مطهره گونهای دربارهٔ اعتراضات: حضور پررنگ زنان در خیابانها ادامه مییابد
خیابانهای شهرهای مختلف ایران بار دیگر صحنهٔ حضور معترضان شده است؛ حضوری که اینبار هم نقش زنان در آن پررنگ توصیف میشود؛ زنانی که با وجود فشارهای امنیتی و خطر بازداشت، در صف نخست تجمعها دیده میشوند.
مطهره گونهای، فعال پیشین دانشجویی که سالها تجربهٔ حضور در جنبشهای اعتراضی و فعالیت مدنی دارد، میگوید آنچه امروز در خیابانها دیده میشود، تداوم مطالبهگری نسلی است که هزینه سرکوب را میشناسد اما عقبنشینی نمیکند.
خانم گونهای در گفتوگو با رادیو فردا ابتدا از حالوهوای اعتراضات و تجربهٔ زنان معترض در خیابانها میگوید.
شماری از معترضان در یاسوج صبح دوشنبه تجمع کردند
تصاویر منتشر شده در شبکههای اجتماعی نشان میدهد در نهمین روز از اعتراضهای ایران، شماری از معترضان صبح دوشنبه در مقابل فرمانداری شهر یاسوج، مرکز استان کهگیلویه و بویراحمد، تجمع کردند و خواستار آزادی معترضان بازداشتشده در این شهر شدند.
همزمان گزارشهایی از تشدید فیلترینگ و قطع اینترنت در مناطق مختلف ایران منتشر شده است.
شامگاه یکشنبه نیز اعتراضهای سراسری در ایران برای هشتمین روز پیاپی ادامه یافت و شهرهای متعددی شاهد تجمعهای خیابانی و درگیری با نیروهای انتظامی و نظامی بودند.
بر اساس گزارشها، درگیریها بهویژه در شهر ایلام شدید بود تا جایی که بر اساس ویدئوهای منتشرشده، نیروهای انتظامی به سمت بیمارستان امام خمینیِ این شهر گاز اشکآور و گلولههای ساچمهای شلیک کردند و برای بازداشت معترضان به داخل این بیمارستان یورش بردند.
همایون شجریان، خواننده موسیقی سنتی، کنسرتهای خود را در اروپا لغو کرد
همایون شجریان، خواننده سرشناس موسیقی سنتی ایران، در پیامی ضمن همدردی با معترضان در ایران از لغو کنسرتهای پیشِ روی خود در اروپا خبر داد.
او نوشت: «این روزها، تمام جانمان از آنچه بر مردم این سرزمین میگذرد به درد آمده است و اندوهگینِ رنج مردمان بیدفاعی هستیم که با خشونت روبهرو شدهاند؛ مردمی که کشته، زخمی یا دستگیر شدند، تنها بهخاطر آنکه دردهایشان را فریاد کردند… با این حجم از رنج و اندوه، اجرای کنسرت برای من ممکن نیست.»
آقای شجریان افزود که «از سر همدلی و همراهی با هموطنان عزیزم، کنسرتهای پیشِ رو در اروپا را لغو کردم؛ چرا که اجرای کنسرت در این روزگار تلخ و با احوالی که مردم عزیزمان دارند، برای من مقدور نیست.»
پیش از این، در پی خبر لغو کنسرت رایگان همایون شجریان که قرار بود ۱۴ شهریور در میدان آزادی تهران برگزار شود، شهردار تهران اعلام کرد شورای تأمین و «تمام دستگاههای ذیربط» به دلیل «اضطرار زمانی و نبود آمادگی» با برگزاری این رویداد مخالفت کردهاند.
همایون شجریان پیشتر گفته بود نهادهای مسئول توان مدیریت جمعیت میلیونی را ندارند و تجهیزات نیز اجازه ورود نیافتهاند.
رئیس قوه قضائیه جمهوری اسلامی معترضان را تهدید کرد
محسنی اژهای، رئیس قوه قضائیه جمهوری اسلامی، روز دوشنبه گفت که آمریکا و اسرائیل «در مقطع فعلی رسماً و علناً» از معترضان در ایران «حمایت کردهاند» و بنابر این به گفتهٔ او «دیگر ارفاقی» در قبال معترضان «در کار نخواهد بود».
