مرکز آمار ایران روز چهارشنبه هشتم مهر در جدیدترین گزارش خود اعلام کرد که نرخ تورم نقطه به نقطه در شهریور ماه به ۸۹.۸ درصد رسیده که نسبت به ماه قبل ۰.۸ درصد افزایش نشان می‌دهد.
این در حالی است که عبدالناصر همتی، رئیس‌کل بانک مرکزی ایران، ابتدای این هفته مدعی کاهش نرخ تورم در شهریور شده و گفته بود تورم از ۸۴.۴ درصد در مرداد ماه به ۸۳.۸ درصد در شهریور رسیده است.
روزنامه «دنیای اقتصاد» نوشته است دلیل این اختلاف در آمار آن است که تمرکز گزارش‌های بانک مرکزی بر «مناطق شهری و سبد کوچکتری از کالا و خدمات» است در حالی که مرکز آمار سبد کالای متنوع‌تری را برای اعلام نرخ تورم در نظر می‌گیرد.
آمار اعلام شده به معنای آن است که خانوارهای ایرانی در شهریور ماه برای مجموعه‌ای از کالاها و خدمات حدود ۹۰ درصد بیشتر از شهریور سال گذشته هزینه کرده‌اند.
بر اساس آنچه رسانه‌های ایران از گزارش تازه مرکز آمار انعکاس داده‌اند، نرخ تورم نقطه به نقطه گروه «خوراکی‌ها و آشامیدنی‌ها» از ۱۲۸.۱ درصد مرداد به ۱۲۱.۸ درصد در شهریور کاهش یافته اما میزان تورم «دخانیات» اوج گرفته و در آخرین ماه تابستان به ۱۶۲ درصد رسیده است.
بعد از دخانیات، گروه «مبلمان، لوازم خانگی و نگهداری معمول آنها» با ۱۲۴.۶ درصد و «ارتباطات» با ۱۲۲.۷ درصد بیشترین گرانی طی یک سال را ثبت کرده‌اند.
مرکز آمار ایران همچنین اعلام کرده نرخ تورم سالانه از ۶۹.۹ درصد در مرداد به ۷۳.۶ درصد در شهریور رسیده که نشان‌گر تسریع بالا رفتن میانگین قیمت‌ها در دوازده ماه منتهی به شهریور نسبت به مدت مشابه منتهی به شهریور پارسال است.
داده‌ها در حالی افزایش شدید تورم در ایران را نشان می‌دهند که در ماه‌های اخیر برخی اقتصاددانان از احتمال وقوع «ابرتورم» در کشور ابراز نگرانی کرده‌اند.
مسعود نیلی، عضو هیئت علمی دانشکده مدیریت و اقتصاد دانشگاه صنعتی شریف، اواخر تیر ماه در یک سخنرانی گفت اقتصاد ایران در مرحله مابین تورمِ «مزمن» و «ابر تورم» است و افزود تورم فعلی که شهروندان ایران و اقتصاد کشور با آن دست‌و‌پنجه نرم می‌کنند، وضعیت تورمی «بسیار بالا» یا «شدید» است.
اما رئیس‌کل بانک مرکزی در شهریور ماه گفت که به باور او اقتصاد ایران هنوز وارد مرحله ابرتورم نشده و احتمال وقوع آن «ضعیف» است.
از سوی دیگر مرکز آمار ایران روز ۲۹ شهریور نرخ رشد اقتصادی سه ماه ابتدایی سال جاری را منفی ۱۰.۱ درصد اعلام کرد.
بر اساس گزارش این مرکز تولید ناخالص داخلی کشور در این سه ماه ۲۱ هزار و ۷۹۵ میلیارد ریال بوده که نسبت به مدت مشابه سال قبل که ۲۴ هزار و ۲۵۵ میلیارد ریال بوده، بیش از ده درصد کمتر شده است.
تداوم افزایش قیمت ارزهای خارجی در ایران
از سوی دیگر، روند افزایش قیمت ارزهای خارجی در بازار آزاد ایران روز چهارشنبه ادامه پیدا کرد و قیمت هر دلار آمریکا با ثبت رکورد جدید به بیش از ۲۵۶ هزار تومان رسید.
گزارش وب‌سایت‌های اعلام نرخ لحظه‌ای ارز و طلا نشان داد که قیمت یورو، پول واحد اتحادیه اروپا، نیز بیش از ۲۹۰ هزار تومان و قیمت هر درهم امارات متحده عربی هم بیش از ۷۰ هزار تومان در ساعت‌های میانی روز چهارشنبه گزارش شد.
قیمت سکه طلای موسوم به طرح امامی هم با رکورد تازه‌ای ۲۶۱ میلیون تومان اعلام شد.
افزایش قیمت ارزهای خارجی در حالی ادامه پیدا کرده است که صبح چهارشنبه بانک مرکزی جمهوری اسلامی با صدور بیانیه‌ای از «برنامه‌ریزی برای عرضهٔ دو میلیارد دلار اسکناس» به بازار خبر داده بود.
در این بیانیه گفته شده بود که فرایند فروش این مقدار ارز آغاز شده و در مرحله اول مبلغ یک میلیارد دلار از طریق شعب منتخب بانک‌ها و صرافی‌های بانکی در سراسر کشور عرضه می‌شود.
کاهش ارزش پول ملی ایران در هفته‌های اخیر با آغاز طرح فشار اقتصادی آمریکا موسوم به «عملیات طرد اقتصادی» و تداوم محاصره دریایی شدت گرفته است.
ارزش ریال در مقابل ارزهای خارجی از ۲۳ تیرماه، زمان آغاز محاصره دریایی آمریکا علیه ایران، تاکنون بیش از ۲۵ درصد کاهش یافته است. در آن زمان نرخ دلار در بازار آزاد ایران ۱۸۶ هزار تومان گزارش شد.