چند رسانه در آمریکا و خارج از این کشور روز شنبه، ۱۶ خردادماه، از بررسی طرح استفاده از اموال ایران در خارج برای جبران و بازسازی خسارات ناشی از جنگ در کشورهای عربی خلیج فارس خبر دادند.
به گفته منبع این گزارش که رسانهها به نامش اشاره نکردهاند، اسکات بِسِنت، وزیر خزانهداری ایالات متحده، گروهی کارشناس را به عنوان مسئول بررسی این طرح تعیین کرده است.
بر اساس این طرح، داراییهای ایران در خارج در اختیار متحدان عرب آمریکا در خلیج فارس قرار خواهد گرفت تا برای بازسازی و تعمیر خسارات حملات جمهوری اسلامی، چه در گذشته و چه آینده، به کار گرفته شود.
از آغاز حمله مشترک اسرائیل و آمریکا به خاک ایران، سپاه پاسداران به عنوان تلافی حمله به خاک کشورهای عربی خلیج فارس را آغاز کرد، با این توجیه که این کشورها یا میزبان پایگاههای نظامی آمریکا بودند یا مبداء حملات موشکی به خاک ایران.
طبق گزارشها، امارات متحده عربی در این میان بیش از همه هدف حملات سپاه قرار گرفته، اما عربستان سعودی، بحرین، قطر، کویت و عمان هم از جمله اهداف پهپادها و موشکهای سپاه بودهاند.
حمله به خاک این کشورها حتی در حال حاضر که ایران و آمریکا در میانه یک آتشبس طولانی هستند ادامه یافته است. سپاه پاسداران روز شنبه هفت موشک بالیستیک به سوی کویت و بحرین شلیک کرد.
خبر تازه را خبرگزاری رویترز روز شنبه از قول «یک منبع آگاه»، و شبکه خبری سیبیاس در همین روز از قول «یک منبع آگاه از دیدگاههای اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا» گزارش کرد.
بنا بر این گزارشها، وزیر خزانهداری آمریکا به گروهی دستور داده است هزینه خسارتهایی را که تاکنون از سوی ایران به متحدان خلیج فارس وارد شده، ارزیابی کنند.
به گفته شبکه خبری سیبیاس، وزارت خزانهداری آمریکا در نظر دارد از تمامی اختیارات قانونی موجود برای در دسترس قرار دادن داراییهای ایران به منظور تأمین هزینههای بازسازی و تعمیر خسارتهایی که ایران ممکن است در آینده وارد کند، بهره بگیرد.
رویترز میگوید منبع یادشده روز شنبه مشخص نکرد که وزارت خزانهداری آمریکا در حال بررسی چه نوع داراییهایی است. این خبرگزاری اما مینویسد: به نظر میرسد عباراتی که برای توصیف این اقدامات جدید به کار رفتهاند، صرفاً به داراییهای مسدودشده محدود نمیشوند.
هنوز نه کشورهای عربی خلیج فارس به این خبر واکنش نشان دادهاند و نه مقامهای جمهوری اسلامی در برابر آن موضعی گرفتهاند.
با این حال این احتمال قوی هست که اجرای چنین طرحی خشم جمهوری اسلامی را به دنبال داشته و حتی بر روند مذاکراتش با آمریکا اثری بسیار منفی بگذارد. اموال ایران در خارج از کشور که حکومت به آنها دسترسی ندارد یکی از مواردی است که از همان ابتدا در میان شرایط پیشنهادی توافق بوده و مقامهای حکومتی بارها بر دریافت این اموال تأکید کردهاند.
از جمله محسن رضایی، عضو مجمع تشخیص مصلحت نظام، در مصاحبهای اختصاصی با شبکه آمریکایی سیانان که روز جمعه پخش شد تأکید کرد که لازم است آمریکا ۲۴ میلیارد دلار اموال مسدودشده ایران را آزاد کند تا راه رسیدن به توافق باز شود.
بر اساس تخمین کارشناسان و تحلیلگران که روز جمعه در گزارشی از روزنامه وال استریت جورنال آمده بود، ۲۴ میلیارد دلار حدود یکچهارم از کل پول ایران یعنی صد میلیارد دلار است که در خارج از کشور به دلیل تحریمها بلوکه شده و جمهوری اسلامی به آن دسترسی ندارد.