مقامهای جمهوری اسلامی از معترضان با عنوان «اغتشاشگران» یاد میکنند و محسنی اژهای گفت که «اغتشاشگران بدانند که اگر در مقاطع پیشین، ارفاقاتی اِعمال میشد، دیگر خبری از آن قبیل ارفاقات و مماشات نخواهد بود».
او با اشاره به اعلام حمایت آمریکا و اسرائیل از اعتراضات در ایران گفت که «بنابراین هیچ اغتشاشگری دیگر نمیتواند مدعی فریب خوردن شود».
رئیس قوه قضائیه جمهوری اسلامی گفت: «به دادستان کل و دادستانهای سراسر کشور دستور میدهم که ... هیچگونه اغماض و مماشاتی در قبال آنها نداشته باشند».
ادعای «مماشات» حکومت با معترضان در حالی بارها از سوی مقامات جمهوری اسلامی مطرح شده است که سازمانهای حقوق بشری همواره از سرکوب شدید، کشتن و اعدام معترضان در ایران خبر دادهاند.
مجلس ایران کلیات لایحهٔ اصلاحشدهٔ سال ۱۴۰۵ را تصویب کرد
کلیات لایحهٔ بودجهٔ سال آینده ایران روز دوشنبه در صحن مجلس ایران با ۱۷۱ رای موافق تصویب شد.
تصویب این بودجه به دنبال یک بار ردِ آن در کمیسیون تلفیق و اعمال تغییراتی در لایحهٔ اولیهٔ ارائه شده دولت ایران رخ داد. ازجمله تغییرات اعمال شده افزایش میزان حقوقها از ۲۰ درصد تا ۴۳ درصد و کاهش میزان مالیات بر ارزش افزوده از ۱۲ به ۱۰ درصد است.
دولت مسعود پزشکیان پیشتر به دلیل انتقادها از عدم افزایش رقم حقوق کارمندان و افزایش چشمگیر میزان مالیات در بودجه ارائه شده به مجلس، آن را پس گرفت و با تغییراتی ارائه کرد.
کارشناسان اقتصادی در روزهای اخیر نسبت به عدم تأمین درآمدها و خطر افزایش دوباره کسری بودجه هشدار دادهاند.
موضوع افزایش «۲۰ تا ۳۰ درصدی» قیمت برخی اقلام
فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت، روز دوشنبه در گفتوگویی تلویزیونی با اشاره به آثار آزادسازی نرخ ارز گفت: «بدیهی است که با انتقال یارانه از ابتدای زنجیره به انتهای آن، قیمت برخی اقلام افزایش پیدا میکند. در این میان، روغن، مرغ و تخممرغ افزایش قیمت بیشتری نسبت به سایر کالاها دارند و طبق محاسبات انجامشده، افزایش قیمت اغلب اقلام حدود ۲۰ تا ۳۰ درصد خواهد بود.»
او افزود: «مردم توجه داشته باشند که معادل این افزایش، پیشاپیش بهصورت اعتبار در حساب سرپرست خانوار پرداخت شده است.»
روایت خبرگزاری فارس از یورش مأموران به بیمارستان در ایلام
بر اساس گزارشها، شامگاه یکشنبه ۱۴ دی درگیریها میان معترضان و نیروهای ضدشورش بهویژه در شهر ایلام شدید بود تا جایی که نیروهای امنیتی به بیمارستان امام خمینی این شهر یورش برده و معترضان را تعقیب کردند.
ویدئوها نشان میدهد که نیروهای امنیتی به سوی معترضان با تفنگهای ساچمهای و گاز اشکآور شلیک کردهاند.
خبرگزاری فارس روز دوشنبه درباره این اقدام نیروهای امنیتی مطلبی نوشته و در آن مدعی شده است که معترضان از بیمارستان به عنوان «سنگر» استفاده کردند.
