ایران می‌گوید شروع مذاکره برای توافق نهایی با آمریکا منوط به اجرای بندهای تفاهم است

رئیس‌جمهور آمریکا روز دوشنبه اول تیرماه در پیامی تازه بر لزوم «صداقت هسته‌ای» ایران تأکید کرد.

دونالد ترامپ در شبکه اجتماعی خود، تروث سوشال، نوشت: ««همه کاملاً آگاه‌ هستند که ایران برای تضمین صداقت هسته‌ای در بلندمدت، با انجام بازرسی‌های گسترده تسلیحاتی موافقت خواهد کرد».

در پی جنگ ۴۰ روزه با ایران و آغاز آتش‌بس میان دو کشور، ترامپ بارها بر شرط عدم دستیابی ایران به سلاح اتمی تأکید کرد و حتی چند بار آن را بیش از ۹۹ درصد خواسته‌های خود از تهران توصیف کرد.

جمهوری اسلامی هم در پی مذاکرات با ایالات متحده تفاهم‌نامه‌ای را امضا کرد که در آن آمده است هرگز به‌دنبال سلاح اتمی نخواهد رفت.

در همین زمینه جی‌دی ونس، معاون رئیس‌جمهور آمریکا، روز دوشنبه خبر داد که ایران پذیرفته است بازرسان آژانس را به کشور دعوت کند و گفت این اتفاق احتمالاً این هفته یا حتی امروز رخ خواهد داد.

محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس شورای اسلامی و رئیس هیئت مذاکره‌کننده ایران، روز دوشنبه در بازگشت از سوئیس تأکید کرد که تهران، لبنان را رها نخواهد کرد.

ایران از زمان برقراری آتش‌بس در ابتدای اردیبهشت‌ماه همواره تأکید کرده که هر گونه آتش‌بس و پایان جنگ باید شامل لبنان هم شود. پافشاری جمهوری اسلامی بر حمایت از نیروی نیابتی خود در لبنان یعنی حزب‌الله تا آن حد بوده که به‌دلیل حملات اسرائیل به این کشور چند بار مذاکرات را عقب انداخته یا به حال تعلیق درآورده است.

این پافشاری سرانجام نتیجه داد و آتش‌بس در لبنان در تفاهم‌نامه اسلام‌آباد هم گنجانده شد و دولت ترامپ در آمریکا فعلا توانسته است اسرائیل را از ادامه حملات شدید خود بازدارد،‌ گرچه اسرائیل گفته است که از خاک لبنان عقب‌نشینی نخواهد کرد.

قالیباف روز دوشنبه در پاسخ به پرسشی درباره لبنان گفت: «آتش قطع شده، بخش عمده‌ای از مردم هم برگشتند، انشالله با تصمیمی که آن‌جا [در سوئیس] گرفته شد، مطمئنیم که انشالله انشالله با اقتدار این کار را پیش می‌بریم و آن تمامیت ارضی لبنان را و حاکمیت ملی لبنان را بر تمامیت سرزمین خودش انشالله در این گفت‌وگوها به نتیجه نهایی‌اش خواهیم رساند و تا به نتیجه نرسد رهایش نخواهیم کرد».

میانجی‌های مذاکرات ایران و آمریکا روز دوشنبه اعلام کردند که در سوئیس یک «هستهٔ رفع تنش» میان طرف‌های مذاکره و مقام‌های لبنانی تشکیل شده که هدف آن جلوگیری از شعله‌ور شدن دوباره درگیری‌ها در لبنان است.

رئیس‌جمهور آمریکا روز دوشنبه اول تیرماه گفت: «اگر ایران به توافقش با واشینگتن پایبند نماند، هر کاری لازم باشد انجام خواهم داد».

دونالد ترامپ که در کاخ سفید با خبرنگاران گفت‌وگو می‌کرد، افزود: «اگر ایران به توافقش عمل نکند یا رفتارش مناسب نباشد، کاری را که لازم بدانم انجام می‌دهم».

او توضیح بیشتری در این زمینه نداد.

رئیس‌جمهور آمریکا تأکید کرد: «تا وقتی به ما احترام بگذارند، اوضاع خوب پیش می‌رود. اگر احترام نگذارند، اوضاع خوب نخواهد بود».

