گزارشها از ایران حاکی از جهش شدید قیمت دلار و افزایش قابلتوجه آن در روزهای اخیر در بازار آزاد و ثبت رکوردهای تازه در کاهش ارزش پول ایران است.
وبسایتهای اعلام نرخ ارز، صبح چهارشنبه ۹ اردیبهشت، ابتدا جهش قیمت دلار آمریکا به بالای ۱۷۰ هزار تومان را گزارش کردند و در ساعات بعد روند افزایشی ادامه یافت و رکورد ۱۸۰ هزار تومان را هم شکست.
این بالاترین قیمت ثبتشدهٔ دلار در ایران محسوب میشود و به این ترتیب پول ملی ایران به پایینترین ارزش خود در تاریخ رسیده است.
قیمت دلار در بازار آزاد ایران پیش از جنگ ۱۲ روزه با اسرائیل در خرداد ۱۴۰۴ در کانال ۸۲ هزار تومان قرار داشت. با رکورد جدید ۱۸۰ هزار تومان، نرخ دلار طی ۱۰ ماه، با ۱۲۰ درصد رشد، بیش از دو برابر شده است.
قیمت دلار در روزهای جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران در محدودهٔ ۱۵۰ تا ۱۶۰ هزار تومان نوسان داشت، اما از ابتدای هفتهٔ جاری با بیش از ۱۰ درصد افزایش جهش شدیدی پیدا کرد.
قیمت ارزهای خارجی دیگر نیز در ایران افزایش یافته است. قیمت یورو، پول واحد اتحادیهٔ اروپا، از ۲۱۰ هزار تومان و درهم امارات متحده عربی از ۵۰ هزار تومان فراتر رفته است.
افزایش قیمت ارزهای خارجی طی روزهای اخیر پس از آغاز محاصرهٔ دریایی آمریکا و نیز شدت گرفتن منازعات میان ایران و چند کشور عربی حاشیهٔ خلیج فارس از جمله امارات روی میدهد.
اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، صبح چهارشنبه در شبکهٔ اجتماعی ایکس نوشت که «تحت فشار حداکثری رئیسجمهور آمریکا، تورم در تهران دو برابر شده و ارزش پول ایران نیز بهسرعت کاهش یافته است.»
هفتهٔ گذشته، دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، نیز در شبکهٔ تروث سوشیال نوشت که ایران روزانه حدود ۵۰۰ میلیون دلار از محل باز بودن تنگهٔ هرمز درآمد دارد و در صورت بسته ماندن آن، این مبلغ را از دست خواهد داد.
رئیسجمهور آمریکا همچنین در پیام دیگری در شبکهٔ اجتماعی خود نوشت که وضعیت ایران بهدلیل کمبود منابع مالی «اضطراری» است. او همچنین ادعا کرد که ایران «از نظر مالی در حال فروپاشی است».
افزایش شدید قیمت دلار در حالی است که گزارشها از توقف فعالیتهای اقتصادی امارات با ایران پس از جنگ اخیر نیز حکایت دارد.
تا پیش از آغاز جنگ، امارات متحده عربی پس از چین بزرگترین شریک تجاری ایران بود و حجم تجارت دوجانبهٔ دو کشور در سال ۲۰۲۴ به ۲۸ میلیارد دلار رسید. ایران که زیر تحریمهای شدید آمریکا قرار دارد، تا پیش از جنگ، بسیاری از کالاهای تولیدشده در کشورهای دیگر را از طریق امارات وارد میکرد، بهطوری که این کشور به «بزرگترین صادرکنندهٔ کالا به ایران» تبدیل شده بود.
بسیاری از کارشناسان اقتصادی هم با اشاره به وابستگی شدید «تجارت جهانی ایران به سیستم لجستیک امارات» از وابستگی شدید اقتصادی ایران به این کشور حاشیهٔ خلیج فارس صحبت میکردند.
با وجود این روابط نزدیک اقتصادی، حملات تلافیجویانهٔ ایران به کشورهای حاشیهٔ خلیج فارس، بهخصوص امارات متحده عربی، روابط میان دو کشور را بهشدت پرتنش کرده و مقامهای اماراتی از حملات ایران خشمگین شدهاند.
بنا به اعلام رسمی امارات، در جریان جنگ، ایران بیش از ۵۰۰ موشک و دو هزار و ۲۰۰ پهپاد به این کشور شلیک کرد.
امارات متحده عربی پس از جنگ نهتنها در روابطش با متحدان غربی تجدیدنظر نکرده، بلکه تلاش کرده است که همکاریهای اقتصادی با جمهوری اسلامی را کاهش دهد.
دالغا خاتیناوغلو، کارشناس اقتصادی، پیشتر به رادیو فردا گفته بود پس از جنگ «هیچ کالایی از ایران به امارات و از امارات به ایران صادر نشده، در حالی که امارات سهم ۳۳ درصدی در صادرات به ایران دارد و هیچ کشوری نمیتواند جایگزین امارات شود».
این کارشناس اقتصادی همچنین با اشاره به گزارشها از بازداشت برخی افراد در امارات در زمینهٔ «انتقال پول غیرقانونی به ایران»، گفته بود این موضوع موجب شده است ورود ارز به ایران با محدودیت بیشتری مواجه شود.