فارس مینویسد که پس از درگیری نیروهای امنیتی با معترضان شهر ملکشاهی استان ایلام در روز شنبه، زخمیهای این درگیریها به بیمارستان امام خمینی شهر ایلام منتقل شدند و «شرایط در این بیمارستان ملتهب شد.»
این خبرگزاری وابسته به سپاه پاسداران، حضور معترضان و خانوادهها در بیمارستان و تأکید آنها که «نباید هیچ یک از زخمیها جان خود را از دست بدهند» را عامل «التهاب» فضا دانسته و نوشت که «درگیریها از محوطه بیمارستان به خیابانهای اطراف نیز کشیده شد و تا شب گذشته ادامه یافت.»
فارس نوشته است که «شب گذشته، در جریان عملیات نیروهای امنیتی، تعدادی از معترضان در بیمارستان و حواشی آن دستگیر شدند» و افزوده است که در حال حاضر شرایط در بیمارستان «تقریباً عادی» است.
نرخ دلار در ایران دوباره سیر صعودی گرفت و به آستانۀ ۱۴۰ هزار تومان رسید
همزمان با ادامهٔ اعتراضات سیاسی-اقتصادی در ایران، نرخ ارز و سکه بار دیگر سیر صعودی گرفت.
نرخ دلار که طی روزهای اخیر تا ۱۳۵ هزار تومان افت کرده بود، روز دوشنبه، ۱۵ دی به نزدیک ۱۴۰ هزار تومان رسید. نرخ سکه هم ۱۵۶ میلیون تومان شده است.
روزنامه دنیای اقتصاد نوشته است که امروز دوشنبه، دلار مانند روز قبل رشد قیمت را تجربه کرد. دلار که روز قبل تا ۱۳۸٫۳۰۰ تومان رسیده بود، امروز با رشد ۱٫۰۳ درصدی به ۱۳۹٬۷۵۰ تومان رسید.
خبرگزاری ایسنا نیز نوشته است در حالی که وزیر اقتصاد از حرکت تدریجی نرخ ارز به سمت تکنرخی شدن سخن میگوید، جهش یکشبۀ بیش از ۴۳ هزار تومانی دلار در تالار اول مرکز مبادله، نگرانیها دربارهٔ شوک ارزی و تبعات قیمتی آن را بهطور جدی افزایش داده است.
بر اساس این گزارش، روز یکشنبه ۱۴ دی، بهای هر دلار آمریکا در تالار اول مرکز مبادله ۸۴ هزار و ۸۳۳ تومان بود که روز دوشنبه مبلغ ۱۲۸ هزار و ۶۴۷ تومان برای آن اعلام شده است؛ افزایش ۴۳ هزار و ۸۱۴ تومانی در یک شب.
بقائی: اسرائیل «مترصد سوء استفاده از هر هدفی» است
سخنگوی وزارت خارجه جمهوری اسلامی در نشست خبری تازه خود گفت که اسرائیل «مترصد سوء استفاده از هر هدفی» در ارتباط با اعتراضات ضد حکومتی در ایران است.
اسماعیل بقائی روز دوشنبه ۱۵ دی در نشست خبری هفتگی خود در عین حال از «آمادگی نیروهای مسلح ایران برای دفاع» خبر داد.
بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر اسرائیل، روز یکشنبه با اشاره به دور تازه اعتراضات در ایران گفت که دولتش در کنار معترضان در ایران و «آرزوی آنها برای آزادی و عدالت» ایستاده است.
در بیانیه دفتر نخست وزیری اسرائیل آمده است: «خیلی احتمال دارد که در لحظهای باشیم که مردم ایران موفق میشوند سرنوشت خود را در دست بگیرند.»
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا نیز بار دیگر به حکومت ایران دربارهٔ برخورد خشونتآمیز با معترضان هشدار داده و گفته است اگر «مانند گذشته» دست به کشتار بزند، با واکنشی «بسیار سخت» از سوی ایالات متحده روبهرو خواهد شد. دونالد ترامپ همچنین تأکید کرد که واشینگتن تحولات ایران را «بهدقت» زیر نظر دارد.
