گادی آیزنکوت، رهبر بلوک سیاسی «تغییر» در اسرائیل که مأمور تشکیل دولت جدید این کشور شده، با بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر دولت انتقالی، بر سر احتمال کشیده شدن اسرائیل به عملیات نظامی غیرضروری درگیر شده است.
رسانههای اسرائیل تأکید دارند که این کشمکش بر سر احتمال حملات یکجانبه اسرائیل به ایران است و در این زمینه، مواجهه رئیس ستاد ارتش اسرائیل با بنیامین نتانیاهو نیز درباره وادار شدن احتمالی ارتش به عملیات نظامی تازه با ایران دوباره بالا گرفته است.
گادی آیزنکوت، رهبر حزب «یاشار» در «بلوک تغییر»، روز چهارشنبه ۲۰ آبان، در سومین روز از ۲۸ روز فرصتی که از سوی اسحاق هرتسوگ، رئیسجمهور، برای تشکیل دولت تازه گرفته است، در نامهای هشدارآمیز به بنیامین نتانیاهو به او یادآوری کرد که دولتش در وضعیت انتقالی است، باید «خویشتندار» باشد و «مسئولیتپذیری ملی مضاعف» نشان دهد و از دست زدن به «اقدامات خطرناکی که میتواند تا زمان روی کار آمدن دولت جدید به تعویق بیفتد» خودداری کند.
گرچه این نامه مستقیماً به نام ایران اشاره نکرده، اما مفسران سیاسی و گزارشگران نظامی رسانههای اسرائیل، مانند شبکههای کان، ۱۲ و ۱۳، تایمز اسرائیل و واینت، تأکید دارند که آیزنکوت نامه را از روی نگرانی نسبت به ماجراجویی نظامی احتمالی تازه در برابر ایران نوشته است، بهویژه که چنین جنگی شرایط امنیتی و پشت جبهه اسرائیل را بهشدت تحت تأثیر قرار خواهد داد.
آیزنکوت که خود سرلشکر ذخیره ارتش و پیشتر رئیس ستاد نیروهای مسلح بوده، در نامهاش افزوده است انجام اقدامات خطیر امنیتی که فوریتی ندارد، در دوره انتقالی «میتواند پیامدهای ویرانگر» برای دموکراسی داشته باشد و «اعتماد عمومی به نهادهای حکومتی و روند تصمیمگیری را تضعیف کند».
آیزنکوت فاش کرده که درباره «حرکات خطرناک» و «گزارشهای نگرانکننده مبنی بر تأثیرگذاری ملاحظات غیرمرتبط با امنیت بر تصمیمگیریها» این نامه را نوشته است.
او تأکید کرد در حالی که مذاکرات تشکیل ائتلاف دولت تازه در جریان است، رؤسای دستگاههای امنیتی را «در تعارضی دشوار میان قانون اساسی و تردید درباره آنچه از آنها خواسته شده است قرار ندهید. به آنها امکان دهید بدون هیچ تردیدی به وظیفه مقدس خود پایبند بمانند».
رهبر بلوک «تغییر» در نامهای دیگر به گالی بهاراو-میارا، دادستان کل، از او خواست «در شرایطی که اسرائیل در یک واقعیت امنیتی پرچالش و انفجاری» قرار گرفته، مداخله قانونی کند و از نتانیاهو بخواهد دسترسی او را هم به اطلاعات طبقهبندیشده نظامی و امنیتی فراهم کند.
در اسرائیل طبق عرف، نخستوزیر همواره رهبر اپوزیسیون را در جریان منظم ارزیابیهای اطلاعاتی طبقهبندیشده یا عملیات جنگی قریبالوقوع قرار داده است. اما در شرایط کنونی، نتانیاهو رئیس دولت انتقالی است و آیزنکوت مأمور تشکیل دولت، و لذا رهبر رسمی اپوزیسیون وجود ندارد.
«غیرمسئولانه» خواندن هشدار آیزنکوت
دفتر بنیامین نتانیاهو چهارشنبهشب هشدار آیزنکوت را، بهدلیل به بحث گذاشتن علنی امور امنیتی کشور، «غیرمسئولانه» نامید.
دفتر نخستوزیری تأکید کرد که تمامی تصمیمگیریها بر اساس ملاحظات امنیتی و ضمن «هماهنگی کامل» با تشکیلات دفاعی و امنیتی گرفته میشود.
