نخستوزیر عراق اعلام کرد این کشور قصد دارد ظرف شش سال تولید نفت خود را به روزانه ۹ تا ۱۰ میلیون بشکه برساند. این رقم بیش از دو برابرِ میزان تولید عراق پیش از آغاز جنگ ایران و آمریکا است.
این هدف در شرایطی اعلام میشود که بغداد همزمان در پی گسترش مسیرهای جایگزین برای صادرات نفت و کاهش وابستگی به تنگه هرمز است و در هفتهای که گذشت، سازوکار تازهای را برای صادرات از چند مسیر تصویب کرد.
علی الزیدی روز جمعه ۳۰ مرداد در نشستی در بغداد گفت دولت عراق برای افزایش سهم این کشور در چارچوب اوپکپلاس تلاش میکند و هدفش رسیدن به تولید روزانه ۹ تا ۱۰ میلیون بشکه در شش سال آینده است.
بغداد اخیراً نیز با اشاره به پیامدهای جنگ از اوپک خواسته است سهمیهٔ تولید عراق را افزایش دهد.
عراق پیش از آغاز جنگ ۴۰ روزه آمریکا و اسرائیل با ایران روزانه حدود چهار میلیون بشکه نفت تولید و بهطور متوسط ماهانه ۱۰۵ میلیون بشکه صادر میکرد. بخش عمدهٔ این صادرات از پایانهٔ نفتی بصره و از مسیر تنگهٔ هرمز انجام میشد.
محدودیت شدید رفتوآمد کشتیها از تنگهٔ هرمز پس از آغاز جنگ، صادرات نفت عراق را بهشدت کاهش داد و این کشور در مقطعی ناچار شد تولید در بیشتر میدانهای نفتی خود را بهدلیل پر شدن مخازن ذخیرهسازی متوقف کند.
آقای الزیدی گفت بستهشدن تنگهٔ هرمز «چالشی بزرگ» برای عراق است و بغداد میکوشد صادرات نفت از مسیر بندر جیهان ترکیه و همچنین بانیاس در سوریه و عقبه در اردن را افزایش دهد.
عراق همچنین پس از اختلال در مسیر هرمز، انتقال نفت خام با تانکرهای جادهای از طریق سوریه را آغاز کرد و صادرات از خط لولهٔ منتهی به بندر جیهان ترکیه را هم افزایش داد.
صادرات نفت عراق که پس از محدودشدن تردد در تنگهٔ هرمز بهشدت کاهش یافته بود، در ماه ژوئیه اندکی بهبود یافت و به حدود ۴۹ میلیون بشکه رسید که کمتر از نصف میانگین ماهانهٔ پیش از جنگ بود. بیش از ۳۰ میلیون بشکه از نفت صادراتی عراق در این ماه همچنان از تنگه هرمز عبور کرد.
در دو هفتهٔ نخست ماه اوت نیز عراق بهطور متوسط روزانه دو میلیون بشکه نفت صادر کرد که بالاترین میزان از زمان آغاز جنگ ایران و آمریکا بود.
دولت عراق روز ۲۸ مرداد نیز سازوکار تازهای را برای صادرات نفت خام از طریق شرکتهای داخلی و بینالمللی و استفاده از چند مسیر صادراتی تصویب کرد.
بر اساس اعلام دولت عراق، قرار است قراردادهای مربوط به این طرح از اول سپتامبر، ۱۰ شهریور، به مدت سه ماه اجرا شود.
پیش از آن نیز خبرگزاری بلومبرگ گزارش داده بود که امارات متحده عربی به عراق برای انتقال نفت از تنگهٔ هرمز کمک میکند و نفت خام عراق با بهرهگیری از زیرساختهای انرژی در امارات برای صادرات به نقاط دیگر جهان ارسال میشود.
فروش نفت خام نزدیک به ۹۰ درصد درآمدهای عراق را تأمین میکند و اختلال در صادرات از مسیر خلیج فارس منابع ارزی این کشور زیر فشار گذاشته است.
هیبت الحلبوسی، رئیس مجلس عراق، روز ۲۸ مرداد در جریان سفر محمدباقر قالیباف به بغداد از ایران خواست در زمینه صادرات نفت عراق از تنگه هرمز، شرایط خاص این کشور را در نظر بگیرد تا منافع اقتصادی بغداد حفظ شود.
در گزارشهای منتشرشده از این دیدار، پاسخی مشخص از سوی قالیباف به این درخواست اعلام نشده است، اما او یک روز قبل از سفر به بغداد، ۲۷ مرداد، گفته بود تنگه هرمز تا زمانی که آمریکا تمام شروط مورد نظر حکومت ایران، از جمله رفع محاصره و تحریمها، را اجرا نکند، باز نخواهد شد.