آقای ترامپ در مورد آزادسازی دارایی‌های ایران گفت: «پولی که آزاد می‌شود قرار است برای خرید مواد غذایی استفاده شود... آن هم صرفاً از طریق ایالات متحده و از کشاورزان ما».

او افزود: ذرت، سویا و دیگر محصولات کشاورزی در چارچوب تازه‌ترین پیشرفت‌های دولت با ایران از کشاورزان آمریکایی خریداری خواهد شد.

رئیس‌جمهور ایالات متحده می گوید: «کشاورزان ما خیلی خوشحال‌اند... تماس‌های زیادی داشته‌ام. آن‌ها از این موضوع بسیار راضی بودند».

لحظاتی پس از این اظهارنظر، عبدالناصر همتی رئیس کل بانک مرکزی ایران، در واکنش گفت که «براساس یادداشت‌های امضا شده هیچ الزامی برای خرید نهاده‌های کشاورزی از آمریکا نداریم».

او افزود: البته اگر نرخ و کیفیت نهاده‌های آمریکایی در مقایسه با سایر کشورها مناسب‌تر باشد، مانعی برای خرید از آن کشور نداریم و اصولاً طی سال‌های اخیر خریدهای جهاد کشاورزی از طریق شرکت‌های بزرگ امریکایی و اروپایی بوده است.

ترامپ: سلاح هسته‌ای می‌تواند رکود ایجاد کند

خبرنگاری از رئیس‌جمهور آمریکا پرسید: آیا حاضرید خطر یک فاجعه اقتصادی را بپذیرید و دوباره به ایران حمله کنید؟

آقای ترامپ در پاسخ گفت: یک سلاح هسته‌ای از رکود اقتصادی مهم‌تر است. رکود چیز خیلی بدی است، اما سلاح هسته‌ای خیلی سریع‌تر می‌تواند رکود ایجاد کند.

خبرنگار در ادامه گفت: ایران به تفاهم‌نامه پایبند نمی‌ماند...

ترامپ اظهار داشت: من نگفتم قطعاً باعث رکود می‌شود، گفتم ممکن است باعث رکود شود. گفتم نمی‌خواهم مثل هربرت هوور باشم.

خبرنگار دوباره پرسید: آیا این به ایران اهرم فشار می‌دهد؟

رئیس‌جمهور آمریکا در واکنش گفت: اوه، شما خیلی... کل کشورشان از بین رفته است. وقتی چنین سؤالی می‌پرسید، بسیار احمقانه است.

او در بخش دیگری از اظهاراتش تأکید کرد: تنگهٔ هرمز کاملاً باز است. ما دو چیز می خواهیم: یک تنگهٔ باز، و کشوری که هرگز سلاح هسته‌ای نخواهد داشت.

خبرنگار دیگری گفت: وزارت خزانه‌داری امروز تحریم‌های نفتی ایران را لغو کرده است.

ترامپ در پاسخ گفت: خب، باید دقیقاً بررسی کنم وضعیت چیست. تمام آن پول قرار است از طریق خرید مواد غذایی برگردد. آن‌ها ۹۱ میلیون نفر جمعیت دارند که نمی‌توانند خوراک‌شان را تأمین کنند.

خبرنگار ادامه داد: مطمئن هستید که ایرانی‌ها از درآمد فروش نفت برای بازسازی ارتش‌شان استفاده نمی‌کنند؟

رئیس‌جمهور آمریکا گفت: قرار نیست چنین کاری بکنند.

او بار دیگر از برخی کشورها به خاطر عدم مشارکت در جنگ ایران انتقاد کرد و گفت: ایتالیا خیلی بد بود، و سایر کشورها؛ آلمان خیلی بد بود.

عمان می‌گوید در دیدار با مقامات ایرانی در مسقط، بر «تعهد» خود بر عبور امن و بدون عوارض از تنگه هرمز تأکید کرده است.

عمان روز دوشنبه میزبان محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس شورای اسلامی و رئیس هئیت مذاکره‌کننده ایران با آمریکا و عباس عراقچی، وزیر خارجه جمهوری اسلامی بود.

