آمریکا به ایران یک روز مهلت داده علناً متعهد به توقف حملات در تنگه هرمز شود
وبسایت خبری اکسیوس گزارش میدهد که ایالات متحده به ایران تا امروز شنبه فرصت داده است که بهطور علنی از حمله به کشتیها در تنگه هرمز اعلام برائت کرده و متعهد شود چنین حملاتی را متوقف خواهد کرد.
سه مقام آمریکایی روز جمعه در نشستی با خبرنگاران گفتند این پیام هم بهطور مستقیم و هم از طریق میانجیهای منطقهای به ایران منتقل شده است.
دیگر منابع هم خبر دادند مقامهای ارشد آمریکایی روز جمعه اعلام کردند ایالات متحده از ایران میخواهد بهطور علنی اعلام کند که حمله به کشتیها در تنگه هرمز را متوقف خواهد کرد و همه مسیرهای کشتیرانی در این آبراه بدون دریافت عوارض برای عبور کشتیها باز خواهند بود.
به گزارش خبرگزاری رویترز، این مقامها در گفتوگو با گروه کوچکی از خبرنگاران در یک نشست تلفنی گفتند گفتوگوهای میان دو کشور در روزهای اخیر سازنده بوده است.
یکی از این مقامها گفت: «آنچه ما مطالبه میکنیم این است که ایران بیانیهای عمومی صادر کند و در آن تأیید کند که همه مسیرهای تنگه هرمز باز هستند و دیگر به سوی کشتیها شلیک نخواهد کرد. یا این بیانیه را دریافت میکنیم، یا نتیجه خوبی برای آنها در کار نخواهد بود.»
به گفته یکی دیگر از مقامهای ارشد آمریکایی، ایران به واشینگتن گفته است حملات اخیر به کشتیها در تنگه هرمز از سوی «بخشی خارج از کنترل» در ساختار حاکمیتی این کشور انجام شده است.
یکی از مقامهای آمریکایی همچنین گفت به نظر میرسد در ایران هماکنون کشمکشی بر سر قدرت میان جناحهای تندرو و عملگرا در جریان است.
در پی حمله به سه کشتی در هفته جاری، دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، دستور حملات نظامی به اهدافی در ایران را صادر کرد و اعلام کرد آتشبس ماه ژوئن میان دو کشور دیگر پایان یافته است.
نشریه پولیتیکو نیز روز جمعه در خبر مشابهی از قول مقامهای ارشد آمریکایی «که برای گفتوگو درباره مذاکرات حساس خواستند نامشان فاش نشود»، نوشت دولت ترامپ از ایران «میخواهد» بیانیهای صادر کند و در آن تعهد دهد این مسیر مهم کشتیرانی را بدون دریافت عوارض باز نگه میدارد و حمله به کشتیهای تجاری را متوقف میکند.
یکی از این مقامات به پولیتیکو گفت ایالات متحده مهلت کوتاهی به ایران داده است تا اعلام کند تنگه هرمز باز است. به گفته او، دولت آمریکا «انتظار دارد» ایران در دیدار روز شنبه با مقامهای عمانی چنین موضعی اتخاذ کند. او افزود: «اگر موضع آنها این نباشد، روز خوبی برایشان نخواهد بود.»
مقام دیگر همچنین گفت آمریکا میخواهد این بیانیه شامل بخشی باشد که «بهصراحت یا دستکم بهطور ضمنی اذعان کند که آنها خرابکاری کردهاند». او افزود مقامهای ایرانی در گفتوگوهای خصوصی با طرف آمریکایی این موضوع را پذیرفتهاند.
این مقام همچنین گفت ایران در هرگونه توافق نهایی با آمریکا باید «غبار هستهای» را تحویل دهد.
او گفت: «موضوع ساده است؛ اگر غبار را به ما تحویل ندهند، توافقی در کار نخواهد بود. با این حال، ما گزینههای زیادی داریم. اگر در برابر تحویل غبار مقاومت کنند، گزینههای زیادی در اختیار داریم. اهرمهای نظامی، دیپلماتیک و اقتصادی همچنان وجود دارد.»
این مقام دولت آمریکا اذعان کرد که ممکن است در نهایت توافقی بلندمدت حاصل نشود.