اسرائیل کاتس، وزیر دفاع و همحزبی نتانیاهو، نیز پنجشنبه در بیانیهای نوشت دولت مستقر هرچند انتقالی است، اما اختیار کامل قانونی دارد و تصمیمها زیر نظارتهای قانونی موجود گرفته میشود.
کاتس با این نوشته که «یک نخستوزیر، یک وزیر دفاع که ارتش را هدایت میکند و یک دولت، که مسئول اتخاذ تمامی تصمیمهای امنیت اسرائیل است»، آیزنکوت را از مداخله منع کرده است.
به گفته گزارشگران نظامی و سیاسی شبکه کان، سخنان بنیامین نتانیاهو در روز گشایش دوره جدید کنست، در ۱۹ آبان، مبنی بر اینکه دستاوردهای نظامی اسرائیل در دو جنگ اخیر با ایران در معرض از دست رفتن است و «بهزودی میخواهند اسرائیل را وادار به پذیرش یک ایران هستهای کنند»، گویای برخی رویدادهای پشت پرده است.
یک عضو ارشد «بلوک تغییر» به واینت گفته که نتانیاهو در تلاش برای جنگ به هر قیمتی است تا فرصت آیزنکوت برای تشکیل دولت «بسوزد».
واینت نوشت: بسیاری میپرسند که آیا نتانیاهو مجاز به رهبری یک کارزار گستردهٔ جدید علیه ایران هست یا نه.
شبکه ۱۲ تلویزیون اسرائیل پیشتر گزارش داده بود اختلاف میان نتانیاهو و ایال زمیر، رئیس ستاد کل ارتش، بر سر عملیات نظامی پیشنهادی علیه ایران دوباره اوج گرفته و فرماندهی ارتش نگران است که تشدید تنش نظامی در شرایط کنونی، اسرائیل را با چالشهای نظامی بیشتر روبهرو کند.
شبکه کان روز چهارشنبه گفت در حالی که آمریکا نیز نسبت به رویکرد نظامی در برابر ایران «سرد شده» و کابینه امنیتی اسرائیل یک ماه است تشکیل جلسه نداده، به نام کابینه به ارتش دستور رسیده است آمادگیها برای حمله احتمالی به ایران را دوباره افزایش دهد.
رسانههای اسرائیل تأکید داشتند در چند هفته اخیر منتهی به پنجم آبان، روز انتخابات پارلمانی اسرائیل، ایال زمیر و نتانیاهو درباره درگیری نظامی با ایران دچار اختلاف بودند.
گزارشها حاکی بود که سرلشکر زمیر مانع از کشاندن ارتش به جنگ تازه با ایران شده و به آمریکا نیز اطلاع داده بود که چنین احتمالی را مانع از برگزاری انتخابات میداند. ارتش این گزارشها را تلویحاً تأیید کرده بود.
گزارشهای بعدی رسانههای اسرائیل همچنین مدعی بود که موساد مأمور شده است به اقداماتی برای «تحریک» جمهوری اسلامی دست بزند تا اسرائیل دلیل کافی برای آغاز جنگ تازه داشته باشد، اما آمریکا با آگاهی از این امر مانع از وقوع آن شد.
تأکید بر «لزوم تشکیل دولت وحدت ملی»
نتانیاهو از پس از واگذاری مأموریت تشکیل دولت به آیزنکوت، بارها از «لزوم تشکیل دولت وحدت ملی» به جای یک دولت محدود و اقلیت «متکی به احزاب عرب» سخن گفته است.
او احزاب عربی را که ۱۹ کرسی از ۱۲۰ کرسی کنست را به دست آوردهاند و به مهره کلیدی در سیاست این کشور تبدیل شدهاند، به داشتن «انگیزههای نابودی اسرائیل» متهم کرده است.
مفسران شماری از رسانههای اسرائیل میگویند برخی پیشرفتهای حاصلشده در روزهای اخیر در جریان مذاکرات میان «بلوک تغییر» و احزاب مذهبی حریدی که تا پیش از این متحد نتانیاهو بودند، و همچنین ادامهٔ حمایت احزاب عربی از دولتی که آیزنکوت تشکیل دهد، در کنار آغاز تسلط سیاستمداران «بلوک تغییر» بر ریاست و پستهای کلیدی پارلمانی، موجب نگرانی بنیامین نتانیاهو برای حفظ رهبری شده است.
این مفسران معتقدند نتانیاهو در تلاش برای ایجاد وضعیتی است که اسرائیل را به یک انتخابات دیگر بکشاند که آن را به سود خود میداند، و هرچه دوران ابهام سیاسی نیز طولانیتر شود، او همچنان نخستوزیر میماند.