زنده حمله به یک نفتکش در تنگه هرمز؛ ترامپ می‌گوید شبی ۳۰ کشتی از تنگه هرمز عبور می‌کنند

مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور ایران، بار دیگر موضع قبلی خود دربارهٔ ضرورت پایان دادن به جنگ با آمریکا را تکرار کرد و گفت: «جنگ همیشه راه‌حل نیست. گرهی را که می‌توان با دست باز کرد، نباید با دندان باز کرد.»

پزشکیان روز چهارشنبه چهارم شهریور در یک مراسم عمومی بار دیگر ایران را «پیروز میدان» خواند و در عین حال افزود می‌توان با «تدبیر و اندیشه» از این مسیر عبور کرد.

پس از جنگ ۴۰ روزه، ایران و آمریکا به تفاهم‌نامه‌ای برای توقف جنگ و مذاکره برای پایان دادن به درگیری امضا کردند، اما این تفاهم‌نامه پس از مدتی با بروز تنش‌هادر تنگه هرمز فرو پاشید و مذاکرات دو طرف نیز از آن زمان دست‌کم به‌طور آشکار متوقف مانده است.

رئیس‌جمهور ایران در اظهارات امروز خود برای دفاع از صلح به فرمان علی بن ابی‌طالب، امام اول شیعیان، به مالک اشتر استناد کرد و گفت: «صلحی را که دشمن پیشنهاد می‌کند و رضایت خداوند در آن است، رد نکن؛ زیرا صلح موجب آسایش لشکریان و امنیت مردم و بازار می‌شود.»

او در عین حال تأکید کرد که پذیرش صلح به معنای اعتماد به طرف مقابل نیست و گفت پس از توافق نیز باید نسبت به احتمال غافلگیری از سوی دشمن هوشیار بود.

مسعود پزشکیان روز جمعه ۳۰ مرداد نیز گفته بود جنگ باید در مقطعی پایان یابد و با ادعای این‌که «تمام دنیا به پیروزی ایران اذعان دارند»، افزوده بود بهتر است «امروز جنگ را پایان دهیم».

آن اظهارات در داخل ایران و خارج از کشور بازتاب گسترده‌ای داشت.

بیشتر در این باره:

مسعود پزشکیان می‌گوید بهتر است جنگ با آمریکا را امروز پایان دهیم

شمار اعدام‌ها در ایران از ابتدای سال جاری میلادی، بر اساس آمار سازمان حقوق بشر ایران، روز چهارشنبه چهارم شهریور به ۵۰۰ نفر رسید.

بر اساس آمار این سازمان حقوق بشری، از ابتدای سال ۲۰۲۶ (۱۱ دی ۱۴۰۴) تاکنون دست‌کم ۵۰۰ نفر در ایران اعدام شده‌اند که ۱۶ نفر از آن‌ها زن بوده‌اند.

بر پایه آمار سازمان حقوق بشر ایران، از ابتدای سال ۲۰۱۰ (دی‌ماه ۱۳۸۸) تاکنون ۱۰ هزار و ۹۴۳ نفر در ایران اعدام شده‌اند که ۳۰۵ نفر از آن‌ها زن بوده‌اند و ۷۱ نفر زیر ۱۸ سال سن داشته‌اند.

بر اساس گزارش سازمان ملل متحد، از آغاز سال جاری تاکنون، دست‌کم ۵۶ تن به اتهام جرائم سیاسی و امنیتی اعدام شده‌اند؛ از جمله ۲۷ تن در ارتباط با اعتراضات.

اجرای این تعداد چشمگیر اعدام در ایران در حالی ادامه می‌یابد که هفته گذشته بیش از ۳۰ کشور جهان ادامۀ صدور و اجرای احکام اعدام معترضان در ایران را به‌ عنوان ابزاری برای «ساکت‌ کردن صدای مخالفان» محکوم کردند.

گزارش وب‌سایت‌های اعلام نرخ ارز و طلا در ایران نشان می‌‌دهد که قیمت دلار آمریکا روز چهارشنبه چهارم شهریور کاهش یافت و به زیر ۲۰۰ هزار تومان بازگشت.

در لحظه انتشار این خبر، قیمت دلار ۱۹۸ هزار و ۵۰۰ تومان و قیمت سکه طلای موسوم به «امامی» هم ۲۱۰ میلیون تومان گزارش شد.

