده بود و در این مراسم خوانده شد، خطاب به روزنامهنگاران، سیاستمداران، فعالان جامعهٔ مدنی و زنان فرانسه گفت: «مردم ایران را فراموش نکنید. ما در حال گذراندن دوران فوقالعاده دشواری هستیم. من بهشدت نگران آیندهٔ کودکان هستم. بهشدت نگران آیندهٔ مردم ایران هستم.»
علی رحمانی، فرزند نرگس محمدی، نیز که همراه با پدرش تقی رحمانی در مراسم حضور داشت، با اشاره به سرکوب اعتراضات و افزایش اعدامها در ایران، از حاضران خواست صدای خانوادههای قربانیان و زندانیان محکوم به اعدام باشند.
آریل ویل، شهردار منطقهٔ مرکزی پاریس، نیز در سخنانی بر اهمیت همبستگی بینالمللی با زندانیان سیاسی، مدافعان حقوق بشر و جامعهٔ مدنی ایران تأکید کرد.
این مراسم با رونمایی از بنری حاوی تصویر نرگس محمدی و پیام او بر نمای ساختمان شهرداری پاریس سنتر به پایان رسید.
ایکس بیش از ۱۳ هزار حساب مرتبط با عملیات نفوذ ایران، روسیه و چین را مسدود کرد
شبکهٔ اجتماعی ایکس اعلام کرد بیش از ۱۳ هزار حساب کاربری را که در چارچوب سه عملیات مشکوک نفوذ و تأثیرگذاری خارجی مرتبط با ایران، روسیه و چین فعالیت میکردند، شناسایی و تعلیق کرده است.
ایکس روز چهارشنبه ۲۲ مهر اعلام کرد که این شبکهها با استفاده از حسابهای غیرواقعی، مطالبی دربارهٔ سیاست آمریکا منتشر یا بازنشر میکردند و نامزدها و چهرههای عمومی از طیفهای مختلف سیاسی را هدف قرار میدادند.
بهگفتهٔ این شرکت، هدف فعالیت این حسابها تأثیرگذاری بر گفتوگوهای سیاسی در ایالات متحده بوده و شناسایی و مسدودسازی آنها در جریان بررسیهای پیشگیرانه و تحقیقات داخلی ایکس انجام شده است.
ایکس مشخص نکرده است که چه تعداد از حسابهای تعلیقشده به هر یک از سه عملیات مرتبط با ایران، روسیه و چین تعلق داشتهاند.
این شرکت همچنین تأکید کرده است که بر اساس سیاستهای خود برای حفاظت از سلامت فرایندهای مدنی، با انتشار محتوای گمراهکننده دربارهٔ زمان، مکان یا شیوهٔ رأیدادن و تلاش برای منصرف کردن کاربران از مشارکت در انتخابات برخورد میکند.
در رویدادی جداگانه، شرکت اوپنایآی نیز هفتهٔ گذشته از مسدود کردن شبکهای از حسابهای کاربری چتجیپیتی خبر داد که گردانندگان آن از ایران، با استفاده از هویتهای جعلی روزنامهنگاری، مطالبی را در رسانههای بینالمللی منتشر میکردند.
اوپنایآی روز پنجشنبه ۱۶ مهر در گزارشی اعلام کرد گردانندگان این عملیات با استفاده از هوش مصنوعی و هویتهای ساختگی، موفق شدهاند نزدیک به ۱۰۰ مقاله را با نام هفت نویسندهٔ جعلی در ۱۲ رسانهٔ اینترنتی در کشورهای مختلف منتشر یا بازنشر کنند.
این هویتهای ساختگی خود را روزنامهنگارانی از کشورهای غربی، از جمله ایالات متحده، معرفی میکردند.
سنتکام از انهدام یک لنج مرتبط با ایران در دریای عمان خبر داد
فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا، سنتکام، اعلام کرد نیروهای آمریکایی یک لنج مرتبط با ایران را که بهگفتهٔ این فرماندهی در حال شناسایی و هدفگیری ناوهای نیروی دریایی ایالات متحده در دریای عمان بود، منهدم کردهاند.
سنتکام روز چهارشنبه ۲۲ مهر با انتشار ویدئویی از این رویداد اعلام کرد که این عملیات هشت روز پیش، در ۱۴ مهر، انجام شده است.
بر اساس این بیانیه، اعضای خدمهٔ لنج پیش از انهدام آن بهسلامت از شناور خارج شدند و تلاشها برای بازگرداندن آنها به کشورشان همچنان ادامه دارد.