«ایران در جمع «شش کشور با پایینترین کیفیت زندگی»
رئیس مؤسسه مطالعات و تحقیقات اجتماعی دانشگاه تهران کیفیت زندگی در ایران، بهویژه در شهرها، را دارای «چالشهای جدی» دانست و گفت مشکلاتی مانند ترافیک، آلودگی هوا و صدا، ضعف مدیریت زباله و فاضلاب و نبود مشارکت مردمی، کیفیت زندگی شهروندان را کاهش داده است.
به گزارش خبرگزاری ایلنا به نقل از حسین ایمانی، ایران با وجود روند سریع شهریشدن، از توان مدیریتی و زیربنایی متناسب برخوردار نیست و پیامدهای این وضعیت، بهویژه متوجه اقشار کمدرآمد است.
این اظهارات همزمان با انتشار گزارش جدید پایگاه دادههای جهانی نامبیو (Numbeo) مطرح شده که بر اساس آن، ایران در سال ۲۰۲۵ در میان ۸۹ کشور بررسیشده، رتبه ۸۴ را کسب کرده و ششمین کشور از پایینترین سطح کیفیت زندگی معرفی شده است.
در این گزارش، عواملی مانند سنگینی هزینههای زندگی نسبت به درآمد، مشکلات اقتصادی و مسکن، آلودگی، ترافیک، کیفیت پایین زیرساختها و محدودیت دسترسی به خدمات عمومی از دلایل اصلی جایگاه پایین ایران عنوان شده است.
در این گزارش، ۱۰ کشور انتهای جدول شامل نیجریه، ونزوئلا، بنگلادش، سریلانکا، مصر، ایران، پرو، کنیا، ویتنام و فیلیپین هستند.
برخی آمارها از روز هشتم اعتراضات
خبرگزاری هرانا در گزارشی تازه میگوید که طی هشت روز گذشته دستکم ۲۲۲ نقطه در ۷۸ شهر از ۲۶ استان کشور شاهد اعتراضات، تجمعات خیابانی یا اعتصابات صنفی بودهاند و ۱۷ دانشگاه نیز صحنهٔ تحرکات اعتراضی دانشجویان بوده است.
این گزارش میگوید در این مدت دستکم ۹۹۰ شهروند بازداشت شدهاند، هرچند آمار واقعی بازداشتها بیش از این رقم برآورد میشود. همچنین مرگ دستکم ۲۰ نفر در جریان اعتراضات تأیید شده که یکی از آنها از نیروهای امنیتی-انتظامی بوده است. بنا بر دادههای هرانا، تاکنون ۵۱ مورد مصدومیت ثبت شده که عمدتاً بر اثر اصابت گلولههای ساچمهای و پلاستیکی بوده است.
در شبانهروز گذشته نیز دهها شهر از جمله تهران، شیراز، تبریز، مشهد، کرمانشاه و بندرعباس شاهد تظاهرات، تجمعات اعتراضی یا شکلگیری فضای امنیتی بودهاند؛ امری که به گفتهٔ ناظران، نشاندهندهٔ تداوم و گسترش جغرافیایی اعتراضات در شهرهای بزرگ و کوچک است.
خبرگزاری کردپا نیز که اخبار مناطق کردنشین را پوشش میدهد، از زخمی شدن دستکم ۳۰ نفر در جریان اعتراضات روز گذشته ملکشاهی خبر داد.
بهدلیل محدودیتهای شدید اطلاعرسانی، تأیید مستقل شمار دقیق کشتهها و زخمیها ممکن نیست.
روز دوشنبه، یعنی در نهمین روز از آغاز اعتراضات، منابع خبری فعالان بازار خبر میدهند که در محدوده بازار و تا شعاع چند کیلومتری اطراف آن، اینترنت بهطور کامل قطع شده است.
بر اساس این گزارشها، در محدوده بازار هیچگونه دسترسی به اینترنت وجود ندارد و علاوه بر آن، آنتن خطوط تلفن همراه نیز بهشدت ضعیف شده است.