دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، تأیید کرد که نیروهای نظامی این کشور روز جمعه ۱۵ آبان حملات محدودی را علیه یک سامانه پدافند هوایی ایران انجام داده‌اند؛ حملاتی که هم‌زمان با انتشار گزارش‌هایی درباره وقوع انفجار و اصابت دو موشک به جزیره قشم صورت گرفت.
ترامپ روز جمعه در گفت‌وگو با خبرنگاران این عملیات را «جزئی» توصیف کرد و گفت: «آن‌ها یک سامانه کوچک ضدهوایی ساخته بودند و ما آن را ظرف حدود ۱۵ دقیقه، شاید هم پنج دقیقه، از بین بردیم.»
رئیس‌جمهور آمریکا جزئیات بیشتری درباره محل دقیق هدف ارائه نکرد.
خبرگزاری تسنیم بامداد شنبه ۱۶ آبان گزارش داد که بر اساس اطلاعات اولیه، دو موشک به جزیره قشم اصابت کرده است، اما هنوز اطلاعات رسمی درباره خسارات احتمالی منتشر نشده است.
رسانه‌های دولتی ایران نیز از شنیده شدن صدای دو انفجار در منطقه سوزا در جزیره قشم خبر دادند.
هم‌زمان، ارتش جمهوری اسلامی مدعی شد که سامانه‌های پدافند هوایی ایران یک فروند پهپاد آمریکایی را بر فراز این جزیره هدف قرار داده و منهدم کرده‌اند، اما در اطلاعیه خود به حمله احتمالی به جزیره اشاره‌ای نکرد.
حملات روز جمعه نخستین حملات آمریکا به ایران پس از انتخابات میان‌دوره‌ای روز سه‌شنبه در ایالات متحده است؛ انتخاباتی که حزب جمهوری‌خواه دونالد ترامپ در آن شکست سنگینی متحمل شد.
نارضایتی رأی‌دهندگان از افزایش قیمت سوخت درپی جنگ ایران، از عوامل مؤثر در شکست انتخاباتی جمهوری‌خواهان عنوان شده است.
ارتش آمریکا پیش‌تر نیز روز دوشنبه از انجام حملاتی خبر داده بود که آن‌ها را «دفاعی» توصیف کرد. هم‌زمان با آن حملات، صدای انفجار در جزایر قشم و هنگام و همچنین منطقه بندرعباس شنیده شده بود.
از زمان آغاز جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران در اسفند گذشته، تردد کشتی‌ها در تنگه هرمز با اختلال روبه‌رو شده است. این آبراه راهبردی در شرایط عادی مسیر انتقال حدود یک‌پنجم نفت مصرفی جهان است.
با وجود حملات تازه، دونالد ترامپ روز جمعه بار دیگر تأکید کرد که گفت‌وگوها با ایران ادامه دارد و به خبرنگاران گفت: «ما با ایران در حال گفت‌وگو هستیم. از قبل هم بوده‌ایم.»
او همچنین شامگاه جمعه در وست پالم بیچ فلوریدا گفت که ایران، درپی آسیب‌های شدید اقتصادی و نظامی در جریان هشت ماه جنگ، مشتاق پایان دادن به درگیری است.
ترامپ گفت: «ما اکنون با آن‌ها در حال مذاکره هستیم. آن‌ها به‌شدت خواهان توافق هستند.»
اختلاف بر سر برنامه هسته‌ای ایران همچنان یکی از دشوارترین موانع دستیابی به توافق است و ترامپ اصرار دارد که این موضوع باید در هر توافقی برای پایان دادن به جنگ حل‌وفصل شود.
رئیس‌جمهور آمریکا روز جمعه بار دیگر از حملات کشورش به برنامه هسته‌ای ایران دفاع کرد و گفت: «اگر به ایران حمله نکرده بودیم، امروز اسرائیلی وجود نداشت.»
او افزود: «اگر آن‌ها سلاح هسته‌ای داشتند، از آن استفاده می‌کردند. خاورمیانه را نابود می‌کردند.»
در همین حال، ستاد فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا، سنتکام، شامگاه جمعه اعلام کرد که ایالات متحده برای دریافت اطلاعات درباره برنامه هسته‌ای ایران تا ۲۰ میلیون دلار پاداش و امکان انتقال و اسکان در مکانی دیگر در نظر گرفته است.
سنتکام در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس اعلام کرد که اطلاعات مورد نظر شامل تأسیسات، تجهیزات و افراد مرتبط با برنامه هسته‌ای ایران، از جمله فعالان جامعه علمی، و همچنین جابه‌جایی این افراد و تجهیزات است.
این فراخوان در چارچوب برنامه «پاداش برای عدالت» وزارت خارجه آمریکا منتشر شده است؛ برنامه‌ای که در سال ۱۹۸۴ برای پرداخت پاداش در ازای اطلاعاتی با هدف حفاظت از جان و منافع آمریکایی‌ها ایجاد شد.
وزارت خارجه آمریکا در توضیح این اقدام اعلام کرد که پایبند نبودن ایران به تعهدات پادمانی خود در قبال آژانس بین‌المللی انرژی اتمی باعث شده این نهاد توانایی نظارت مستمر و اطلاع دقیق از وضعیت تولید و موجودی تجهیزات کلیدی، از جمله سانتریفیوژها، را از دست بدهد.