بدر بن حمد البوسعیدی، وزیر خارجه عمان، با اعلام اعلام تعهد عمان بر قوانین بین‌المللی درباره تنگه هرمز، گفت دو طرف «مذاکرات سازنده» در مورد تفاهم‌نامه جمهوری اسلامی و آمریکا، به ویژه در مورد بند مربوط به تنگه هرمز داشتند.

دونالد ترامپ و دیگر مقامات آمریکایی بارها بر ضرورت بازماندن تنگه هرمز و عبور آزاد و بدون پرداخت عوارض کشتی‌ها از تنگه هرمز تأکید کرده‌اند.

محمدباقر قالیباف، مذاکره‌کننده ارشد حکومت ایران در مذاکرات با آمریکا، به تلویزیون جمهوری اسلامی گفت که تهران موافقت کرده برای عبور کشتی‌ها در تنگه هرمز یک خط ارتباطی وجود داشته باشد تا از درگیری و حوادث در این آبراه جلوگیری شود.

قالیباف گفته: «ممکن است مشکلاتی در تنگه هرمز پیش بیاید؛ بنابراین توافق کردیم مرکزی ایجاد و یک خط تلفنی برقرار شود تا در دوره ۳۰ روزه، اگر اشکالاتی پیش آمد، بتوانیم با سرعت بیشتری مشکلات را حل کنیم. اقتصاد منطقه رونق بگیرد.»

او افزود: «این خط تماس برای مجوز نیست؛ مجوز مسیر خود را دارد. این خط صرفاً برای حل مشکلات کشتی‌ها یا حوادث احتمالی است تا روشنگری صورت بگیرد.»

قالیباف در اظهارات خود اضافه کرده که راه‌اندازی این خط از آن رو است که «مدیریت تنگه با ایران است و اشکالات را ما رفع می‌کنیم».

پیش از این قطر و پاکستان، میانجی‌های مذاکرات ایران و آمریکا، در بیانیه‌ای اعلام کرده بودند که تهران و واشینگتن توافق کرده‌اند که خطوط ارتباطی مستقیمی برای باز نگه‌داشتن تنگه راهبردی هرمز ایجاد کنند.

کامران غضنفری، نماینده مجلس شورای اسلامی، در شبکه اجتماعی ایکس از برنامه شماری از نمایندگان برای «تحصن» مقابل ساختمان این نهاد در اعتراض به ادامه تعطیلی آن خبر داد.

او نوشت که «چنان‌چه مجلس بسته باشد، تا باز شدن مجلس، در همان‌جا تحصن خواهیم کرد.»

شماری از نمایندگان مجلس به تعطیلی این نهاد طی ماه‌های بعد از حملات اسرائیل و آمریکا به ایران در نهم اسفند ۱۴۰۴، اعتراض دارند.

حمید رسایی، یکی دیگر از نمایندگان مجلس شورای اسلامی، یکشنبه ۳۱ خرداد با انتقاد از ادامه تعطیلی مجلس گفته بود در صورت ادامه تعطیلی، همراه برخی نمایندگان مقابل ساختمان مجلس جلسه برگزار خواهد کرد.

او همچنین از مطرح نشدن موضوع مذاکرات و تفاهم‌نامه در مجلس انتقاد کرد و با زیر سوال بردن ادامه تعطیلی مجلس پرسید: «چه کسی قدرت دارد مجلس را تعطیل کند؟»

حسین صمصامی، دیگر نماینده مجلس شورای اسلامی، نیز در پیامی جداگانه در شبکه ایکس، نسبت به ادامه تعطیلی صحن علنی اعتراض کرده و نوشته است: «بیش از ۱۰۰ روز از تعطیلی صحن مجلس می‌گذرد و نکتۀ تاسف‌بار آن است که در سامانه قانونگذاری، امکان ثبت استیضاح وزیر و صدور بیانیه مسدود شده است.» او این وضعیت را «کمتر از به توپ بستن مجلس» ندانسته و پرسیده است که «چه کسی پاسخگوست؟»

انتقادها در این زمینه به خصوص از سوی نمایندگان نزدیک به جبهه پایداری با پررنگ‌شدن نقش محمدباقر قالیباف در مذاکرات با آمریکا، افزایش یافته است.

