رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، میگوید بازرسان این سازمان به ایران بازگشتهاند، اما هنوز به تأسیسات هستهای کلیدی از جمله نطنز و فردو دسترسی ندارند.
گروسی این اظهارات را دوشنبه، ۲۴ آذر، در مصاحبهای با خبرگزاری روسی ریا مطرح کرد.
او در پاسخ به این سوال که چه زمانی کارشناسان آژانس اتمی قادر خواهند بود دوباره به سایتهای نطنز، اصفهان و فردو دسترسی پیدا کنند؟ گفت: «این مهمترین سوالی است که خود ما در حال حاضر در ایران داریم.»
گروسی میگوید: «ما فقط اجازه دسترسی به سایتهایی را داریم که هدف قرار نگرفتهاند. این خوب است، به این معنا که این سایتها در فهرست مورد توافق برای بازرسی قرار دارند.»
او با این حال تأکید کرده که «سایتهای کلیدی دیگر (شامل نطنز، اصفهان و فردو) حتی از اهمیت بیشتری برخوردارند، زیرا هنوز حاوی مقادیر قابل توجهی مواد و تجهیزات هستهای هستند و ما باید به آنجا بازگردیم.»
آژانس بینالمللی انرژی اتمی پیش از این هم گفته بود که ایران به بازرسان این نهاد اجازه نداده است تا به تأسیسات هستهایش، که اسرائیل و آمریکا آنها را بمباران کردند، دسترسی پیدا کند.
در نخستین روز تیرماه ۱۴۰۴ آمریکا در عملیاتی با عنوان «پتک نیمهشب»، به سه مجموعه از تأسیسات هستهای در ایران از جمله تأسیسات اتمی فردو، نطنز و اصفهان با ۱۴ بمب سنگرشکن حمله کرد.
دونالد ترامپ، رئیسجمهور ایالات متحده بارها از این اقدام دفاع کرده، بر «نابودی کامل» تأسیسات هستهای ایران در این حمله تأکید و این اقدام را زمینهساز صلح در خاورمیانه معرفی کرده است.
این حمله چند روز بعد از مجموعه حملات اسرائیل علیه شماری از چهرههای ارشد نظامی و هستهای ایران انجام شد که جنگ ۱۲ روزه میان دو کشور نام گرفت.
مقامات حکومت ایران بارها گروسی را متهم کردهاند که گزارش او و سازمان تحت ریاستش، عامل اصلی سختگیریهای تازه غرب علیه برنامه هستهای جمهوری اسلامی بوده است.
سخنگوی وزارت خارجه ایران نیز روز یکشنبه، ۲۳ آذر، با انتقاد از اظهارات تازۀ رافائل گروسی، گفت «تکرار برخی گزارهها تغییری در واقعیتهای موجود نخواهد داد» و ایران همچنان بهعنوان عضو معاهده منع اشاعه به تعهدات پادمانی خود «پایبند است.»
اسماعیل بقائی در نشست خبری خود، رویکرد آژانس و شورای حکام را «غیرمنصفانه و یکسویه» دانست و گفت نادیده گرفتن حملات آمریکا و اسرائیل به تأسیسات هستهای ایران کمکی به حل مسئله نمیکند و مدیرکل باید نگاه فنی و در چارچوب صلاحیتهای اساسنامهای خود داشته باشد.
یک روز پیشتر، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی گفته بود که وضعیت پرونده هستهای ایران «به هیچوجه حلوفصل نشده»، و باید تکلیف مواد اتمی داخل تأسیسات هستهای این کشور مشخص شود.
سه کشور اروپایی بریتانیا، فرانسه و آلمان همراه با آمریکا نیز پیشنویس قطعنامهای را به نشست شورای حکام آژانس بینالمللی انرژی اتمی ارائه کردهاند که در آن خواستار پاسخگویی ایران دربارۀ ذخایر اورانیوم غنیشدۀ خود و دسترسی بازرسان به تأسیسات هستهای بمبارانشده آن شدهاند.
جمهوری اسلامی ایران هنوز وضعیت هیچیک از این تأسیسات هستهای یا ذخایر اورانیوم خود را که شامل موادی با غنای تا ۶۰ درصد است به آژانس اطلاع نداده است.