این اتفاق پس از چند روز افزایش قابل توجه قیمت ارزهای خارجی و طلا در ایران رخ می‌دهد. قیمت دلار آمریکا در این روزها تا ۲۰۵ هزار تومان افزایش یافته بود.

آغاز طرح فشار اقتصادی آمریکا بر ایران با نام «طرد اقتصادی» از جمله دلایل افزایش قیمت دلار در روزهای اخیر عنوان شد.

بانک مرکزی ایران روز سه‌شنبه در واکنش به افزایش قیمت‌های اخیر از تزریق ۵۰۰ میلیون دلار اسکناس دلار به بانک‌ها خبر داده بود.

وزیر خارجه سریلانکا اعلام کرد مقامات دریایی این کشور در حال رصد ناوگانی متشکل از ۱۱ نفتکش ایرانی تحت تحریم آمریکا در نزدیکی ساحل جنوبی این جزیره هستند.

ویجیتا هرات روز چهارشنبه چهارم شهریور به خبرگزاری فرانسه گفت این نفتکش‌ها داخل آب‌های سرزمینی سریلانکا نیستند و در آب‌های بین‌المللی قرار دارند که طبق اصل آزادی دریانوردی، حق دارند در آن محدوده حضور داشته باشند.

خبرگزاری فرانسه گزارش داده که این نفتکش‌ها به‌دلیل محاصرهٔ آمریکا در بلاتکلیفی به سر می‌برند و قادر به بازگشت به بندر خود نیستند.

یک مقام نظامی سریلانکا که نامش اعلام نشد، به این خبرگزاری گفت که ارتش هواپیماهای شناسایی و قایق‌های گشتی را برای رصد کشتی‌ها در خارج از آب‌های سرزمینی سریلانکا مستقر کرده است.

این مقام تأکید کرد: «هیچ نشانه‌ای از انتقال نفت از کشتی به کشتی یا تخلیه غیرقانونی آلاینده‌ها وجود ندارد، بنابراین هیچ مبنایی برای اقدام مقامات سریلانکا علیه آن‌ها وجود ندارد.»

سنتکام، فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا، می‌گوید از زمان اعمال دوباره محاصره دریایی بر بنادر و کشتیرانی ایران از ۲۳ تیر، مسیر حرکت بیش از ۷۰ کشتی را تغییر داده، سه کشتی را از کار انداخته و وارد دو کشتی شده است.

وب‌سایت اکسیوس به نقل از یک مقام دولت آمریکا گزارش داده است که مارکو روبیو، وزیر خارجه این کشور، در روزهای اخیر به چند تن از همتایان خارجی خود گفته فعلاً انتظار نمی‌رود ایالات متحده حملات تازه‌ای علیه ایران آغاز کند.

این مقام و یک منبع آگاه دیگر به اکسیوس گفته‌اند که تمرکز کنونی واشینگتن بر استفاده از دیگر ابزارهای فشار، از جمله تشدید فشار اقتصادی از طریق تحریم‌های ثانویه، قرار دارد.

به‌گفتۀ این مقام آمریکایی، روبیو در این گفت‌وگوها روشن کرده است که ایالات متحده در حال حاضر قصد از سر گرفتن عملیات نظامی را ندارد، اما احتمال اقدام نظامی در واکنش به حمله‌ای از سوی ایران را منتفی ندانسته است.

یک مقام دیگر آمریکایی نیز به اکسیوس گفته انتظار می‌رود این رویکرد دست‌کم تا پس از انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا ادامه یابد و پس از آن، آغاز یک کارزار نظامی تازه ممکن است دوباره مطرح شود.

مقام‌های آمریکایی طرف گفت‌وگو با اکسیوس همچنین گفته‌اند پاکسازی مین‌ها از بخش عمدهٔ تنگه هرمز و افزایش شمار نفتکش‌هایی که در هفته‌های اخیر از مسیر جنوبی این آبراه عبور کرده‌اند، توان ایران برای اثرگذاری بر بازارهای جهانی انرژی را به میزان قابل‌توجهی کاهش داده است.

مقام آمریکایی دیگری نیز پاکسازی تنگه هرمز به دست نیروی دریایی آمریکا را «نقطه عطفی» در جنگ توصیف کرده و گفته است این اقدام تا حد زیادی یکی از مهم‌ترین اهرم‌های فشار ایران را خنثی کرده است.

