![گروسی پس از سخنرانی در شورای حکام، در یک نشست خبری گفت: «تماسهای پراکندهای با وزیر خارجه [ایران] و دیگران دارم، اما عملاً کانال ارتباطی قطع شده است»](https://gdb.rferl.org/7710a908-7f09-434d-9ebe-6bda30ef1a31_cx0_cy7_cw0_w250_r1_s.jpg)
رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، روز دوشنبه ۱۸ خرداد از ایران خواست «بار دیگر وارد تعامل» شود تا بازرسیها در تأسیسات هستهای که تابستان ۱۴۰۴ توسط آمریکا و اسرائیل بمباران شدند از سر گرفته شود.
همزمان، خبرگزاری رویترز گزارش داد که آمریکا تلاش برای تصویب قطعنامهای در این زمینه در شورای حکام آژانس را رهبری میکند.
ایران هنوز به آژانس اطلاع نداده که در آن تأسیسات بمبارانشده چه اتفاقی افتاده یا سرنوشت مواد هستهای موجود در آنها چه شده است؛ از جمله اورانیومی که تا نزدیکی سطح تسلیحاتی غنیسازی شده بود.
در حالی که این حملات، تأسیسات غنیسازی اورانیوم را نابود یا بهشدت دچار آسیب کرده است، گمان میرود بخش زیادی از اورانیوم با غنای بالا، از جمله مقداری با غنای تا ۶۰ درصد، که فاصله کمی با سطح حدود ۹۰ درصد مورد نیاز برای سلاح دارد، باقی مانده باشد.
«کانال ارتباطی از کار افتاده است»
آقای گروسی در نخستین روز نشست فصلی شورای حکام ۳۵ کشوری آژانس گفت: «بسیار مهم است که دوباره وارد تعامل شویم».
او در بیانیهای مکتوب به شورا افزود: «از ایران میخواهم بهصورت سازنده با آژانس همکاری کند تا اجرای کامل و مؤثر پادمانها در ایران تسهیل شود»؛ اصطلاحی که شامل بازرسیها نیز میشود.
آژانس برخی بازرسیها را در تأسیساتی که بمباران نشدهاند انجام داده بود، اما در ماه فوریه بهدلیل مسائل ایمنی و از سرگیری حملات نظامی آنها را متوقف کرد و از آن زمان فقط نیروگاه فعال بوشهر را بازرسی کرده است.
گروسی پس از سخنرانی در جمع شورا در یک نشست خبری گفت: «تماسهای پراکندهای با وزیر خارجه [ایران] و دیگران دارم، اما عملاً کانال ارتباطی قطع شده است».
در همین حال، آمریکا با حمایت رسمی بریتانیا، فرانسه و آلمان، تلاش میکند شورای حکام در اواخر این هفته قطعنامهای تصویب کند که ایران را ملزم میکند «بدون تأخیر» اطلاعات «دقیق» درباره تأسیسات بمبارانشده و اورانیوم غنیشده ارائه دهد.
دیپلماتها میگویند این قطعنامه احتمالاً با اکثریت قابل توجهی تصویب خواهد شد، همانطور که نمونه مشابهی در نوامبر تصویب شد؛ با این حال، ممکن است مذاکرات میان آمریکا و ایران برای تمدید آتشبس و زمینهسازی برای گفتوگوهای گستردهتر، از جمله درباره برنامه هستهای ایران، را پیچیدهتر کند.
هشدار تهران به شورای حکام
نمایندگی ایران در آژانس در شبکه ایکس نوشت: «مسئولیت یک عمل غیرقانونی بینالمللی بر عهده مرتکب آن است و نمیتوان آن را به قربانی منتقل کرد. شورای حکام آژانس نباید ابزاری برای رهایی کسانی که این حملات را انجام دادهاند، شود».
اشاره تهران به پیشنویس قطعنامه و بمباران تأسیسات هستهای ایران توسط آمریکا است.
ایران پیشتر نیز به قطعنامههای شورای حکام واکنش تندی نشان داده و معمولاً در پاسخ، فعالیتهای هستهای خود را تشدید کرده یا سطح همکاری با آژانس را کاهش داده است.
در این بیانیه همچنین آمده است: «شورا باید در مسیر پیشرو محتاط باشد. اجبار و تقابل به همکاری منجر نمیشود و چشمانداز دستیابی به راهحل دیپلماتیک را تضعیف میکند».
اسرائیل و ایران اواخر یکشنبه و روز دوشنبه حملات نظامی متقابلی انجام دادند و دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، خواستار آن شد که آنها «فوراً حملات به یکدیگر را متوقف کنند».
ترامپ روز یکشنبه پس از شلیک موشکهای ایران به اسرائیل در گفتوگو با فایننشال تایمز گفت: «این مسئله هیچ تأثیری بر توافق (با ایران) نخواهد داشت».