رسانههای ایران میگویند هیئت وزیران جمهوری اسلامی روز یکشنبه اول شهریور به شکل رسمی مخالفت خود با «طرح مقابله با نفوذ سرویسهای اطلاعاتی و دولتها یا نهادهای بیگانه» را که کلیات آن در مجلس شورای اسلامی تصویب شده بود، اعلام کرد.
دولت مسعود پزشکیان در این جلسه به طرح مذکور «ایرادات جدی» وارد دانست و به برخی از آنها از جمله «محدودیتهای علمی و تشدید و تسریع مهاجرت نخبگان و بازتاب ناخوشایند آن در سطح ملی و بینالمللی» اشاره و به همین دلیل مخالفت با آن را «تصویب کرد».
بر اساس این طرح که کلیات آن روز ۲۵ مرداد در مجلس تصویب شد، مصاحبه و هر گونه ارتباط با رسانههای خارج از کشور که از سوی حکومت «معاند» خوانده میشوند، ممنوع خواهد شد.
در پی اعلام تصویب کلیات این طرح، حقوقدانان، چهرههای سیاسی و نهادهای صنفی با طرح دیدگاههای خود با آن مخالفت کردند و محتوای آن را به باد انتقاد گرفتند.
همچنین برخی رسانهها از هر دو جناح اصلاحطلب و اصولگرا درباره پیامدهای تصویب نهایی آن هشدار دادند.
از سوی دیگر، مجید انصاری، معاون حقوقی رئیسجمهور ایران، روز یکشنبه فاش کرد که این طرح از مهر ماه سال گذشته در نوبت رسیدگی در مجلس بوده و دولت در همان زمان «کتباً و رسماً» مخالفت خود با آن را به مجلس اعلام کرده بود.
انصاری همچنین گفت که فرایند رسیدگی به طرح در مجلس به درستی انجام نشده و افزود: «این طرح ماهیت قضایی دارد، چون عمدتاً جرمانگاری شده است.»
او همچنین خبر داد که روز شنبه در جلسه سران قوا از محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس، درخواست شده که دربارهٔ این طرح «تدبیر» کند و در توضیح بیشتر خواستار آن شد که «به دلیل ابهامات زیاد این طرح در زمینه جرمانگاری، آن را به کمیسیون برگردانند و فرصتی برای رفع این مشکلات ایجاد شود.»
بر اساس مصوبه جدید مجلس، «ارسال پیام اعم از فیلم، عکس، صوت و هرگونه داده به رسانههای غیر ایرانی یا رسانهها یا اشخاصی که فعالیت رسانهای خارج از کشور دارند ممنوع و موجب محکومیت به حبس درجه شش است».
همچنین، «مصاحبه یا شرکت در گفتوگو با سایر رسانههای خارجی منوط به اطلاعرسانی به سامانهای است که وزارت اطلاعات در اختیار شهروندان قرار میدهد.» به عبارت دیگر، هر فرد لازم است پیش از مصاحبه قصد خود را به وزارت اطلاعات اطلاع دهد.
رسانههای ایران نوشتهاند در بخش دیگری از این طرح، برای تولید یا کارگردانی فیلم، مستند، تئاتر، موسیقی و کتابی که «مروج فرهنگ ضد اسلامی باشد یا چهره سیاه از کشور نشان دهد»، مجازات «محرومیت مادامالعمر» درنظر گرفته شده است.
خانه سینما در بیانیهای با اشاره به همین ماده از طرح اعلام کرد با عدم تعریف «شفاف و حقوقی» واژه «سیاهنمایی»، «هر اثر نقادانه یا واقعگرای اجتماعی را در معرض اتهام قرار میدهد.»
این نهاد صنفی همچنین تصویب این طرح را «باعث نگرانی عمیق اصحاب فرهنگ و هنر» و موجب ایجاد شکاف بزرگ در میان ملت خواند و گفت این مصوبه «زمینه سرکوب نظاممند آفرینش و هنر انتقادی را فراهم میکند».
ایران از پیش محدودیتهای گستردهای را بر روزنامهنگاری مستقل و دسترسی به اطلاعات اعمال کرده است. جمهوری اسلامی همچنین کارزاری را به راه انداخته و با استفاده از اتهامات «جاسوسی» که به گفته گروههای حقوق بشری تقریباً همیشه ساختگی یا واهی هستند، هر کسی را که مقامات را زیر سؤال میبرد، اعدام میکند.