دونالد ترامپ دونالد روز سه‌شنبه سوم شهریور گفت ارتش ایالات متحده به او اعلام کرده که همۀ مین‌های تنگ هرمز برچیده، یا نابود شده‌اند. معاون وزیر خارجه ایران اظهارات ترامپ را «فریب تبلیغاتی» خوانده است.

به‌گفتۀ مقام‌های آمریکایی، در دو هفته گذشته تقریباً هیچ نفتکشی در اطراف جزیره خارک، مهم‌ترین پایانه صادرات نفت ایران، مشاهده نشده است.

یک مقام آمریکایی هم به اکسیوس گفت: «در حال حاضر ما با ایران مذاکره نمی‌کنیم، آن‌ها را تحت فشار قرار می‌دهیم. این فشار می‌تواند ایرانی‌ها را به میز مذاکره بازگرداند.»

اکسیوس هویت هیچ‌یک از مقامات طرف گفت‌وگو را اعلام نکرده است. مقامات آمریکایی هنوز به‌طور رسمی به این گزارش اکسیوس واکنش نشان نداده‌اند. این در حالی است که پیشتر دونالد ترامپ گفته بود تمرکز واشینگتن بر افزایش فشار اقتصادی علیه ایران به معنای کنار گذاشتن گزینهٔ نظامی نیست.

مسعود دلپسند،‌ باریستا و مدرس کافه‌داری در تهران، با انتشار ویدئویی از پلمب کافه‌های مجتمع ونک‌پارک در پایتخت خبر داد.

او در این ویدئو با اشاره به شرایط نامناسب اقتصادی در ایران می‌گوید پلمب کافه‌های ونک‌پارک «دست‌کم ۲۰۰ نفر را از کار و درآمد محروم کرده است».

دلپسند پس از انتشار این ویدئو و اعتراض به پلمب کافه‌ها روز چهارشنبه با انتشار استوری در حساب اینستاگرام خود نوشت که «قصد تحریک یا اعتراض در کار نبوده» و «هر کافه‌ای که پلمب شده حتما مشکل بهداشت داشته است».

او که به نظر می‌رسد مجبور به انتشار این استوری شده، همچنین با استفاده از ادبیات حکومت اضافه کرده هر صفحه‌ای که این ویدئو را منتشر کند «معاند و دشمن است» و آن را برای «جهت‌دهی و سوءاستفاده» منتشر کرده است.

دلپسند این‌ استوری را در حالی منتشر کرده است که این ویدئو از صفحه او پاک شده است.

او همراه با انتشار این ویدئو نوشته بود: «در این اوضاع و شرایط اقتصادی، گرونی مواد اولیه، اجاره‌های سر به فلک‌کشیده و هزار سنگ جلوی پای صاحبین کسب‌وکار، طرح پلمب کافه‌های ونک‌پارک چیه دیگه؟»

در روزهای اخیر، موج تازه‌ای از پلمب کافه‌ها و کسب‌وکارها به بهانه عدم رعایت «حجاب اجباری» به راه افتاده و انتقادهایی را به همراه داشته است.

جان هیلی، وزیر دارایی بریتانیا، از تلاش‌های آمریکا برای دستیابی به یک راه‌حل دیپلماتیک در قبال ایران و نیز افزایش فشارها بر جمهوری اسلامی حمایت کرد.

هیلی گفت که لندن ضمن حمایت از تلاش‌های آمریکا برای دستیابی به یک راه‌حل دیپلماتیک درباره ایران، از اقداماتی برای افزایش فشار بر تهران، از جمله تحریم‌های گسترده‌تر علیه این کشور که روز دوشنبه اعلام شد، استقبال می‌کند.

او همچنین از ایران خواست به «فعالیت‌های بی‌ثبات‌کننده» خود در سراسر منطقه، از جمله در تنگه هرمز، پایان دهد.

اسکات بسنت، وزیر خزانه‌داری ایالات متحده، در شبکه ایکس نوشت که مقامات جمهوری اسلامی به «مؤثربودن» فشارهای آمریکا بر حکومت ایران، «اذعان» می‌کنند.

او نوشت: «رهبری ایران دارد به چیزی اذعان می‌کند که اکنون جهان می‌تواند آن را ببیند: فشارها مؤثر واقع شده‌اند.»

بسنت با اشاره به سخنان اخیر مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهوری ایران، مبنی بر اینکه «جنگ باید بالاخره در مقطعی به پایان برسد»، اضافه کرد که پزشکیان «کمبودهای اقتصادی کشور را پذیرفت».