یک مقام ارشد سوم وضعیت کنونی را «لحظه انتظار و مشاهده» توصیف کرد و گفت ایران میخواست تا پس از مراسم خاکسپاری علی خامنهای، که روز پنجشنبه برگزار شد، برای «نهایی کردن برخی مسائل بزرگ» صبر کند.
مقام ارشد دوم گفت: «موضوع دو حالت بیشتر ندارد؛ یا به توافق میرسیم یا نمیرسیم و خواهیم دید همهچیز چگونه پیش میرود.»
ایران اظهارات ترامپ درباره درخواست تهران برای ادامه مذاکرات با آمریکا را رد کرد
ایران روز جمعه این گفتهٔ دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، را که تهران خواستار ادامه مذاکرات با واشینگتن شده است، رد کرد.
اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت امور خارجه ایران گفت ایران هیچ درخواستی برای مذاکره با ایالات متحده ارائه نکرده است، اما سفر میانجی قطری به ایران را پذیرفته و همچنان از مسیر میانجیگری استقبال میکند.
این واکنش پس از آن مطرح شد که دونالد ترامپ روز جمعه گفت ایالات متحده با انجام گفتوگو با ایران موافقت کرده است، زیرا به گفته او تهران خواستار ادامه مذاکرات شده بود. او در عین حال تأکید کرد که آتشبس ماه ژوئن میان دو کشور دیگر پایان یافته است.
اسماعیل بقائی روز جمعه همچنین گفت همکاری جمهوری اسلامی با عمان برای آنچه او «تسهیل عبور ایمن کشتیها» در تنگه هرمز خواند، ادامه دارد.
به گفته او، سفر عباس عراقچی، وزیر امور خارجه، به عمان نیز با محوریت تنگه هرمز و ایمنی کشتیرانی انجام میشود. بقائی با انتقاد از واشینگتن مدعی شد که آمریکا چند بند یادداشت تفاهم میان دو کشور را نقض کرده و «پیمانشکنی آمریکا یک عادت است».
او هشدار داد هرگونه نقض تعهدات از سوی آمریکا با اقدام متقابل ایران روبهرو خواهد شد.
سخنگوی وزارت خارجه همچنین اعلام کرد ایران اجازه بازرسی از تأسیسات آسیبدیده در حملات آمریکا و اسرائیل را نخواهد داد و مدعی شد قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت سازمان ملل «عملاً وجاهت حقوقی ندارد».
عراقچی برای گفتوگو دربارهٔ تنگه هرمز به عمان میرود
خبرگزاری جمهوری اسلامی ایران، ایرنا، گزارش داد که عباس عراقچی، وزیر خارجه جمهوری اسلامی، قرار است روز شنبه ۲۰ تیرماه در رأس هیئتی دیپلماتیک به عمان سفر کند.
بنابر این گزارش محور این سفر، مناسبات دوجانبه و تحولات منطقه، بهویژه وضعیت تنگه هرمز، خواهد بود.
یک روز پیشتر خبرگزاری بلومبرگ گزارش داده بود که عمان رسماً مخالفت خود با دریافت عوارض بابت عبور و مرور از تنگه هرمز را به سازمان ملل اعلام کرده است.
سفر عباس عراقچی در حالی انجام میشود که همزمان با افزایش تنشها در تنگه هرمز، تلاشهای دیپلماتیک برای ادامه مذاکرات میان تهران و واشینگتن ادامه دارد. دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، روز جمعه اعلام کرد با ادامه گفتوگوها با ایران موافقت کرده، اما از نظر دولت او آتشبس با جمهوری اسلامی «پایان یافته است».
همزمان، رویترز و سپس خبرگزاری تسنیم از سفر یک هیئت قطری به تهران با هدف کمک به کاهش تنشها و پیشبرد رایزنیها خبر دادند.
آتشسوزی بزرگ در یک واحد پالایش روغن در پلدختر
مقامهای محلی روز ۱۹ تیر از وقوع آتشسوزی در شرکت «اکسین پالایش» در شهرستان پلدختر در غرب ایران خبر دادند.
فرماندار پلدختر به خبرگزاری ایرنا گفت آتشسوزی مخازن فرعی این واحد صنعتی را دربر گرفته و نیروهای آتشنشانی چند شهر برای مهار حریق به محل اعزام شدهاند. به گفته او، به دلیل شدت آتش، نزدیک شدن به کانون حریق امکانپذیر نیست.
