در آستانهٔ امضای تفاهمنامهٔ ایران و آمریکا برای پایان جنگ که هنوز زمان قطعی آن از سوی جمهوری اسلامی تأیید نشده، فضای سیاسی در ایران شاهد بالا گرفتن اعتراض در میان حامیان تندروی حکومت به متنی است که بهعنوان متن تفاهمنامه در برخی رسانهها منتشر شده است.
برخی رسانههای داخل ایران روز شنبه، ۲۳ خردادماه، تصاویری از تجمع اعتراضی گروهی از طرفداران حکومت را منتشر کردند که شامگاه شنبه در مخالفت با امضای توافق احتمالی با آمریکا علیه برخی مقامهای جمهوری اسلامی شعار میدهند.
در یکی از این تجمعات که در میدان ابن سینا در تهران برپا شده، تجمعکنندگان علیه وزیر خارجه و رئیس مجلس شورای اسلامی، شعارهایی مانند «عراقچی حیا کن، مملکت رو رها کن» و «قالیباف، عراقچی، پس خون رهبرم چی؟» سر دادهاند. شعار «قالیباف، عراقچی، استعفا استعفا» از دیگر شعارها در این تجمعات بود.
در رسانههای داخل کشور، این افراد «نزدیکان به جبهه پایداری» معرفی شدهاند.
خبرگزاری دانشجو نیز عکسهایی از یک تجمع در مشهد منتشر کرده که در آنها پلاکاردهایی در مخالفت با توافق و همچنین انتقاد تند از مذاکرهکنندگان دیده میشود. تجمعکنندگان در مشهد شعار «مرگ بر عراقچی، بیشرف سازشکار» و «مرگ بر عراقچی بیشرف نفوذی» سر دادند.
همزمان محمود نبویان، نایب رئیس کمیسیون امنیت ملی مجلس، روز شنبه ۲۳ خرداد در یک برنامهٔ زنده در خبرگزاری دانشجو، نزدیک به اصولگرایان، متنی را که مدعی بود تفاهمنامهٔ ایران و آمریکا است، روخوانی و از برخی بندهای آن بهشدت انتقاد کرد.
او در بخشی از اظهاراتش گفت طبق متن توافق «جایی برای اعمال مدیریت ایران بر تنگه هرمز نیست» و سپس مدعی شد که بعد از امضا شدن تفاهمنامه میان ایران و آمریکا، سپاه پاسداران باید از این آبراه «عقب بنشیند».
این نمایندهٔ مجلس که به جریان جبههٔ پایداری نزدیک است و از مخالفان توافق هستهای برجام نیز بود، همچنین مدعی شد «خطوط قرمز» اعلامشده توسط مجتبی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، دربارهٔ تنگه هرمز در این توافق «رعایت نشده است».
او با اشاره به بخش دیگری از متنی که آن را تفاهمنامهٔ نهایی بین تهران و واشینگتن خواند، گفت که خروج نیروهای آمریکایی از منطقهٔ خاورمیانه و ابعاد دقیق آن در متن توافق مشخص نشده است.
همزمان، برخی نیروهای تندرو مخالف مذاکره و توافق ایران و آمریکا، پوستر برنامهای را در شبکههای اجتماعی منتشر کردهاند که قرار است روز یکشنبه، ۲۴ خرداد برگزار شود و طی آن «۱۶ نمایندهٔ مجلس» ازجمله امیرحسین ثابتی، حمید رسایی، مهدی کوچکزاده و بیژن نوباوه، همگی از مخالفان تندروی توافق، در آن حاضر باشند و «روند مذاکرات» را بررسی کنند.
مرتضی محمودی، نمایندهٔ مجلس، این پوستر را در حساب شبکهٔ ایکس خود منتشر کرده و نوشته است: «نمیخواهیم سکوت کنیم تا برجام دیگری بر امام و امتش تحمیل شود.»
برخی فعالان سیاسی و رسانهای نزدیک به حکومت نیز اقدام به راهاندازی پویش «نمیپذیریم» کردهاند و خواستار آن شدهاند که حامیان حکومت که از ابتدای جنگ ۴۰ روزه در خیابانها حاضر میشوند، به این پویش ملحق شوند.
این در حالی است که طیف دیگری از حامیان حکومت این مخالفتها را «اختلافافکنی» و ایجاد «تفرقه» نامیدهاند.
روزنامهٔ جوان، نزدیک به سپاه پاسداران، با انتشار یادداشتی در این باره نوشته است که «بعضی اختلافافکنیهای داخل به میان تجمعات میادین خزیده» و سخنرانان برخی از این تجمعات در تهران و سایر شهرها «با نادیده گرفتن اوامر رهبر انقلاب در حفظ وحدت و تبدیل نکردن اختلافات موجه و حتی ناموجه، اقدام به پراکندن بذر انشقاق و تفرقه در میان مردم میکنند».
در مقابل حسین شریعتمداری، مدیرمسئول روزنامه تندرو کیهان، نوشت: «باید از آقایان قالیباف و عراقچی پرسید، مگر نه اینکه بستن تنگه هرمز یکی از اصلیترین اهرمهای کشورمان در جنگ رمضان بوده است و مگر نه اینکه بستن تنگه راه تنفس تجاری و اقتصادی دشمن را مسدود نموده و به خفگی نزدیک کرده است؟! آقایان قرار است با کدام توجیه منطقی و توضیح قابل قبولی از این اهرم سرنوشتساز دست بردارند؟!»
پیشتر، مسعود پزشکیان، رئیسجمهور ایران، نیز در مورد «اختلاف و تفرقه در داخل کشور» هشدار داده و گفته بود «بخشی از اختلافها فعلاً به هر شکل ممکن نباید مطرح شود».
در پیام منسوب به مجتبی خامنهای نیز که روز ۱۴ خرداد در مراسم سالگرد مرگ روحالله خمینی خوانده شد، او آمریکا و اسرائیل را متهم کرد که در پی ایجاد اخلال در محاسبات مسئولان جمهوری اسلامی هستند و بر «حفظ وحدت و انسجام و اعتماد متقابل» میان مردم و مسئولان تأکید کرده و هشدار داده بود که اختلافات نباید به «تنازع و تفرقه» تبدیل شود.
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، روز شنبه با انتشار پیامی خبر داد که توافق با ایران روز یکشنبه ۲۴ خرداد امضا خواهد شد و بار دیگر تأکید کرد بر اساس این توافق هیچ منابع مالی به ایران تعلق نخواهد گرفت.
این در حالی است که ساعتی پیشتر سخنگوی وزارت خارجه ایران گفته بود که تفاهمنامه بین ایران و آمریکا روز یکشنبه امضا نخواهد شد. این میتواند نشانه آن باشد که طیفهای مخالف در داخل حکومت ایران هنوز در این باره به اجماع نرسیدهاند.
عباس عراقچی، وزیر خارجه، جمعه شب گذشته در مصاحبهای در تلویزیون حکومتی با اذعان به این که این توافق مخالفانی هم دارد تأکید کرد که «در رأس این مخالفان» اسرائیل است.