وزیر خزانه‌داری آمریکا به سخنان محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس ایران، نیز اشاره کرد و نوشت که او حتی صریح‌تر سخن گفت: «هرچقدر هم قدرت نظامی داشته باشیم، اگر مردم گرسنه باشند و گردش مالی، رشد اقتصادی و تولید داخلی نداشته باشیم، دوام نخواهیم آورد.»

بسنت باردیگر تأکید کرد که «در دولت رئیس‌جمهور ترامپ، وزارت خزانه‌داری آمریکا به قطع کردن تمامی مسیرهای حیاتی اقتصادی که این حکومت را سرپا نگه می‌دارند ادامه خواهد داد، تا زمانی که تهران کاملاً تنها بماند.»

این موضع‌گیری یک روز پس از آغاز عملیات «طرد اقتصادی» آمریکا علیه جمهوری اسلامی آغاز شد که به گفته وزیر خزانه‌داری آمریکا به «فروپاشی رژیم ایران» منجر خواهد شد.

وزرای خارجه عمان و ایران روز سه‌شنبه در بیانیه‌ مشترکی گفتند درباره یک چارچوب مرحله‌ای شامل ایجاد یک کریدور موقت مشترکت کشتیرانی و اجرای پروژه‌ای مشترک برای پاکسازی مین‌ها از تنگه هرمز برای ازسرگیری «عبور امن» کشتی‌ها در این آبراه با یکدیگر گفت‌وگو کردند.

در این بیانیه گفته شده مذاکرات فنی میان تهران و مسقط با هدف دستیابی به توافق درباره یک کریدور دائمی کشتیرانی و ترتیبات آینده مدیریت تنگه هرمز ادامه خواهد یافت.

همچنین گفته شده که دو طرف درباره ایجاد سازوکاری برای تبادل اطلاعات، مدیریت تردد کشتی‌ها و ارائه خدمات مرتبط با کشتیرانی و امنیت مذاکره خواهند کرد.

ساعتی پیش از انتشار بیانیه مشترک ایران و عمان، دونالد ترامپ در شبکه اجتماعی تروث‌سوشال نوشته بود: «همین الان از طرف نیروی دریایی ایالات متحده به من اطلاع داده شد که تمامی مین‌ها از آب‌های بین‌المللی تنگه هرمز جمع‌آوری و یا منفجر شده‌اند.»

بدر البوسعیدی، وزیر خارجه عمان روز سه‌شنبه در سفری به ایران با عباس عراقچی، وزیر خارجه جمهوری اسلامی، درباره تنگه هرمز گفت‌وگو کرد.

او در در شبکه ایکس درباره این دیدار نوشت: «امیدوارم به‌زودی بتوانیم از ایجاد یک کریدور موقت برای تنگه هرمز و ترتیبات عملی برای بازگرداندن کشتیرانی امن خبر دهیم. مدیریت آینده تنگه و دستیابی به یک راه‌حل دائمی، مطابق ماده ۵ یادداشت تفاهم اسلام‌آباد، در زمان مقتضی دنبال خواهد شد.»

گزارش‌ها و ویدئوهای مختلفی در شبکه‌های اجتماعی از «تعطیلی» تعدادی از جایگاه‌های عرضه سوخت در تهران و تشکیل صف‌های طولانی در مقابل پمپ بنزین‌ها منتشر شده است.

برخی رسانه‌های داخلی از جمله خبرآنلاین، خبرگزاری دانشجو و عصر ایران نیز تعطیلی چند پمپ بنزین در تهران را تأیید کرده‌اند.

در همین حال فریدون یاسمی، مدیر منطقه تهران شرکت ملی پخش فرآورده‌های نفتی با تأیید تعطیلی چند پمپ بنزین در تهران، «افزایش ناگهانی تقاضا و ترافیک مسیرهای مواصلاتی» را «منجر به تأخیر در ارسال محمولات و اتمام بنزین در تعداد محدودی جایگاه و بسته شدن چند ساعته آنها» عنوان کرد.

به گفته او، در روزهای اخیر توزیع بنزین در تهران «۳۰ درصد» افزایش داشت. یاسمی مدعی شد «تأمین سوخت تهران به‌صورت پایدار در حال انجام است.»

خبرگزاری فرانسه نیز روز سه‌شنبه، سوم شهریور در گزارشی از تهران، از تشکیل صف‌های طولانی مقابل پمپ‌بنزین‌ها خبر داد.