محمد عزیزی افزود مخزن اصلی این واحد صنعتی تاکنون آسیب ندیده و تلاش نیروهای امدادی بر جلوگیری از سرایت آتش به آن متمرکز است.
او همچنین گفت علت وقوع آتشسوزی هنوز مشخص نیست و بررسی آن پس از مهار کامل حریق انجام خواهد شد.
پلدختر در جنوب غربی استان لرستان واقع است و واحدی که دچار حریق شده، در شهرک صنعتی سراب حمام در نزدیکی آن قرار داد.
روسیه بازگرداندن کارکنان خود به نیروگاه بوشهر را متوقف کرد
شرکت دولتی انرژی هستهای روسیه، «روساتم»، روز جمعه اعلام کرد که پس از حملات جدید به ایران، روند بازگشت نخستین گروه از کارکنان خود به محل ساخت واحدهای جدید نیروگاه هستهای بوشهر را متوقف کرده است.
رسانههای روسیه به نقل از الکسی لیخاچف، رئیس روساتم، نوشتند: «چند ساعت پیش، نخستین گروه از نیروها شامل شش نفر سفر خود را به سمت این محل آغاز کردند، اما پس از حملاتی که دیشب رخ داد، پیشروی تیم ما در تهران متوقف شده است.»
او گفت: «در آینده نزدیک درباره گامهای بعدی تصمیمگیری خواهیم کرد.»
یک مقام ایرانی روز پنجشنبه اعلام کرد در جریان حملات آمریکا یک پرتابه به محدوده پیرامونی این تأسیسات اصابت کرده و یک سایت نظامی در حومه بوشهر هدف قرار گرفته است.
روساتم که در حال ساخت دو واحد جدید در نیروگاه بوشهر است، پس از آغاز جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران در اسفند ماه گذشته، بیش از ۶۰۰ نفر از کارکنان خود را به روسیه منتقل کرد. بخشی از این کارکنان روند بازگشت را آغاز کرده و به تهران رسیده بودند، اما ادامه سفر آنها به سمت نیروگاه فعلاً متوقف شده است.
شرکت دولتی انرژی هستهای روسیه تنها ۲۰ نفر از کارکنان خود را برای حفظ روند فعالیتهای عمرانی در محل نگه داشته و تأکید کرده است که توسعه نیروگاه بوشهر همچنان یکی از اولویتهای این شرکت است.
ترامپ: با ادامه مذاکرات موافقت کردیم اما به ایران گفتیم آتشبس پایان یافته
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، میگوید با ادامه مذاکرات با ایران موافقت کرده، اما از نظر دولت او آتشبس با ایران «پایان یافته است.»
او روز جمعه در بیانیهای کوتاه در شبکه اجتماعی تروث سوشال نوشت: «جمهوری اسلامی ایران از ما خواسته است که به "گفتوگوها" ادامه دهیم. ما با این درخواست موافقت کردهایم، اما ایالات متحده بهصراحت و بدون هیچ ابهامی به آنها اعلام کرده است که آتشبس پایان یافته است.»
این اظهارنظر ساعاتی پس از آن صورت میگیرد که رسانههای مختلف از میانجیگری کشورهای منطقه بین تهران و واشینگتن در پی دور تازه درگیریها در تنگه هرمز خبر دادند.
خبرگزاری رویترز اعلام کرد مذاکرهکنندگان قطری برای دیدار با مقامهای جمهوری اسلامی و با هدف کاهش تنشها و فراهم کردن شرایط برای ادامه مذاکرات گستردهتر، به ایران رفتهاند.
سپس خبرگزاری تسنیم، نزدیک به سپاه پاسداران تأیید کرد که «یک هیئت سیاسی قطری» روز جمعه برای رایزنی با مقامات جمهوری اسلامی به ایران سفر کرده است.
نهاد وابسته به سازمان ملل از کشورها خواست تلاش ایران برای کنترل تنگه هرمز را رد کنند
شورای حکام سازمان بینالمللی دریانوردی روز جمعه از کشورهای جهان خواست تلاشهای ایران برای اعمال حاکمیت بر تنگه هرمز و همچنین «تصمیم یکجانبه» تهران برای ایجاد نهادی بهمنظور کنترل تردد در این آبراه را رد کنند.