محمد مهاجری، فعال سیاسی اصولگرا درباره علل فشار نمایندگان نزدیک به جبهه پایداری برای بازگشایی مجلس، به روزنامه «آرمان ملی» گفت: «تندروهای مجلس به نحوی پیرو لیاخوف هستند و می‌خواهند مجلس را به توپ ببندند. جماعت تندرو پایداریچی می‌خواهند از تریبون مجلس برای مطامع جناحی خود استفاده کنند مانند آنچه آقای نبویان انجام داد.»

محمود نبویان، عضو کمیسیون امنیت ملی مجلس، در یک برنامه تلویزیونی، گفته بود که مجتبی خامنه‌ای یازده شرط درباره مذاکرات مشخص کرده بود که گرفتن غرامت از آمریکا، حق غنی‌سازی، رفع تحریم‌ها، آزادی اموال مسدودشده و اعمال حاکمیت در تنگه هرمز از جمله آنها بوده است. او همچنین گفته که مجتبی خامنه‌ای خواسته بود اخذ عوارض از تنگه هرمز از همین حالا آغاز شود.

به‌دنبال این اظهارات، پخش این برنامه به بهانه پخش یک میان‌برنامه، به‌طور کلی متوقف شد و صدا و سیما خواستار پیگرد قضایی او به‌دلیل خواندن نامه‌های به‌کلی سری مجتبی خامنه‌ای شد.

سازمان صداوسیما در عین حال از پذیرش استعفای مدیرکل مربوطه توسط مدیریت شبکه خبر خبر داد و افزود که «برخورد‌های انضباطی لازم را به دلیل بی‌توجهی به الزامات برنامه‌های زنده و سهل‌انگاری در مدیریت حرفه‌ای به عمل» خواهد آمد.

مایک والتز، سفیر ایالات متحده در سازمان ملل متحد، به فاکس‌نیوز گفت که جمهوری اسلامی در توافق برجام، کنترل بیش از اندازه‌ای بر موضوع بازرسان هسته‌ای داشت.

او در این گفت‌و‌گو، با مقایسه توافق برجام و یادداشت تفاهم دونالد ترامپ با ایران، افزود: «یکی دیگر از ایرادهای توافق هسته‌ای اوباما با ایران این بود که ایران تعیین می‌کرد بازرسان به چه مکان‌هایی دسترسی داشته باشند و از چه مراکزی بازدید کنند.»

او موافقت جمهوری اسلامی با ورود دوباره بازرسان هسته‌ای به ایران را نخستین گام یک «فرایند گسترده‌تر» دانست.

والتز بدون اشاره به جزئیات این فرایند، گفت: «این آغاز یک روند است و حتی پس از دور اول [مذاکرات] اکنون ایران اجازه بازگشت بازرسان را داده است.»

جی‌دی ونس، معاون رئیس‌ جمهوری ایالات متحده، روز دوشنبه اول تیر اعلام کرد که حکومت ایران موافقت کرده است بازرسان آژانس بین‌المللی انرژی اتمی را بار دیگر به ایران دعوت کند.

آژانس بین‌المللی انرژی اتمی برآورد می‌کند که ایران ۴۴۰ کیلوگرم اورانیوم با غنای ۶۰ درصد در اختیار داشته است، سطحی که به میزان مورد نیاز برای ساخت بمب نزدیک است.

ایران از زمان حملهٔ آمریکا به تأسیسات هسته‌ای فردو، نطنز و اصفهان در اول تیرماه ۱۴۰۴ در زمان جنگ ۱۲ روزه، مانع از دسترسی بازرسان آژانس بین‌المللی انرژی اتمی به این تاسیسات شده است و همکاری‌اش را با این نهاد زیر نظر سازمان ملل کاهش داده است.

مقام‌های تهران پیشتر بازگشت بازرسان آژانس بین‌المللی انرژی اتمی به ایران را رد کرده بودند.

رسانه‌های دولتی در ایران گزارش می‌دهند که گفت‌وگوهای فنی ایران و آمریکا در سوئیس به پایان رسید.

بر اساس این گزارش‌ها، دو طرف توافق کرده‌اند کارگروه‌هایی برای رسیدگی به موضوعات هسته‌ای و تحریم‌ها تشکیل دهند.

