حمله به یک نفتکش در تنگه هرمز؛ ترامپ می‌گوید شبی ۳۰ کشتی از تنگه هرمز عبور می‌کنند

سخنگوی وزارت خارجه ایران روز سه‌شنبه، ۱۳ مرداد، گفت که گفت‌وگوها با عمان درباره بازگشایی تنگهٔ هرمز ادامه دارد.

اسماعیل بقایی به خبرگزاری صداوسیما گفت این مذاکرات «با تمرکز بر تعیین مسیرهای رفت و برگشت ایمن برای کشتی‌ها در حال پیگیری است».

او با مثبت توصیف کردن این گفت‌وگوها گفته که در آن‌ها «ملاحظات امنیت ملی ایران و عمان» مدنظر است.

پیشتر گزارش‌های مختلفی در رسانه‌های گوناگون درباره پیشرفت گفت‌وگوهای ایران و عمان و احتمال به نتیجه رسیدن آن طی ساعت‌های آینده منتشر شده بود.

سخنگوی وزارت خارجه ایران بدون اشاره به این گزارش‌ها گفت که «نتایج نهایی این مذاکرات پس از جمع‌بندی، اطلاع‌رسانی خواهد شد».

مارکو روبیو، وزیر خارجه ایالات متحده، پیشتر گفته بود مذاکره‌ای میان ایران و عمان در جریان است که ما نیز در آن دخیل هستیم، درباره این‌که چگونه در کوتاه‌مدت کشتی‌های بیشتری بتوانند با امنیت از تنگهٔ هرمز عبور کنند.

ساعاتی پیشتر از بیان این اظهارات، اسکات بسنت وزیر خزانه‌داری آمریکا گفته بود که ایالات متحده ممکن است تا روز چهارشنبه برای بازگشایی تنگهٔ هرمز با ایران به توافق برسد؛ توافقی که به گفتهٔ او می‌تواند قیمت انرژی را تثبیت کند.

وزیر کشتیرانی هند روز سه‌شنبه ۱۳ مرداد اعلام کرد که یک پرتابه به یک کشتی با پرچم هند در نزدیکی یمن اصابت کرد که باعث واژگونی و غرق شدن آن شد.

ساربانا‌ندا سونووال در پیامی در شبکهٔ ایکس نوشت که اما هر ۱۴ ملوان حاضر در کشتی، از جمله ۱۳ تبعهٔ هند، توسط گارد ساحلی یمن نجات یافته و به بندر مخا منتقل شدند.

وزارت خارجه هند نیز اعلام کرد که این کشتی تجاری به نام «ام‌اس‌وی فیض نور علیا» روز ۱۳ مرداد در دریای سرخ و در سواحل یمن غرق شده و این وزارتخانه در حال هماهنگی با مقام‌های یمنی دربارهٔ این حادثه است.

پالایشگاه‌های هند از زمان حملات حوثی‌ها به چند نفتکش سعودی، به دریافت محموله‌های نفتی خاورمیانه به‌صورت تحویلی روی آورده‌اند.

تردد در دریای سرخ در نزدیکی سواحل یمن به‌دلیل اقدامات حوثی‌های همسو با تهران مختل شده است. حوثی‌ها با ایجاد اختلال در صادرات نفت عربستان، دامنه درگیری میان آمریکا و ایران را گسترش داده‌اند. پیش‌تر نیز عرضه نفت از طریق تنگه هرمز مختل شده بود.

دفتر امیر قطر اعلام کرد که دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا و شیخ تمیم بن حمد آل ثانی، امیر قطر، روز سه‌شنبه در یک گفت‌وگوی تلفنی دربارهٔ تلاش‌ها برای کاهش اختلافات میان واشینگتن و تهران و افزایش احتمال دستیابی به یک راه‌حل پایدار گفت‌وگو کردند.

این دفتر افزود که امیر قطر بر اهمیت گفت‌وگو و پایبندی به تفاهم‌نامه آمریکا و ایران که در اواسط ماه ژوئن امضا شد و توقف فوری عملیات نظامی را پیش‌بینی می‌کرد، تأکید کرده است.

ترامپ روز دوشنبه گفته بود که مذاکرات با تهران آغاز شده و ایران با «آخرین فرصت» برای دستیابی به توافق روبه‌رو است.