سازمان بینالمللی دریانوردی مستقر در لندن، نهاد وابسته به سازمان ملل است و مسئول تنظیم مقررات مربوط به ایمنی و امنیت کشتیرانی بینالمللی و جلوگیری از آلودگی دریاهاست و ۱۷۶ کشور عضو دارد.
به گزارش رویترز، حفاظت از مسیرهای حیاتی کشتیرانی در نشست این هفته شورای حکام ۴۰ عضوی این سازمان مورد بررسی قرار گرفت.
بر اساس متن تصمیم غیرالزامآوری که مورد توافق قرار گرفت، شورای سازمان بینالمللی دریانوردی «بهشدت» تصمیم ایران برای «ایجاد نهادی که مدعی کنترل تردد از طریق تنگه هرمز است» را محکوم کرد.
در تصمیم شورای این سازمان از کشورهای عضو خواسته شده است که «ادعای ایران مبنی بر حاکمیت بر تنگه هرمز، ادعاهای این کشور درباره اعمال صلاحیت بر مناطق دریایی متعلق به کشورهای ثالث در داخل و اطراف این تنگه که ناقض حاکمیت، حقوق حاکمیتی و صلاحیت انحصاری آن کشورهاست را به رسمیت نشناسند».
این شورا همچنین خواستار آن شده که کشورها هیچیک از تصمیمهای ایران را که با هدف «بستن، مسدود کردن، مختل کردن یا به هر نحو دیگر مداخله در کشتیرانی بینالمللی و حق عبور ترانزیتی» اتخاذ شده باشد، به رسمیت نشناسند.
در پی جنگ ۴۰ روزه، جمهوری اسلامی تنگه هرمز را مسدود کرد و سپس «نهاد مدیریت آبراه خلیج فارس» را تأسیس کرد. این نهاد ماه گذشته در اطلاعیهای اعلام کرد که هیچ شناوری بدون دریافت «مجوز معتبر عبور» صادرشده از سوی این نهاد، اجازه عبور از این آبراه را ندارد.
ایران که عضو شورای حکام سازمان بینالمللی دریانوردی نیست، این هفته به نمایندگان این سازمان اعلام کرد که «اتهامهای گزینشی، با انگیزه سیاسی و فاقد مبنای حقوقی» مطرحشده علیه خود را رد میکند.
هیأت نمایندگی ایران در سازمان بینالمللی دریانوردی همچنین اعلام کرد که ایران عضو کنوانسیون بینالمللی حقوق دریاها نیست و بنابراین «متعهد به رژیم حقوقی مبتنی بر این معاهده» محسوب نمیشود.
این در حالی است که دولت دونالد ترامپ بارها اعلام کرده اجازه نمیدهد ایران از کشتیهای در حال عبور از تنگه هرمز عوارض بگیرد. خبرگزاری بلومبرگ نیز روز پنجشنبه خبر داد که عمان رسماً مخالفت خود با دریافت عوارض بابت عبور و مرور از تنگه هرمز را به سازمان ملل اعلام کرده است.
رویترز: میانجیهای قطری با هماهنگی آمریکا برای کاهش تنش به ایران رفتهاند
خبرگزاری رویترز روز جمعه ۱۹ تیر به نقل از یک منبع آگاه اعلام کرد مذاکرهکنندگان قطری برای دیدار با مقامهای جمهوری اسلامی و با هدف کاهش تنشها و فراهم کردن شرایط برای ادامه مذاکرات گستردهتر، در ایران به سر میبرند.
بر اساس این گزارش، گفتوگو بین دوحه و تهران «با هماهنگی ایالات متحده» در حال انجام است.
این منبع گفت که هدف این مذاکرات، رسیدگی به اجرای تفاهمنامه میان آمریکا و ایران و همچنین موضوعاتی است که موجب تشدید اخیر تنشها میان واشینگتن و تهران شدهاند؛ از جمله اختلافها بر سر کشتیرانی در تنگه هرمز.
ساعاتی پیش وبسایت اکسیوس نیز خبر داد قطر، پاکستان و چند میانجی منطقهای دیگر از جمله ترکیه، مصر و عربستان سعودی تلاش میکنند تنش میان آمریکا و ایران را کاهش دهند و مذاکرات هستهای را از فروپاشی نجات دهند.