ادامه میانجی‌گری‌ها
در عرصه دیپلماتیک نیز تلاش‌ها برای جلوگیری از تشدید جنگ ادامه دارد. محمد بن عبدالرحمن آل ثانی، نخست‌وزیر قطر، روز شنبه اعلام کرد که میانجی‌گری کشورش میان آمریکا و ایران با هدف جلوگیری از خارج شدن اوضاع منطقه از کنترل ادامه دارد.
او در اظهاراتی که شبکه الجزیره منتشر کرد، گفت دولت آمریکا حتی پس از انتخابات میان‌دوره‌ای همچنان آماده یافتن راه‌حل است «و این نشان می‌دهد» علاقه واشینگتن به دستیابی به توافق تغییر نکرده است.
نخست‌وزیر قطر همچنین به پیشرفت «قابل‌توجه» قبلی در تلاش‌های دیپلماتیک خبر داد و ابراز اطمینان کرد که دستیابی به راه‌حلی برای بحران امکان‌پذیر است.
او گفت: «نمی‌توانیم منتظر دستیابی به یک توافق کامل و بی‌نقص بمانیم؛ امیدواریم به یک توافق خوب برسیم.»
این اظهارات در حالی مطرح شد که در روزهای اخیر تماس‌های دیپلماتیک متعددی میان مقام‌های کشورهای حاشیه خلیج فارس و دیگر کشورها برای کاهش تنش صورت گرفته است.
روز جمعه پیت هگست، وزیر دفاع آمریکا، با سعود بن عبدالرحمن آل ثانی، همتای قطری خود، درباره تحولات منطقه گفت‌وگو کرد. دونالد ترامپ نیز در تماس تلفنی جداگانه‌ای با شیخ تمیم بن حمد آل ثانی، امیر قطر، تلاش‌های بین‌المللی برای کاهش تنش و پایان دادن به جنگ را بررسی کرد.
به نوشته رویترز، کشورهای منطقه پیش‌بینی می‌کردند که دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، که در هفته‌های منتهی به انتخابات میان‌دوره‌ای روز سه‌شنبه از حمله به ایران خودداری کرده بود، ممکن است پس از پایان رأی‌گیری حملات را از سر بگیرد.
سخنگوی سپاه: محدودیت برد موشک‌ها برداشته شده است
جمهوری اسلامی نیز بارها هشدار داده است که در صورت حملات تازه آمریکا، اهداف آمریکایی و اسرائیلی در کشورهای همسایه را هدف قرار خواهد داد.
در همین ارتباط، حسین محبی، سخنگوی سپاه پاسداران، روز شنبه ۱۶ آبان مدعی شد محدودیت برد موشک‌های ایران برای سپاه «برداشته شده» و این نیرو همچنان در حال افزایش برد موشک‌های خود است.
او در گفت‌وگو با رسانه‌های نزدیک به حکومت افزود که «همه دارایی‌های مادی و غیرمادی کشورهای متخاصم، حتی خارج از مرزهای جغرافیایی آن‌ها» در دسترس جمهوری اسلامی قرار دارد و مدعی شد تولید موشک در تأسیسات زیرزمینی به‌طور مستمر ادامه دارد.
محبی همچنین گفت نیروی هوافضای سپاه در هفته جاری از یک «شهر موشکی» رونمایی خواهد کرد.
سخنگوی سپاه در پاسخ به پرسشی درباره احتمال تغییر دکترین هسته‌ای جمهوری اسلامی نیز گفت اگر نظام تصمیم به حرکت در این مسیر بگیرد، «آمادگی لازم» ایجاد خواهد شد.
محمد اکرمی‌نیا، سخنگوی ارتش جمهوری اسلامی، نیز در اظهاراتی که روز شنبه خبرگزاری ایرنا منتشر کرد، گفت نیروهای مسلح ایران با کسب تجربه از رویارویی مستقیم با آمریکا و اسرائیل، اکنون به گفته او «آماده‌تر است».
او همچنین هشدار داد «بر اساس فرمانی» که رهبر جمهوری اسلامی داده «پاسخ نیروهای مسلح باید فوری، اثرگذار و بدون محدودیت جغرافیایی باشد.»
سخنگوی ارتش مدعی شد که ایران کنترل تنگه هرمز را در اختیار دارد و گفت که این آبراه تا زمانی که آمریکا خواسته‌های تهران را نپذیرد، بسته خواهد ماند.
ایران از ماه سپتامبر طرحی هفت‌روزه برای پایان دادن به بحران پیشنهاد کرده که تاکنون با مخالفت ترامپ روبه‌رو شده است. بر اساس این طرح، آمریکا باید محاصره بنادر ایران را لغو کند، دارایی‌های مسدودشده را آزاد سازد و مسیر مورد حمایت تهران برای عبور کشتی‌ها از تنگه هرمز را بپذیرد تا پس از اجرای این اقدامات، این آبراه بازگشایی شود.
مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور ایران، نیز این هفته گفت که دولت او همچنان در تلاش است بحران را از راه گفت‌وگو حل‌وفصل کند.
با این حال، هم‌زمان با تلاش‌های دیپلماتیک، مقام‌های نظامی ایران بر آمادگی برای پاسخ به حملات تازه آمریکا تأکید کرده‌اند.
جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران که از اسفندماه گذشته آغاز شد، با وجود تلاش میانجی‌گران برای جلوگیری از ازسرگیری درگیری‌ها، پس از ماه‌ها بن‌بست همچنان ادامه دارد.