با این حال، مقام‌های ایرانی تأکید کردند که هیچ مذاکره‌ای با ایالات متحده در جریان نیست.

اظهارات ترامپ پس از آن مطرح شد که او شنبه این هفته تصمیم گرفت برنامه‌های خود برای آنچه «حملات گسترده» علیه ایران توصیف کرده بود را لغو کند.

ستاد فرماندهی ارتش آمریکا (سنتکام) شامگاه سه‌شنبه اعلام کرد که مسیر جنوبی تنگه هرمز که از آب‌های عمان می‌گذرد، برای همه کشتی‌های تجاری «آزاد و باز» است.

سنتکام با انتشار بیانیه‌ای در شبکه ایکس نوشته است: «مسیر جنوبی تنگه هرمز همچنان برای همه کشتی‌های تجاری که قصد عبور از این آبراه بین‌المللی را دارند، آزاد و باز است.»

ارتش آمریکا در ادامه خبر داده که نیروهای نظامی این کشور در سه ماه گذشته به بیش از هزار کشتی کمک کرده‌اند تا با وجود آنچه «اقدامات تهاجمی و بی‌دلیل ایران» توصیف کرده است، با موفقیت از تنگه عبور کنند و این روند همچنان ادامه دارد.

مارکو روبیو، وزیر خارجه ایالات متحده، ساعاتی پیش اعلام کرد گفت‌وگویی میان ایران و عمان در جریان است درباره این‌که چگونه در کوتاه‌مدت کشتی‌های بیشتری بتوانند با امنیت از تنگهٔ هرمز عبور کنند. او خبر داد که آمریکا نیز در این مذاکره دخیل است.

پیت هگست، وزیر دفاع آمریکا، شامگاه سه‌شنبه گزارش شبکه خبری سی‌ان‌ان درباره مصرف ۸۰ درصد از موجودی موشک‌های رهگیر سامانه دفاعی «تاد» ایالات متحده را رد کرد.

او در شبکه ایکس با انتشار تصویری که تیتر شبکه سی‌ان‌ان در این مورد را نشان می‌دهد، نوشت: «این تیتر صحیح نیست، سی‌ان‌ان، شرم بر تو.»

این شبکه در گزارش خود به نقل از چند منبع آگاه گزارش داده که ذخایر سامانه‌های اصلی پدافند هوایی ایالات متحده در جریان جنگ با ایران به‌شدت کاهش یافته است.

سی‌ان‌ان اعلام کرده که بر اساس آخرین گزارش موجودی انبارها که دو منبع آگاه از آن اطلاع دارند، ارتش آمریکا از آغاز جنگ با ایران نزدیک به ۸۰ درصد ذخیره موشک‌های رهگیر سامانه «تاد» نسبت به میزان پیش از جنگ را مصرف کرده و همچنین حدود نیمی از موشک‌های رهگیر سامانه پاتریوت را نیز به کار برده است.

دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، بامداد چهارشنبه به وقت ایران در گفت‌وگو با شبکه فاکس نیوز هشدار داد که اگر تنگه هرمز «به‌زودی» بازگشایی نشود، ایران به‌شدت هدف حمله قرار خواهد گرفت.

او در جریان سفر به کالیفرنیا در گفت‌وگو با شبکه فاکس نیوز و در پاسخ به این سوال که اگر ایران بار دیگر از توافق جدید عقب‌نشینی کند، چه اتفاقی رخ خواهد داد، اعلام کرد: «اگر دوباره زیر توافق بزنند، ضربه بسیار سختی خواهند خورد. خودشان هم این را می‌دانند و کاملاً درکش می‌کنند. من چاره‌ای ندارم. آن‌ها نباید به سلاح هسته‌ای دست پیدا کنند. قضیه به همین سادگی است.»

آقای ترامپ تأکید کرد: «ضربه بسیار، بسیار سختی به آنها زدیم، اما ضربه اصلی هنوز در راه است و امیدوارم که مجبور به استفاده از آن نشویم.»

