کییر استارمر، نخست وزیر بریتانیا، روز دوشنبه اول تیرماه اعلام کرد از مقامش کنارهگیری میکند اما تا زمان اعلام جانشینش از سوی حزب کارگر در سمتش باقی خواهد ماند.
کمتر از دو سال پس از آنکه او با پیروزی قاطع در انتخابات و با وعده پایان دادن به آشفتگی در سیاست بریتانیا به قدرت رسید، استارمر گفت از هر کسی که جانشین او شود حمایت خواهد کرد.
استارمر در صحبتهایش مقابل دفتر نخستوزیری بریتانیا گفت با پادشاه بریتانیا درباره تصمیمش صحبت کرده و تمام تلاشش را «برای تضمین تحویل منظم» قدرت انجام خواهم داد.
نخستوزیر بریتانیا در سخنرانیاش که با بغض همراه بود گفت در هر تصمیمی که گرفته، کشور را در اولویت قرار داده است.
به گفته او، روند انتخاب رهبر جدید حزب کارگر در ماه ژوئیه آغاز خواهد شد و او تا زمان انتخاب جانشینش که قرار است در ماه سپتامبر معلوم شود، در مقام نخستوزیر باقی خواهد ماند.
پیشتر منابع نزدیک به او به رسانهها گفته بودند که کییر استارمر در تعطیلات آخر هفته مشغول بررسی این مسئله بوده است که آیا از قدرت کنارهگیری کند یا در رقابت رهبری حزب کارگر باز هم نامزد شود و شرکت کند.
به گزارش اسکای نیوز، ایوِت کوپر، وزیر خارجه، از جمله چهار وزیر ارشدی بود که از استارمر خواسته بودند از مقامش کنارهگیری کند. پیشتر بیش از صد نفر از ۴۰۳ نماینده مجلس حزب کارگر نیز از او خواسته بودند استعفا دهد.
احتمال کنارهگیری نخستوزیر بریتانیا از قدرت در هفتههای اخیر و با نتایج ضعیف حزب کارگر در انتخابات محلی ماه مه گذشته مطرح شده بود اما بهدنبال پیروزی رقیب اصلیاش در حزب کارگر، اندی برنهام، در انتخابات پارلمانی منچستر این احتمال افزایش یافت.
برنهام در ماههای اخیر به عنوان یک چهرهٔ قدرتمند تازه و منتقد جدی استارمر در حزب کارگر مطرح شده است. طبق قوانین حزب کارگر، رهبر این حزب چپ میانه باید عضو پارلمان باشد.
واکنش سران جهان به خبر استعفا در دانینگ استریت
پیش از آن که نخست وزیر بریتانیا تصمیم خود را رسانهای کند، دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، با انتشار پیامی در شبکه اجتماعی خود، تروثسوشال، کنارهگیری استارمر از نخستوزیری را قطعی دانسته و نوشته بود که او استعفا خواهد داد.
رئیسجمهور آمریکا که بهدنبال جنگ اخیر با ایران رابطه سردی با کییر استارمر پیدا کرده است در پیامش نوشته بود که استارمر در سیاستهای مهاجرتی و انرژی خود شکست خورده است.
در مقابل، اعلام خبر کنارهگیری استارمر ابراز قدردانی و احترام از سوی تعدادی از سران اروپا و کانادا را به دنبال داشت.
مارک کارنی، نخست وزیر کانادا، همسایه شمالی آمریکا، که همچون استارمر پیشتر چند بار هدف حملات ترامپ بوده روز دوشنبه تلاش نخست وزیر بریتانیا برای حمایت از اوکراین و همین طور تقویت ناتو را ستود.
حمایت از اوکراین در نبرد با روسیه ترجیع بند پیام تمام مقامهای اروپایی بوده که از کییر استارمر قدردانی کردهاند. پیش از همه، ولودیمیر زلنسکی، رئیس جمهور اوکراین، که در دو سال گذشته بارها به لندن سفر کرده و مهمان استارمر بوده است.
امانوئل مکرون، رئیس جمهور فرانسه، و اورسولا فوندرلاین، رئیس کمیسیون اروپا، هم هر یک در پیامهای جداگانه از استارمر قدردانی کرده و تلاش او برای «تقویت اروپا» و «حمایت از اوکراین» را ستودهاند.
خانم فوندرلاین در شبکه ایکس این طور نوشته است: «برای بسیاری از رهبران سالها طول میکشد که به دولتمردی تبدیل شوند که تو تنها در دو سال شدی. امروز امنیت اروپا و اوکراین به خاطر تو بیشتر است. متشکرم، کییر عزیز.»
نخستوزیر بریتانیا پیشتر گفته بود که در هر رقابت رسمی برای رهبری حزب کارگر که بهدنبال جایگزینی او باشد، شرکت خواهد کرد.
اندی برنهام، جانشین احتمالی استارمر، روز جمعه در انتخابات پارلمانی منچستر توانست نایجل فاراژ، نامزد قدرتمند حزب اصلاحات بریتانیا، را شکست دهد. این حزب در یک سال اخیر در صدر نظرسنجیهای ملی بریتانیا قرار داشته است.
محبوبیت کییر استارمر در ماههای اخیر به شدت کاهش یافته است و او با انتقادهای شدیدی درباره عملکرد دولتش در عدم بهبود شرایط اقتصادی بریتانیا و کاهش هزینههای زندگی روبهرو بوده است. انتخاب پیتر مَندلسون به عنوان سفیر بریتانیا در آمریکا هم که بعدا مشخص شد با جفری اپستین، سرمایهدار و مجرم جنسی که در زندان درگذشت، رابطهای نزدیک داشته بسیار به اعتبار دولت استارمر لطمه زد.
استارمر کمتر از دو سال پیش بهدنبال پیروزی قاطع حزب کارگر در انتخابات سراسری بریتانیا با وعده پایان دادن به سیاستهای آشفته دولتهای مختلف محافظهکاران روی کار آمد.
بریتانیا بهدلیل بدهی و پرداخت بهرهٔ بالا، سالها رشد اقتصادی ضعیف، تلاش برای کاهش هزینهها و نیاز به سرمایهگذاری در حوزههای مختلف، بالاترین هزینههای استقراض را در بین کشورهای ثروتمند گروه هفت دارد.
در صورت کنارهگیری کییر استارمر، بریتانیا شاهد هفتمین نخستوزیر طی ده سال از زمان رأیگیری برگزیت برای خروج از اتحادیه اروپا و ششمین نخست وزیر در هفت سال گذشته خواهد بود. این بالاترین رقم در نزدیک به دو قرن اخیر در بریتانیا است.