سنتکام جزئیاتی دربارهٔ تعداد و هویت سرنشینان یا محل نگهداری آنها منتشر نکرده است.
فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا همچنین اعلام کرد که سپاه پاسداران در هفت ماه گذشته، علاوه بر ناوهای جنگی آمریکا، هزاران دریانورد غیرنظامی را که از آبهای منطقه عبور میکنند، بدون تمایز هدف قرار داده است.
در جریان درگیریها در تنگهٔ هرمز میان ایران و آمریکا، شماری از ملوانان زخمی یا مفقود شدهاند و برخی دیگر نیز برای مدتی طولانی، بدون دسترسی کافی به آب و غذا، در شناورهایی که اجازهٔ عبور نداشتهاند گرفتار ماندهاند.
بهطور جداگانه، خبرگزاریهای نزدیک به سپاه پاسداران روز چهارشنبه از هدف قرار گرفتن یک قایق ماهیگیری توسط آنچه «دشمن» خواندند و زخمی شدن سه سرنشین آن خبر دادند.
هنوز جزئیات بیشتری دربارهٔ این حادثه و ارتباط احتمالی آن با عملیات اعلامشده از سوی سنتکام منتشر نشده است.
سیانان: آمریکا در حال بررسی استفاده از «مادر بمبها» در حملات احتمالی به ایران است
شبکهٔ سیانان به نقل از مقامهای آگاه آمریکایی گزارش داده است که ارتش ایالات متحده در صورت ازسرگیری حملات به ایران، ممکن است از بمب موسوم به «مادر همهٔ بمبها» علیه زیرساختهای انرژی و تأسیسات هستهای این کشور استفاده کند.
بر اساس این گزارش که روز پنجشنبه ۲۳ مهر منتشر شد، استفاده از این بمب یکی از گزینههای مطرحشده در برنامهریزیهای نظامی آمریکا برای حملهٔ احتمالی به ایران است، اما تصمیم نهایی دربارهٔ ازسرگیری حملات باید به دستور دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، اتخاذ شود.
بمب GBU-43/B که به «مادر همهٔ بمبها» شهرت دارد، یکی از بزرگترین بمبهای غیرهستهای ارتش آمریکاست و قدرت انفجاری بسیار بالایی دارد.
سیانان نوشته است که استفاده از این بمب میتواند به تشدید قابلتوجه درگیریها منجر شود.
با این حال، مقامهای آگاه از برنامهریزیهای نظامی به این شبکه گفتهاند که دربارهٔ میزان کارایی این سلاح در دستیابی به اهداف راهبردی واشینگتن همچنان تردیدهایی وجود دارد.
خبرگزاری رویترز که گزارش سیانان را بازتاب داده، تأکید کرده است که نتوانسته اطلاعات آن را بهطور مستقل تأیید کند.
حوثیها مدعی حملۀ موشکی تازه به فرودگاه ریاض شدند؛ تشدید بحران انسانی در یمن
حوثیهای یمن از یک حملۀ موشکی دیگر به فرودگاه بینالمللی ریاض، پایتخت عربستان سعودی خبر میدهند.
یحیی سریع، سخنگوی شبهنظامیان حوثی تحت حمایت ایران روز چهارشنبه ۲۲ مهر در شبکۀ ایکس نوشت: «نیروهای مسلح یمن توانستند با دقت، فرودگاه بینالمللی ملک خالد در پایتخت دشمن سعودی، ریاض را با یک موشک بالیستیک هدف قرار دهند».
ساعاتی پیش از انتشار این پیام در شبکۀ ایکس، نیروهای ائتلاف به رهبری عربستان، از رهگیری یک موشک بالیستیک حوثیها خبر داده بودند.
در تحولی دیگر، دولت یمن، که از سوی جامعۀ بینالمللی بهرسمیت شناخته میشود، میگوید دربارۀ تلاش احتمالی حوثیها برای استفادۀ تسلیحاتی از فناوری چینی، با پکن صحبت کرده است.
افراح الزوبه، وزیر خارجۀ یمن، در پاسخ به سوال خبرگزاری فرانسه دربارۀ گزارشهای حاکی از تلاش حوثیها برای استفاده از قطعات چینی در توسعۀ جنگافزار گفت: «چینیها شرکای ما هستند و ما با آنها دربارۀ احتمال استفادۀ دوگانه از برخی محصولات چین صحبت کردهایم».
خانم الزوبه با تأکید بر حمایت پکن از دولت یمن، گفت: «آنها بسیار مشتاق دریافت هرگونه اطلاعاتی در این زمینه بودند تا بتوانند احتمال را بررسی کنند».