همچنین روزنامه نیویورک تایمز نیز روز جمعه به نقل از دو مقام آگاه نوشت که قطر در حال مذاکره با ایالات متحده و ایران برای کاهش تنشها است.
دونالد ترامپ روز چهارشنبه در پی حملات ایران به چند کشتی در تنگه هرمز، تفاهمنامه و آتشبس با ایران را «پایانیافته» اعلام کرد و دستور حملات هوایی بیشتر داد. این حملات که شامگاه روزهای سهشنبه و چهارشنبه این هفته انجام شد، زیرساختهایی در جنوب و شمال ایران را هدف قرار داد و چندین کشته به جا گذاشت.
در مقابل ایران نیز به پایگاههای آمریکا در کویت، بحرین و اردن حمله کرد.
ایران میگوید با حمله به زیرساختها مقابلهبهمثل خواهد کرد و اسرائیل هم در امان نیست
دبیر شورایعالی امنیت ملی ایران میگوید که تهران با حمله به زیرساختها مقابلهبهمثل خواهد کرد و اسرائیل نیز از پاسخ جمهوری اسلامی در امان نخواهد بود.
محمدباقر ذوالقدر روز جمعه ۱۹ تیرماه در پستی که رسانههای ایران منتشر کردند، رئیسجمهور آمریکا را «منفورترین چهرهٔ جهان» توصیف کرد که به ادعای او «درخشش حماسهٔ تاریخی» مردم ایران و عراق در تشییع جنازهٔ علی خامنهای، رهبر کشتهشده جمهوری اسلامی در حملات ۹ اسقفند پارسال آمریکا و اسرائیل، «عصبانی» است.
تهدید این مقام ایرانی پس از آن صورت میگیرد که ایالات متحده در واکنش به حملات هفتهٔ گذشته منتسب به ایران به کشتیهای تجاری در تنگهٔ هرمز، اهداف مختلف در نوار ساحلی جنوب ایران و همچنین دو پل در شمال شرقی کشور را مورد حمله قرار داد.
مقامهای محلی در استان هرمزگان همچنین ادعا کردهاند که ۳۰ لنج صیادی به ارزش ۶۰ میلیارد تومان در اثر حملات آمریکا از بین رفتهاند.
دو کشور ماه گذشته برای پایان دادن به جنگ ۴۰ روزه، تفاهمنامهای امضا کردند که یکی از بندهای آن به آزادی کشتیرانی در تنگه هرمز به مدت ۶۰ روز است ولی ایران میگوید که کشتیهای باید از مسیر تعیینشده توسط آن عبور کنند، و مسیر عمان که مورد حمایت آمریکاست، امن نیست.
درگیریهای تنگهٔ هرمز؛ چانهزنی گذرا یا بحرانی طولانیمدت؟
درگیریهای اخیر میان ایران و آمریکا بر سر عبور کشتیها از تنگهٔ هرمز، بازتاب گستردهای در رسانههای بینالمللی داشته است و بسیاری از تحلیلگران آن را نه صرفاً یک رویارویی نظامی، بلکه نشانهای از تشدید بیاعتمادی میان تهران و واشینگتن و تلاش دو طرف برای تغییر موازنه قدرت در آستانه مذاکرات احتمالی ارزیابی کردهاند.
روزنامهٔ نیویورکتایمز در گزارشی با عنوان «حملات به نفتکشها خطر شعلهور شدن دوبارهٔ جنگ را افزایش میدهد»، به نقل از تحلیلگران نوشت که حملات ایران به نفتکشها در شرایطی صورت گرفت که ایران بیم آن داشت کنترل تنگهٔ هرمز را که تازه بهدستآورده، بر اثر مذاکرات کُند و بینتیجه با واشینگتن بهتدریج از دست بدهد.
این روزنامه نوشت: با این حال، ایران با حملهٔ دوباره به نفتکشها بیش از حد خطر کرده و ممکن است یک جنگ بزرگ با ایالات متحده را دوباره شعلهور کند. نیویورکتایمز افزود تاریخ نشان میدهد که ایران حاضر است حتی زمانی که ممکن است متحمل خسارات سنگینی شود، بر مواضع خود پافشاری کند.