ترامپ در عین حال از روند گفت‌وگوها برای بازگشایی تنگه هرمز ابراز رضایت کرد و گفت: «ما گفت‌وگوهای بسیار خوبی با ایران داریم. آنها دوست ندارند این را بپذیرند، اما می‌دانید، این کمی گیج‌کننده است. شما به مردم می‌گویید که گفت‌وگوهای فوق‌العاده‌ای داریم، اما بعد یک نفر از ایران بیرون می‌آید و می‌گوید: "ما اصلاً دیداری نداشته‌ایم. این دروغ است."».

او در بخشی دیگر از گفت‌وگوهایش با فاکس نیوز با اشاره به طرف ایرانی تأکید کرد: «می‌گویند ما درباره پرونده هسته‌ای حرف نزدیم. پس درباره چه حرف زدید؟ دروغ می‌گویند. ولی اهمیتی ندارد. اینها حرف است و تنها چیزی که مهم است، عمل است. آنها می‌خواهند توافق کنند، ببینیم چه می‌شود. اگر نخواهند توافق کنند، خیلی برایشان بد می‌شود.»

ساعتی پیش وب‌سایت اکسیوس به نقل از منابع منطقه‌ای و آمریکایی از احتمال نهایی شدن توافقی ۶۰ روزه بین ایران و عمان برای باز شدن تنگه هرمز خبر داد و نوشت واشینگتن امیدوار است این توافق را روز چهارشنبه اعلام کند.

پیش از آن نیز وزیر خزانه‌داری آمریکا گفت این احتمال وجود دارد که تا روز چهارشنبه توافقی برای بازگشایی تنگه و حرکت به سوی وضعیتی عادی‌تر شکل بگیرد.

دونالد ترامپ در بخش‌های دیگری از مصاحبه تازه خود با فاکس نیوز گفت: «ایران اجازه داشتن سلاح هسته‌ای ندارد. آنها همین الان هم نمی‌توانند، اما این اتفاق به طور رسمی خواهد افتاد. تنگه هرمز به زودی باز خواهد شد، یا آنها ضربه سختی خواهند خورد و تنگه باز خواهد شد.»

او افزود: «ما قصد داشتیم سنگین‌ترین حمله از زمان جنگ جهانی دوم را به آنها بکنیم، بعد آنها با من تماس گرفتند و خیلی مؤدبانه گفتند می‌شود لطفا گفت‌و‌گو کنیم، می‌شود گفت‌و‌گو کنیم؟ و من گفتم بله بیایید مذاکره کنیم.»

رئیس انجمن صنفی انبوه‌سازان تهران می‌گوید بعد از حملات آمریکا و اسرائیل به ایران، قیمت مصالح ساختمانی در کشور تا «۱۰۰ درصد» افزایش داشته است.

ایرج رهبر افزوده که در شرایط فعلی سازندگان امکان آغاز پروژه‌های جدید را ندارند و تنها تلاش می‌کنند پروژه‌های نیمه‌تمام را به پایان برسانند.

به گفته او، از اسفند ۱۴۰۴، قیمت مصالح ساختمانی، نهاده‌های تولید و همچنین دستمزد نیروی انسانی به شکل کم‌سابقه‌ای افزایش یافته و هزینه‌های ساخت را به شدت بالا برده است.

رئیس انجمن صنفی انبوه‌سازان تهران تأکید کرده که در برخی اقلام مرتبط با محصولات پتروشیمی، نیز این افزایش حتی از ۱۰۰ درصد نیز فراتر رفته است.

او هزینه تمام‌شده ساخت در تهران را در بهترین شرایط، «حدود ۵۵ میلیون تومان» و در برخی پروژه‌ها بین ۶۰ تا ۷۰ میلیون تومان اعلام کرد.

علاوه بر این، در اردیبهشت ماه سال جاری، یعنی یک ماه پس از برقراری آتش‌بس در جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران، رسانه‌های داخل کشور از جهش شدید اجاره‌خانه و در پی آن، فشار بی‌سابقه‌ای بر معیشت مستأجران خبر داده بودند.

خبرگزاری ایسنا در گزارشی نوشته بود که در اواسط دهه ۸۰، سهم اجاره در شهرهای بزرگ بین ۲۵ تا ۴۰ درصد، و در شهرهای کوچک بین ۱۵ تا ۲۵ درصد درآمد خانوارها را شامل می‌شد، اما بر اساس داده‌های سال ۱۴۰۴ اکنون این رقم در شهرهای بزرگ به ۵۰ تا ۷۰ درصد رسیده و در شهرهای کوچک نیز بین ۲۰ تا ۵۰ درصد نوسان دارد.