کاظم غریب‌آبادی، معاون وزیر خارجه ایران در توضیح گفت‌وگوهای فنی نمایندگان تهران و واشینگتن در روز دوشنبه گفت مذاکره‌کنندگان تصمیم گرفته‌اند چهار کارگروه تشکیل شود: «لغو تحریم‌ها»، «امور هسته‌ای»، «بازسازی و توسعه اقتصادی» و «نظارت و اجرا».

به گفته غریب‌آبادی، این کارگروه‌ها مسئول پیگیری جزئیات فنی توافق‌ها و ادامه مذاکرات در حوزه‌های مختلف خواهند بود.

کانون فیلمسازان مستقل ایران، ایفما، در بیانیه‌ای نسبت به احتمال اعدام علی صفری، بازیگر تئاتر و دانشجوی دانشگاه فرهنگ و هنر هشدار داد.

این کانون با ابراز نگرانی از طرح اتهام «محاربه» علیه او، از مراکز سینمایی و نهادهای بین‌المللی خواست تا برای نجات این هنرمند و سایر هنرمندان در بند، «فشارها بر رژیم ایران و قوه قضائیه آن را بیشتر کنند».

به نوشته این نهاد، علی صفری، بازیگر جوان و ۲۳ ساله تئاتر و دانشجوی دانشگاه فرهنگ و هنر در جریان اعتراضات سراسری ایران در تاریخ ۱۸ دی ماه ۱۴۰۴در شهر کرج بازداشت شد و «تاکنون اطلاعات روشنی درباره‌ی روند پرونده‌ و وضعیت این بازیگر منتشر نشده است، اما اتهام «محاربه» در تاریخ ۹ بهمن ۱۴۰۴ به طور رسمی به او تفهیم شد.»

کانون فیلمسازان مستقل ایران، نهادی غیردولتی متشکل از سینماگران منتقد و مخالف حکومت ایران است که پس از اعتراض‌های موسوم به «زن، زندگی، آزادی» با هدف بازتاب مطالبات و شرایط هنرمندان تحت فشار و مخالفت با سانسور و محدودیت حکومتی شکل گرفت.

در جریان اعتراض‌های دی‌ماه سال گذشته هنرمندان مختلفی احضار و در مواردی بازداشت شدند. در این اعتراضات همچنین دست‌کم دو نفر از اعضای خانه سینما کشته و چند نفر دیگر از اعضای سایر نهادهای صنفی هنرمندان از جمله خانه تئاتر و موسیقی بازداشت شدند.

نهادهای حقوق بشری در ماه‌های اخیر نسبت به افزایش موارد اعدام در ایران و صدور احکام شدید نسبت به معترضان بازداشت شده در اعتراض‌های اخیر هشدار داده‌اند.

خبرگزاری‌های ایلنا و مهر از دوبرابر شدن قیمت نان در تهران و ورامین خبر می‌دهند.

محمدجواد کرمی، رئیس کارگروه آرد و نان اتاق اصناف ایران نیز این افزایش قیمت را تأیید کرده است.

بر اساس بررسی‌های خبرگزاری کار ایران، قیمت نان لواش دو هزار و ۷۰۰ تومان، بربری ۱۰ هزار تومان و سنگک ۱۵ هزار و ۵۰۰ تومان قیمت‌گذاری شده و از عصر دوشنبه اول تیرماه روی دستگاه‌های نانو در نانوایی‌ها قیمت‌های جدید اعمال شده است.

قیمت نان لواش پیش از این افزایش رسمی قیمت، ۱۴۰۰ تومان، نان تافتون ۲۳۰۰ تومان، نان بربری ۵۳۰۰ تومان و نان سنگک ۷۴۰۰ تومان بود.

خبرگزاری مهر نوشته این افزایش قیمت‌ها نشان‌دهنده رشد ۱۰۰ درصدی قیمت نان در تهران و ورامین است.

موضوع افزایش قیمت نان در ایران مدت‌هاست که مطرح است و رسانه‌ها از افزایش غیررسمی این ماده خوراکی مهم در ایران در برخی استان‌ها خبر داده بودند.

این در حالی است که غلامرضا نوری قزلجه، وزیر جهاد کشاورزی دو روز پیش از این اعلام کرده بود که افزایش قیمت نان در دستور کار نیست و انتقال یارانه نان از نانوا به خانوار و افزایش کالابرگ در دستور کار است.