عبدالناصر همتی، رئیس بانک مرکزی ایران، در یک گفتوگوی تلویزیونی تأیید کرد که صادرات نفت ایران در حال حاضر متوقف شده است.
او شامگاه چهارشنبه ۲۸ مرداد در گفتوگو با صداوسیما همچنین اظهار امیدواری کرد که تفاهمنامهٔ ایران و آمریکا احیا و مذاکرات از سر گرفته شود.
این نخستین بار است که یک مقام رسمی جمهوری اسلامی به شکل رسمی از «توقف» صادرات نفت ایران خبر میدهد.
رئیس بانک مرکزی ایران در عین حال مدعی شد درآمد کشورهایی مانند قطر و عراق از صادراتشان ناشی از شرایط کنونی نزدیک به صفر شده، اما تأکید کرد تفاوت ایران با آنها در دسترسی به ذخایر مالی است.
همتی گفت: «تفاوت ما با دولتهایی مانند قطر و عراق این است که آنها به ذخایر خود دسترسی دارند، اما ذخایر ما توسط آمریکاییها مسدود شده و اجازهٔ برداشت از آنها را به ما نمیدهند.»
بهگفتهٔ رئیس بانک مرکزی، کاهش درآمدهای نفتی، مالیاتی و حق بیمه تأمین اجتماعی، تمام بخشهای اقتصاد ایران را تحت تأثیر قرار داده است.
رئیس بانک مرکزی ایران در عین حال افزود در زمینهٔ تأمین کالاهای اساسی و دارو نگرانی وجود ندارد و منابع ارزی لازم برای تامین این اقلام پیشبینی و تأمین شده است. او توضیح بیشتری دربارهٔ منابع ارزی تأمین این اقلام نداد.
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا ۲۲ تیرماه پس از حملات ایران به چند کشتی در تنگه هرمز و شکست تفاهمنامه «اسلامآباد» دستور به ازسرگیری دوباره محاصرهٔ دریایی علیه بنادر و کشتیرانی ایران داد.
رئیسجمهور ایالات متحده بامداد ۲۹ مرداد نیز اعلام کرد که کارزار جدید و بزرگی را برای هدف قرار دادن اقتصاد ایران به راه انداخته و تهدید کرد هر کشوری که به جمهوری اسلامی کمک کند یا با آن تجارت داشته باشد، با مجازاتهای «بسیار سنگین» روبهرو خواهد شد.
این دومین محاصرهٔ دریایی بنادر ایران توسط ارتش آمریکا است که بیش از یک ماه از آغاز آن میگذرد. اولین محاصرهٔ دریایی ایران روز ۲۴ فروردین سال جاری در ادامه جنگ با آمریکا آغاز شد و اندکی بیش از دو ماه ادامه داشت، اما با امضای تفاهمنامه اسلامآباد پایان آن اعلام شد.
خبرگزاری رویترز پیشتر در خردادماه و در جریان نخستین دور از اعمال محاصرهٔ دریایی بنادر و کشتیرانی ایران بر مبنای دادههای شرکتهای ردیابی، گزارش داده بود که صادرات نفت ایران در آن ماه به کمتر از ۳۰۰ هزار بشکه در روز کاهش یافته است.
هنوز آمار دقیقی از میزان صادرات نفت ایران در هفتههای اخیر منتشر نشده است اما شرکت کپلر، ناظر بر کشتیرانی جهانی پیشتر گفته بود کاهش محسوسی در میزان بارگیری نفت ایران دیده میشود.
مجیدرضا حریری، رئیس اتاق بازرگانی ایران و چین، پیشتر ضمن هشدار دربارهٔ اینکه «زندگی [مردم ایران] در محاصرهٔ دریایی به سطح نازلی سقوط خواهد کرد»، گفت انتقال بار از چین به ایران از راه زمینی «حدود ۱۸ میلیارد دلار هزینهٔ اضافی به اقتصاد ایران تحمیل میکند».
مسعود پزشکیان، رئیسجمهور ایران، نیز اخیراً به تأثیر محاصره دریایی آمریکا علیه بنادر ایرانی اشاره کرده و اذعان کرده بود که «راه را برای ورود کالا بستهاند و باید بچرخیم تا کالا را از راه دیگر وارد کنیم.»
بنا بر تخمین وزارت دفاع آمریکا، ایران تنها در دو هفته اول محاصره دریایی، از ۴.۸ میلیارد دلار درآمد نفتی خود محروم شد.
آزاد نشدن داراییهای مسدود شدۀ ایران
رئیس بانک مرکزی ایران در بخش دیگری از گفتوگویش با تلویزیون رسمی ایران تأیید کرد که تاکنون رقمی از داراییهای مسدود شده ایران در راستای تفاهم اسلامآباد آزاد نشده است.
عبدالناصر همتی بازگشت مقادیری طلا و پول به ایران را شایعه خواند و گفت تا امروز در راستای تفاهمنامه اسلامآباد، از داراییهای مسدودشدهٔ ایران چیزی آزاد نشده است.
او در عین حال تفاهمنامه ایران و آمریکا را مهلت زمانی آن بدون هیچ نتیجهای به پایان رسید، «به نفع کشور» خواند و گفت: «زحمت زیادی برای آن کشیده شده بود. این تفاهمنامه میتوانست پایه خوبی باشد، اما به هر دلیلی فعلاً به محاق رفته است و انشاءالله دوباره احیا شود تا بتوانیم مذاکرات را ادامه دهیم.»
در هفتههای اخیر برخی مقامهای جمهوری اسلامی با اذعان به تشدید مشکلات اقتصادی و بحران معیشت در ایران نسبت به احتمال آغاز دور دیگری از اعتراضها هشدار داده و در عین حال گفتهاند آمادهٔ برخورد با آنها هستند.