این موضوع پس از آن مطرح شد که یک گروه تحقیقاتی تسلیحات جنگی، حوثیها را بهتلاش برای تولید موشکهای بالیستیک پیشرفتۀ میانبرد متهم کرد.
این گروه همچنین میگوید حوثیها، شبکۀ تهیۀ قطعات مورد نیاز خود را گسترش داده و دیگر تنها به ایران بسنده نمیکنند و چندین قطعۀ سفارشی موشکهای آنها در مدارک مربوط به فهرست فروش یک شرکت چینی دیده شده است».
خبرگزاری فرانسه تأکید کرده که نتوانسته بهطور مستقل این موضوع را بررسی و تأیید کند.
حوثیها در دور تازۀ درگیریها با پهپاد، موشکهای بالیستیک و کروز، به نقاط تحت کنترل دولت یمن، بخصوص تعز، و همچنین مناطق غیرنظامی و تأسیسات نفتی عربستان سعودی حمله میکنند. حملاتی که در ریاض هم شمار زیادی کشته و مجروح بهجا گذاشته است.
از سوی دیگر آژانسهای امدادی و حقوق بشری هشدار میدهند که بیمارستانهای سرتاسر یمن، برای پاسخگویی به نیازهای موج عظیم آسیبدیدگان جنگ، با مشکلات زیادی روبرو هستند. این در حالی است که درگیری در چندین جبهۀ گوناگون در این کشور، باعث شده که دسترسی این نهادها برای ارائۀ کمکهای حیاتی به ۸۰۰ هزار نفر، قطع شود.
نهادهای امدادی دربارۀ وخامت فزایندۀ شرایط یمن، بهویژه از ماه گذشته به اینسو هشدار میدهند.
«برنامۀ جهانی غذا»، نهاد زیر نظر سازمان ملل متحد روز چهارشنبه هشدار داد که موجودی سیلوهای آرد گندم در شهر تعز، رو به پایان است.
این نهاد با تأکید بر اینکه در این شهر ۶۰۰ هزار تن، از جمله ۲۰۰ هزار کودک به کمکهای غذایی وابسته هستند، هشدار داد که در صورت ادامۀ محاصره، ذخیرۀ سایر اقلام غذایی و دارویی هم بهسرعت به پایان خواهد رسید.
به گفتۀ صلیب سرخ، بیمارستانهای اصلی در مناطقی مثل مأرب، تعز، و نوار ساحلی دریای سرخ با شمار بیسابقهای از مجروحان ناشی از تسلیحات جنگی دست به گریبان هستند. این نهاد امدادی میگوید برخی از این بیمارستانها، در هر هفته بیش از ۷۰۰ مجروح را پذیرش میکنند.
سازمان بینالمللی مهاجرت، زیرشاخۀ سازمان ملل متحد هم میگوید از زمان اوجگیری جنگ طی هفتههای اخیر، بیش از ۲۰۰ هزار تن آواره، و ناگزیر به ترک خانههای خود شدهاند.
محمد خاتمی با استناد به سخنان رئیسجمهور چین خواستار «اصلاح حکمرانی در جهان» شد
محمد خاتمی، رئیسجمهور پیشین ایران، در بیانیهای جدید ضمن انتقاد تند از سیاستهای ایالات متحده، خواستار «اصلاح حکمرانی جهانی» شده و در این ارتباط از اظهارات تازه رئیسجمهور چین مثال آورده است.
در این بیانیه که خبرگزاری ایسنا آن را روز چهارشنبه ۲۲ مهر منتشر کرده، آمده است که «صدای گفتوگو، صلح، امنیت پایدار و توسعه همهجانبه، صدایی است که هرچند هنوز در عالم سیاست به سادگی شنیده نمیشود، اما در جهان بشری امیدهای تازهای آفریده است.»
محمد خاتمی افزوده است: «تصویر بههمپیوستهای که اخیراً رئیسجمهور چین از ضرورتهای پیشروی جهان ترسیم میکند، شاهد دیگری بر این مدعاست. در نگاه چین، چهار موضوع اصلی بشر- توسعه و فناوری، صلح و امنیت، گفتوگوی تمدنها، و اصلاح حکمرانی جهانی — از یکدیگر جداییناپذیرند.»
اشاره او میتواند به سخنرانی شی جینپینگ، رئیسجمهور چین، در ۱۲ سپتامبر امسال (۲۱ شهریور)، در نشست سران بریکس در دهلی نو باشد که از همین چهار «محور» سخن گفته بود.