جهش بی‌سابقه در مبلغ قبض‌های آب و برق

روزنامه «اطلاعات» با اشاره به افزایش چشمگیر هزینه آب و برق در خرداد و تیرماه نوشته است که صورتحساب برخی مشترکان عادی تا ۳۰۰ درصد و حتی بیشتر افزایش یافته و قبض برق ۳۰۰ هزار تومانی بعضی خانوارها در یک ماه به ۸۰۰ هزار تا یک میلیون تومان رسیده است.

این روزنامه روز چهارشنبه ۱۴ مرداد نوشت که افزایش مصرف در فصل گرما تا حدی طبیعی است، اما جهش صورت‌حساب‌ها برای خانوارهای ساکن خانه‌های کوچک و متوسط، از جمله مشترکانی که پیشتر «خوش‌مصرف» محسوب می‌شدند، عادی به نظر نمی‌رسد.

این روزنامه هشدار داد که دریافت هزینه‌های بیشتر از مردم در شرایط دشوار اقتصادی، می‌تواند به افزایش نارضایتی عمومی و کاهش سرمایه اجتماعی منجر شود و از مسئولان خواستار توضیح شد.

ساعاتی پس از انتشار این خبر، مصطفی رجبی‌مشهدی، سخنگوی صنعت برق در گفت‌وگویی گفت که افزایش سه تا چهاربرابری برخی قبض‌های برق «ناشی از تغییر خودسرانه و ناگهانی تعرفه‌ها نیست و افزایش ناگهانی تعرفه رخ نداده و قبض‌های سنگین عمدتاً ناشی از عبور مشترکان از الگوی مصرف است.»

شورشیان حوثی یمن روز چهارشنبه ۱۴ مرداد اعلام کردند یک نفتکش سعودی را در نزدیکی بندر ینبع در دریای سرخ هدف قرار داده‌اند.

یحیی سریع، سخنگوی نظامی حوثی‌ها، در یک پیام ویدئویی گفت نفتکش «وفا» با چند موشک بالستیک در شمال دریای سرخ و در سواحل ینبع هدف قرار گرفته است.

او درباره میزان خسارت احتمالی یا وضعیت خدمه این نفتکش توضیحی نداد و این ادعا نیز تاکنون به‌طور مستقل تأیید نشده است.

به گفته سخنگوی حوثی‌ها، این هشتمین کشتی است که این گروه از زمان آغاز محاصره دریایی اعلام‌شده علیه عربستان سعودی در اول مرداد هدف قرار داده است.

حسن قشقاوی، سخنگوی کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس، می‌گوید جمهوری اسلامی کریدور «تحمیلی آمریکا» در جنوب تنگه هرمز را نمی‌پذیرد.

او به خبرگزاری میزان گفته آمریکا با «فشار و تهدید» و «برخلاف بند ۵ تفاهم ۱۴ ماده‌ای اسلام‌‎آباد»، در صدد «تحمیل» کریدور جنوبی بود.

قشقاوی افزوده است که این کریدور امنیت ملی و منافع ملی ایران را «برآورده نخواهد کرد و تهران نیز لذا مخالفت خود را صراحتاً به طرف عمانی» اعلام کرده است.

جمهوری اسلامی می‌گوید فقط تهران و مسقط حق تعیین شکل و نوع مدیریت این آبراه مهم بین‌المللی را دارند، اما تاکنون چند بار به کشتی‌هایی که از نزدیکی سواحل عمان و با اجازه این کشور قصد عبور از تنگه هرمز را داشته‌اند حمله کرده است.

سخنگوی امنیت ملی مجلس همچنین اضافه کرده است که وضعیت تنگه هرمز به «شرایط پیش از جنگ» بازنخواهد گشت.

این اظهارات در شرایطی مطرح می‌شود که دولت دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، اعلام کرده که توافق برای باز شدن این آبراه راهبردی می‌تواند تا روز چهارشنبه ۱۴ مرداد نهایی شود.

او هشدار داده است که در صورت خودداری جمهوری اسلامی از توافق، ایران متحمل «ضربات سنگینی» خواهد شد.

اسکات بسنت، وزیر خزانه‌داری آمریکا نیز در گفت‌وگو با شبکه سی‌ان‌بی‌سی گفته است: «این احتمال وجود دارد که امروز یا فردا (سه‌شنبه یا چهارشنبه) برای بازگشایی تنگه و حرکت به سوی وضعیتی عادی‌تر در این درگیری به توافق برسیم».

در پی آغاز جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران در اسفند سال گذشته، تهران تنگه هرمز را بست و ایالات متحده نیز محاصره دریایی علیه ایران را آغاز کرد. پس از امضای توافق‌نامه میان آمریکا و جمهوری اسلامی در اواخر خرداد، این آبراه باز شد و محاصره دریایی نیز خاتمه یافت، اما بعد از آخرین دور درگیری طرفین از نیمه تیرماه، بار دیگر ایران مدعی بسته شدن تنگه هرمز شد و ارتش آمریکا نیز محاصره را از سر گرفت.

فولکر تورک، کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل متحد، از افزایش اعدام‌ها و صدور احکام اعدام در ایران ابراز نگرانی کرد.

او در بیانیه‌‌ای که روز چهارشنبه ۱۴ مرداد منتشر شده، از مقام‌های ایران خواسته «فوراً همه اعدام‌ها را متوقف کرده و در مسیر لغو کامل مجازات اعدام گام بردارند».

در این بیانیه آمده که «از ۱۹ مارس ۲۰۲۶ تاکنون دست‌کم ۵۶ نفر به اتهام‌های مرتبط با امنیت ملی اعدام شده‌اند که ۲۷ نفر از آنان در پرونده‌هایی مرتبط با اعتراض‌های آغاز سال بودند. همچنین بیش از ۱۰۰ نفر دیگر نیز به دلیل اتهام‌های مشابه در معرض خطر اعدام قرار دارند.»

تورک در عین حال از افزایش نگران‌کننده شمار اعدام‌های مرتبط با جرائم مواد مخدر در ایران نیز ابراز نگرانی کرده است.

اعدام‌های مرتبط با جرائم مواد مخدر بیشترین سهم از اعدام‌های سالانه در ایران را به خود اختصاص می‌دهد. سازمان حقوق بشر ایران در سال ۲۰۲۵، تعداد ۷۹۵ مورد اعدام مرتبط با مواد مخدر را ثبت کرد که نسبت به ۵۰۳ مورد سال ۲۰۲۴، ۵۸ درصد افزایش نشان می‌داد. همچنین از آغاز سال ۲۰۲۶ تاکنون، دست‌کم ۱۳۶ نفر به اتهام جرائم مرتبط با مواد مخدر اعدام شده‌اند.

فولکر تورک، کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل متحد، در بیانیه امروز خود نوشته: «همچنین نگرانم که مجازات اعدام همچنان به‌عنوان ابزاری برای ایجاد رعب و وحشت در میان مردم و سرکوب مخالفت‌ها به کار گرفته می‌شود.»

کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل متحد، تداوم نبودِ تضمین‌های دادرسی عادلانه و رعایت تشریفات قانونی، در ایران را نیز «عمیقاً نگران‌کننده» دانسته است.

تورک افزوده است: «گفته می‌شود برخی اعتراف‌ها تحت شکنجه یا سایر اشکال بدرفتاری از متهمان گرفته شده است. همچنین گزارش شده که چندین اعدام در ملأ عام انجام شده‌اند. برخی دیگر نیز تنها چند هفته پس از بازداشت به اجرا درآمده‌اند. بنا بر گزارش‌ها، ۱۲ متهم پس از تنها یک جلسه غیرعلنی سه‌ساعته به اعدام محکوم شده‌اند.»

این مقام ارشد سازمان ملل تأکید کرده که «مجازات اعدام با حق حیات ناسازگار و با کرامت انسانی غیرقابل جمع است. چنین مجازاتی هیچ جایگاهی در دنیای امروز ندارد.»

حکومت ایران در هفته‌های اخیر موج تازه‌ای از اعدام‌های سیاسی را آغاز کرده است، اما پس از اعدام سیاسی دو نفر دیگر در اصفهان، واکنش‌ها به آن با استفاده از هشتگ «اعدام نکنید» و «نه به اعدام» بسیار گسترده‌تر از قبل شکل گرفت.