رئیسجمهور پیشین ایران در حالی از چین و سخنان رئیسجمهور آن کشور بهعنوان نمونهٔ قابل ذکر برای نوع نگاه به «صلح و امنیت، گفتوگوی تمدنها، و اصلاح حکمرانی جهانی» یاد کرده است که عملکرد حکومت پکن در این زمینهها همواره محل انتقاد تند سازمانهای حقوق بشری بوده است.
گزارشهای متعدد و اخیر درباره سرکوب اویغورها در چین، محدودیت آزادی مذهب، احکام زندان فعالان هنگکنگ و ممنوعیت خروج شهروندان، نمونههای مستند و مشخصی در گزارشهای سازمانهای حقوق بشری است.
دیدهبان حقوق بشر در گزارش اخیر خود به مناسبت ده سال تشدید سرکوب اویغورها اعلام کرد که صدها هزار مسلمان اویغور و دیگر اقلیتهای ترکتبار همچنان در زندانهای چین به سر میبرند. این سازمان از ادامه نظارت گسترده امنیتی، محدودیتهای مذهبی و فرهنگی، کار اجباری و فشار بر خانوادههای اویغور در خارج از کشور خبر داده است.
اشاره محمد خاتمی به موضوع «گفتوگوی تمدنها و اصلاح حکمرانی جهانی» با مثال آوردن از «چهار محور» اعلامشده از سوی رئیسجمهور چین نیز درحالی است که گزارشهای رادیوفردا بر اساس پژوهش سازمان «آرتیکل ۱۹» نشان داده است که چگونه فناوریها و همکاریهای چین در گسترش زیرساختهای نظارت، سانسور و قطع اینترنت در ایران نقش داشتهاند.
محمد خاتمی در بخش دیگری از بیانیه تازه خود از «همه ارکان نظام، جریانهای سیاسی و مدنی» خواسته است تا دولت پزشکیان را «در شکستن بنبستهای کنونی و گشودن افقهای جدید» یاری کنند.
حمله به دو کشتی دیگر در تنگه هرمز؛ چهار حمله در یک روز
یک نهاد دریایی بریتانیا اعلام کرد دو کشتی دیگر در تنگه هرمز هدف حمله قرار گرفتهاند و آسیب جزئی دیدهاند؛ به این ترتیب شمار کشتیهایی که روز سهشنبه در این آبراه هدف قرار گرفتند به چهار فروند رسید.
مرکز عملیات تجارت دریایی بریتانیا، یوکیامتیاو، روز چهارشنبه ۲۲ مهر اعلام کرد یک کشتی کانتینربر ۵۰ هزار تنی و یک شناور ۱۹ هزار تنی با «پرتابهای ناشناس» هدف قرار گرفتند، اما پس از وارد آمدن خسارت جزئی به مسیر خود ادامه دادند.
در این حملات تلفات جانی گزارش نشده است.
این نهاد پیشتر از حمله به یک نفتکش و یک کشتی کانتینربر دیگر در روز سهشنبه خبر داده بود، اما درباره خسارت یا تلفات احتمالی آنها جزئیاتی ارائه نکرد.
شرکت امنیت دریایی ونگارد نیز اعلام کرد چهار کشتی در این حملات هدف قرار گرفتهاند. به گفته این شرکت، کشتی کانتینربر «جیافاس پراید» غرق شده و سرنوشت نفتکش «آلفونسو» هنوز مشخص نیست، در حالی که دو کشتی دیگر به مسیر خود ادامه دادهاند.
سپاه پاسداران روز چهارشنبه نیز اعلام کرد یک کشتی پس از برخورد با مین در تنگه هرمز آتش گرفته و غرق شده است، اما مشخص نکرد این حادثه چه زمانی رخ داده و آیا این همان یکی از چهار کشتی گزارششده است یا نه.
در بیانیه نیروی دریایی سپاه آمده است: «یک فروند کشتی کانتینربَر متخلف که قصد عبور از مسیر غیر مجاز و پر خطر تنگه هرمز را داشت با اصابت به یک فروند مین دریایی منفجر و دچار آتشسوزی شدید شد.»
سپاه پاسداران از کشتیهایی که از جنوب تنگه هرمز نزدیک به ساحل کشور عمان قصد عبور و مرور دارند به عنوان «متخلف» یاد میکند.
تنگه هرمز که در شرایط عادی حدود یکپنجم صادرات جهانی نفت و گاز از آن عبور میکند، از زمان آغاز جنگ کنونی در خاورمیانه به یکی از کانونهای اصلی درگیری میان ایران و آمریکا تبدیل شده است.